(4721 S. K. m. 3, 1013, 1020, 1023)
Dava: Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 30.05.2003 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 08.06.2007 günlü hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Karar: Davacı Belediye Başkanlığı, öncesi Belediye sınırları içerisinde kalan kapanmış yol fazlası olan taşınmaz kaydının iptali ve adına tescilini istemiştir.
Davalı Kurtpınarı Belediye Başkanlığı, dava konusu taşınmazın bulunduğu alanın Adana Valiliği İl İdare Kurulunun 16.12.1999 tarih 1999/99 sayılı kararından önce kendi belediye sınırları içerisinde kaldığını ancak kararın 23.06.2003 tarihinde kesinleştiğini, Belediye Meclis Kararı ile yol fazlası olan bu yerin kararın kesinleşmesinden önce 13.03.2003 tarihinde adlarına ihdasen tescil edildiğini, taşınmazı satış yoluyla davalılardan Baki Mühendislik Ltd. Şti. ne temlik ettiklerini, açılan davanın reddini savunmuştur.
Davalı Baki Mühendislik Ltd. Şti. taşınmaza ihale satışı sonucu malik olduklarını; diğer davalı Tayfur Okurlar, Türk Medeni Kanununun 1023. maddesinde sözü edilen iyiniyetli malik olduğunu, açılan davanın reddini bildirmişlerdir.
Mahkemece, Adana 1.İdare Mahkemesinin 2004/326 esasında kayıtlı ve davacı Belediye tarafından açılan davalı Belediye Encümeninin 15.01.2003 tarihli kararının iptaline dair dava, süre aşımı nedeniyle red olunduğundan diğer taraftan yine davacı tarafından davalılardan Belediye aleyhine açılan Ceyhan 1.Asliye Hukuk 2003/198 esasında kayıtlı dava da red olunduğundan böylelikle işlemler kesinleştiğinden bahisle istek red edilmiştir.
Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden çekişme konusu 1117 parselin kapanmış yol olduğu, bu özelliği nedeniyle davalı Kurtpınar Belediye Encümeninin 15.01.2003 tarihli kararıyla belediye adına ihdasen tescil edildiği, 18.03.2003 tarihli Kurtpınarı Belediye Meclis Kararı ile satışı konusunda Encümene yetki verildiği, 31.03.2003 tarihli ihaleyle satışı suretiyle mülkiyetin 02.04.2003 tarihinde davalılardan Baki Mühendislik Ltd. Şti. ne geçtiği, davanın görüldüğü sırada da onun satışı ile 05.03.2004 tarihinde taşınmaza davalı Tayfur Okurlar'ın malik olduğu anlaşılmaktadır.
Yapılan uygulamada dava konusu taşınmazın bulunduğu yerin Adana Valiliği İl İdare Kurulunun 16.12.1999 tarihli kararına uygun olarak davacı Sarımazı Belediye hudutları dahilinde kaldığı saptanmıştır. Gerçekten, 2644 sayılı Tapu Kanununun 21. maddesi hükmünce Köy ve Belediye sınırları içerisinde kalan kapanmış yollarla yol fazlaları ancak o Köy veya Belediyeden hangisinin sınırları içerisinde ise onun adına tescil olunabilir. Dava konusu 1117 parsel Sarımazı Belediye sınırları içerisinde bulunduğundan davalılardan Kurtpınarı Belediye Başkanlığının yetki aşımı suretiyle 1117 parseli 15.01.2003 tarihli Encümen Kararıyla Kurtpınar Belediyesi adına tescili yolsuz tescildir. Türk Medeni Kanununun 1024. maddesi gereğince de bir ayni hak yolsuz olarak tescil edilmiş ise bunu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişiler bu tescile dayanamayacakları gibi bağlayıcı olmayan bir hukuki işleme dayanan veya hukuki sebepten yoksun bulunan tescil yolsuzdur.
Her ne kadar davacı Belediye, davalılardan Belediye'nin 15.01.2003 tarihli Encümen Kararının iptali için dava açmış, açtığı bu dava süre aşımı nedeniyle reddedilmiş, ayrıca, yine aynı davacı hakem sıfatıyla Ceyhan 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/198 Esasında mülkiyet tespiti talebinde bulunmuş ve bu talebi de idari işlemin iptali için açılan bir dava olmadığından söz edilerek reddedilmiş ise de, anılan kararlar eldeki mülkiyete ilişkin davada kesin hüküm sonucu meydana getirmez. Çünkü, az yukarıda sözü edildiği üzere bağlayıcı olmayan bir hukuki işleme dayanan veya hukuki sebepten yoksun bulunan tescil yolsuzdur.
Somut uyuşmazlıkta, incelenmesi gereken diğer bir sorunda davalılardan Baki Mühendislik Ltd. Şti. ile davalı Tayfun Okurlar'ın hukuki durumlarıdır.
Ayni hak, kütüğe tescil yoluyla yazılmışsa kural olarak böyle bir tescile dayanan iyiniyetli kişinin iktisabı korunur. Fakat, tescilin yanı başında, bir de bunun haklı bir sebebe dayanması ve tescil talebinin o hak üzerinde tasarruf yetkisine sahip olan kimse (TMK. m.1013) tarafından yapılmış olması şarttır. Yetkisiz bir kimse tarafından yapılan talep veya haklı bir sebep olmadan yapılan bir tescil hakkı iktisap ettirmez. Ancak bu yönden tescil sakat dahi olsa, iyiniyetli, yani sakatlığı bilmeyen ve bilmeleri de kendilerinden beklenemeyen kimseler (TMK. m.3) karşısında geçerli bir tescilin sonuçlarını doğurur. Böyle bir tescile dayanarak iyiniyetle o gayrimenkul üzerinde ayni bir hak iktisap eden korunur (TMK.m.1023).Yani iyiniyetli kimseler kütüğün görünüşüne inanmakta haklıdır. Bu kuralın tapu kütüğüne güven sağlamak için getirildiği kuşkusuzdur (TMK. m. 1020).
Somut olayda, davalılardan Baki Mühendislik Ltd. Şti.nin davalı Kurtpınarı Belediyesinin imar planlarını yapan şirket olduğu kanıtlanmıştır. İş alanı imar uygulaması yapmak olan ticari bir şirketin diğer bir belediye sınırındaki taşınmazın hukuki durumunu bilmediğini kabul etmek hayatın olağan akışına uygun düşmez. Davalı bundan ötürü diğer davalı Belediye'nin ayni hakkını yolsuz kazandığını bilebilecek durumdadır. Davalılardan Tayfur Okurlar da taşınmaz mülkiyetini davanın görüldüğü sırada davalı olduğunu bilerek kazandığından iyiniyetli değildir. Bu durumdaki kişilerin Türk Medeni Kanununun 3. maddesi hükmü karşısında ayrıca kötü niyetinin ispatı gerekmediğinden davacı Belediyenin isteminin hüküm altına alınması yerine bağlayıcı bir yanı olmayan dava dosyalarından söz edilerek istem reddedildiğinden karar bozulmalıdır.
Karar açıklanan bu nedenlerle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz olunan hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 24.03.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy