(4721 S. K. m. 644) (2004 S. K. m. 121)
Davacı tarafından, davalılar aleyhine 30/09/2011 ve 15/02/2012 günlerinde verilen dilekçeler ile elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 28/05/2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
KARAR
Dava, elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi istemine ilişkindir.
Davacı, tarafların iştirak halinde malik olduğu 10 adet taşınmaz üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesini talep etmiş; birleştirilen davada ise tapu kayıt malikleri Ahmet Tektaş ile Şerif Ördek'in ölü olduklarının anlaşılması üzerine temin edilen mirasçılık belgeleri uyarınca mirasçılarına husumet yönelterek aynı taleplerde bulunmuştur.
Asıl davada davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ...,.., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ..., davayı kabul ettiklerini bildirmiş; diğer davalılar davaya cevap vermemişlerdir.
Birleştirilen davada davalı ... vekili ile davalı ..., davayı kabul ettiklerini bildirmiş; diğer davalılardan ... ve ... (... oğlu) dışındakiler duruşmaya katılmalarına rağmen mahkemece, davaya karşı beyanları alınmamıştır.
Mahkemece, davanın kabulü ile dava konusu taşınmazlarda taraflar arasındaki elbirliği mülkiyetinin 23.05.2015 havale tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde paylı mülkiyete çevrilmesine karar verilmiştir.
Hükmü, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davaları, elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır.
TMK’nın 644. maddesi gereğince bir mirasçı, terekeye dahil malların tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi isteminde bulunduğu takdirde sulh hakimi, diğer mirasçılara çağrıda bulunarak belirleyeceği süre içinde varsa itirazlarını bildirmeye davet eder.
Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde, istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir.
Mirasçılara gönderilecek davetiyede "belirlenen süre içinde elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya paylaşma davası açılmadığı takdirde istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verileceğinin" bildirilmesi zorunludur.
Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davalarını mirasçılar açabilir. Mirasçılar dışında alacaklılar da İcra İflas Kanununun 121. maddesi uyarınca icra hakiminden “yetki belgesi” almak kaydıyla bu davayı açabilirler.
Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olaya gelince; dosya içerisinde mevcut tapu kayıtlarının incelenmesinde, dava konusu her 10 adet taşınmazda da "..." isminde bir paydaşın bulunduğu, ancak anılan kayıt malikinin davada taraf olarak yer almadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda mahkemece, davada taraf olarak yer almayan kayıt maliki...'nin; ölü olması halinde temin edilecek mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılımı sağlandıktan sonra işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmaksızın, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş; bu nedenle hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Kabule göre de, birleştirilen davada davalılar ..., ... ve ...'ın karar başlığında davalı olarak gösterilmemesi de doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 28.06.2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)