MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 04/08/2014 gününde verilen dilekçe ile mirasın hükmen reddi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 10/05/2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
KARAR
Dava, mirasın hükmen reddi isteğine ilişkindir.
Davacı vekili, 10/01/2011 tarihinde ölen mirasbırakan ...'ın terekesinin borca batık olması gerekçesiyle mirası hükmen reddin tespitini istemiştir.
Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.
Mahkeme, terekenin açılış tarihi itibari ile borca batık olmaması ve davacının mirası ret iradesini göstermemesi gerekçeleri ile davanın reddine karar vermiştir.
Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.
Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, murisin ölüm tarihi itibariyle terekesinin açıkça borca batık olup olmadığının ve mirasçıların terekeyi kabul anlamına gelen işlemler yapıp yapmadıklarının araştırılması gerekmektedir. Türk Medeni Kanunu’nun 605/2 maddesi hükmü gereğince mirasın hükmen reddine (terekenin borca batık olduğunun tespitine) ilişkin talepler, süreye tabi olmayıp mirasçıların iyiniyetli ya da kötüniyetli olmalarının bir önemi bulunmamaktadır. Murisin ödemeden aczi ölüm tarihine göre belirlenir. Ölüm tarihi itibariyle, murisin tüm malvarlığı terekenin aktifini, tüm borçları ise terekenin pasifini oluşturur. Terekenin pasifinin aktifinden fazla olması terekenin ödemeden aczini ve dolayısıyla da terekenin borca batık olduğunu gösterir (TMK m. 605/2). Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler ve tapu müdürlüğü v.b. kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi gerekmektedir.
Somut olayda; mahkemece yapılan araştırma, yeterli değildir. Mirasbırakanın araç kaydı araştırılmamıştır. Tapu Sicil Müdürlüğü cevabından, mirasbırakana ait taşınmazların tapu kayıtlarında haciz şerhleri bulunduğu ve taşınmazların 03.06.2013 tarihinde cebri icra yolu ile satıldığı anlaşılmıştır. Ancak hacizlerin ve icra satışının dayanağı olan icra takipleri araştırılmamış, mirasbırakanın pasifleri tam olarak tespit edilmemiştir. Mirasbırakanın ölüm tarihi itibari ile tüm aktif ve pasifleri belirlenmek sureti ile net tereke hesabı yapılmadan terekenin borca batık olduğu sonucuna varılmış olması doğru görülmemiştir.
Öte yandan tanıklar ... ve ...’ın, mirasbırakanın ölümünden sonra çocuklarının mirasbırakana ait halılarla ilgili tasarrufta bulunduklarını ve bazı borçları ödediklerini beyan etmiş olmalarına karşın mahkemece, mirasbırakanın hangi çocuklarından bahsedildiği, ödenen borcun miktarı ve icra tehdidi altında yapılıp yapılmadığı netleştirilmemiştir. Davacının terekenin benimsenmesine yönelik eylemleri tespit edilmeksizin karar verilmiş olması da bir diğer eksikliktir.
Ayrıca, TMK'nun Velayet, Vesayet Ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması zorunludur. Mahkemece davacı vekiline özel yetkiyi içeren vekaletname sunması için süre verilmesi, sunduğu takdirde davaya devam edilmesi ve sonucuna göre hüküm kurulması gerekir.
Açıklanan hususlar üzerinde durulmadan yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş ve kararın anılan gerekçelerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29.12.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.Başkan
Full & Egal Universal Law Academy