(4721 S. K. m. 698)
Dava ve Karar: Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 02/09/2015 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 02/06/2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
KARAR
Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
Davacılar vekili, 213 ada 3 parsel sayılı taşınmaz ile 1887 ada 7 parsel C blok 1 ve 5 No'lu bağımsız bölümlerdeki ortaklığın giderilmesini talep ve dava etmiştir.
Bir kısım davalılar vekili, 213 ada 3 parsel sayılı taşınmaz üzerinde muris ...'ın vefatından sonra mirasçı ... tarafından 2002-2003 yıllarında inşa edilmiş betonarme dubleks yapı bulunduğu, dava konusu taşınmazların aynen taksimi mümkün değilse satış suretiyle ortaklığının giderilmesini istediklerini dile getirmiştir.
Mahkemece, "Davanın kabulüne; ... ili, ... ilçesi, Yazlık Mahallesi 213 ada 3 parsel ile 1187 ada 7 parsel C blok 1 ve 5 No'lu bağımsız bölümlerin ortaklığının bir bütün halinde satış suretiyle giderilmesine, satış bedelinin tapudaki hisse veraset belgeleri ve muhdesat sahipleri de dikkate alınarak pay sahiplerine ödenmesine," karar verilmiştir.
Hükmü, davalılar vekili temyiz etmiştir.
Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir.
Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç v.s. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir. Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur. Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik (%...) oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.
Bütünleyici parçanın (muhdesat) arzın paydaşlarına (ortaklarına) değil de üçüncü şahsa ait olduğunun anlaşılması halinde bu kimseyi muhdesat sahibi olarak davaya dahil etmek ve ona satış bedelinden pay vermek mümkün değildir.
Somut olaya gelince; ortaklığın satış yoluyla giderilmesinde bir isabetsizlik bulunmamakta ise de; hükme esas alınan 03.05.2016 havale tarihli raporda 213 ada 3 parsel üzerinde birbiriyle bağlantılı altı ahır, depo ve garaj olarak kullanılan birbirine merdiven ile bağlı bodrum artı bir katlı yapı ve bu yapıda 3 adet daire olduğu ayrıca 2 katlı villa olarak kullanılan ev olduğu görülmüş, bir kısım davalılar da bu yapılar hakkında muhdesat iddiasında bulunmuştur. Bu davalılardan ... iki katlı villanın kendisine ait olduğu iddiasında bulunduğundan ve diğer hissedarların bir itirazı olmadığından mahkemece satış bedelinden muhdesat sahibi paydaşa verildikten sonra geri kalan satış bedelinin hissedarlar arasında bölüştürülmesine karar verilmiştir. Ne var ki mahkemece hüküm sonucunda infaza uygun olmayacak şekilde hem oran kurulmaksızın hem de muhdesat sahibi paydaşın ismi açıkça hüküm sonucunda belirtilmeksizin hüküm kurulmuş olması doğru değildir.
Bu nedenle 213 ada 3 parsel üzerinde bulunan 2 katlı villa ve 3 adet dairenin olduğu binanın hissedarlardan hangilerine ait olduğu tereddüte mahal vermeyecek şekilde tespit edildikten sonra yukarıda belirtilen ilkelere göre muhdesat oranlaması yapılarak muhdesata isabet eden payın muhdesat sahiplerine geri kalan satış bedelinden tapu kayıt maliklerine hisseleri oranında ödenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru değildir.
Kabule göre de; dava konusu 1887 ada 7 parsel C blok 1 ve 5 No'lu bağımsız bölümler olduğu halde hüküm sonucunda 1187 ada 7 parselin satış suretiyle ortaklığının giderilmesine karar verilmesi de doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 30.09.2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)