MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 12.03.2012 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın husumet nedeniyle reddine dair verilen 09.10.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
_K A R A R_
Davacı ... vekili, ilkokul ve bahçesi olarak kullanılmak üzere “... İli Tüzel Kişiliği” adına tahsis edilen taşınmazın tapu kaydının iptali ile adına tescilini istemiştir.
Davalı ... vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davalı kurumun tüzel kişiliği bulunmadığından davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Hükmü, davacı idare vekili temyiz etmiştir.
Dava ehliyeti, davada taraf olma ehliyetidir. 6100 sayılı HMK’nın 50.maddesinde medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanların, davada taraf ehliyetine de sahip olacağı hüküm altına alınmıştır. Yasa hükmünde belirtildiği üzere taraf ehliyeti, medeni hukuktaki hak ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekildir. Maddede gerçek ve tüzel kişi ayırımı yapılmaksızın, medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanların davada taraf ehliyetine de sahip olacağı belirtilmiştir.
6100 sayılı HMK’nun “Tarafta iradî değişiklik” başlıklı 124. maddesi gereğince; bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür. Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın
hâkim tarafından kabul edilir. Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir.
Türk Medeni Kanununun 47/1. maddesi hükmü uyarınca “Başlıbaşına bir varlığı olmak üzere örgütlenmiş kişi toplulukları ve belli bir amaca özgülenmiş olan bağımsız mal toplulukları, kendileri ile ilgili özel hükümler uyarınca tüzel kişilik kazanırlar.” Tüzel kişiliği bulunmayan kuruluşlar aleyhine dava açılamaz ise de; yukarıda belirtildiği üzere maddi hatadan dolayı muhatabın yanlış gösterilmesi, davacının tüm özeni göstermesine rağmen dava açacağı kişiyi doğru tespit edememesi, kısa süre önce kendisiyle işlem yapılmış ya da sadece vekiliyle muhatap olunmuş bir işlemden sonra muhatabın ölmesi durumlarında yanlış taraf gösterilmesi dürüstlük kuralına aykırı değilse ortaya çıkan dava ilişkisi sebebiyle daha üstün bir yarar dikkate alınarak yargılamaya gerçek tarafla devam etmekte yarar vardır.
Somut olayda, davalı olarak gösterilen Milli Emlak Müdürlüğünün taraf ehliyeti mevcut değil ise de, dosya kapsamına göre, maddi hatadan dolayı muhatabın yanlış gösterildiği ve davacı tarafın yargılamayı uzatmak yönünde bir niyetinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda mahkemece, davalı kurumun bağlı bulunduğu Hazineye dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmak suretiyle davanın esasına girilerek bir karar verilmelidir.
Hükmün açıklanan nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine 18.04.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy