(6100 S. K. m. 371)
Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 02.06.2011 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 14.10.2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili; 107 ada 8, 11, 109 ada 1, 110 ada 2, 123 ada 3, 126 ada 21, 129 ada 22, 139 ada 36, 38, 39 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir.
Davalı ... 110 ada 2 parsel sayılı taşınmazda bulunan ev ve ağaçlar için "muhdesat iddiasında bulunarak muhdesatın aidiyetinin tespiti" davası açmıştır. Açılan davada muhdesatların davalı ...’a aidiyetine karar verilmiş, karar kesinleşmiştir.
Mahkemece, "davanın kabulü ile 107 ada 8, 11 parseller, 109 ada 1 parsel, 110 ada 2 parsel, 123 ada 3 parsel, 126 ada 21 parsel, 129 ada 22 parsel, 139 ada 36, 38, 39 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine" karar verilmiştir.
Hükmü, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
1)Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, dava konusu 107 ada 8, 11 parseller, 109 ada 1 parsel, 123 ada 3 parsel, 126 ada 21 parsel, 129 ada 22 parsel, 139 ada 36, 38, 39 parsel sayılı taşınmazlar yönünden verilen mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün bu parseller yönünden onanmasına karar vermek gerekmiştir.
2)Dava konusu 110 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden yapılan temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir
Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç v.s. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir. Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur. Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik (%...) oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.
Somut olaya gelince; mahkemece, 110 ada 2 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki davalı ...’a aidiyetine karar verilen muhdesatların satışı sonucunda elde edilecek paranın davalı ...'a ödenmesine karar verilmiştir.
Davalı ... 110 ada 2 parsel sayılı taşınmazda bulunan ev ve ağaçlar için muhdesat iddiasında bulunarak muhdesatın aidiyeti davası açmış, Yerköy Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/136 Esas 2013/358 sayılı Kararı ile belirlenen muhdesatların davalı ...’a aidiyetine karar verilmiş ve karar kesinleşmiştir.
Dava konusu taşınmaz üzerindeki muhdesatın aidiyetine ilişkin davada verilen kararda belirtilen muhdesatların davalı ...’a aidiyeti kesinleştiğinden, mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler gözetilerek bilirkişiden ek rapor alınmak suretiyle taşınmazın tespit edilen toplam değerinin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiğinin yüzdelik oran kurulmak suretiyle belirlenmesi, muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise, payları oranında paydaşlara dağıtılması ve dağıtım oranlarının hükümde açıkça gösterilmesi gerekirken, muhdesatların satışı sonucu elde edilecek bedelin davalı ...’a ödenmesine şeklinde hüküm kurulması doğru görülmemiş, hükmün dava konusu bu parsel yönünden bozulmasına karar verilmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; dava konusu 107 ada 8, 11, 109 ada 1, 123 ada 3, 126 ada 21, 129 ada 22, 139 ada 36, 38, 39 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile bu parseller yönünden hükmün ONANMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; dava konusu 110 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile bu parsel yönünden hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 18.06.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)