Tebliğname No : 15 - 2011/258390
MAHKEMESİ : Üsküdar 1. Ağır Ceza Mahkemesi
TARİHİ : 22/02/2011
NUMARASI : 2008/388 (E) ve 2011/51 (K)
SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçu, TCK’nın 158/1-f maddesinde düzenlenmiştir. Maddenin gerekçesinde de;“Dolandırıcılık suçunun, bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenmesi de, birinci fıkranın (f) bendinde bu suçun bir nitelikli unsuru olarak kabul edilmiştir. Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının, özellikle bu kurum ve kuruluşları temsil edenlerin, kurum ve kuruluşları adına hareket eden kişilerin, başkalarını kolaylıkla aldatabilmeleri bir güven kurumu olan bu kuruma güvenin sarsılması bu kurumların araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçunu, nitelikli hâl saymıştır. Bilişim sisteminin aldatılmasından söz edilemeyeceği için, ancak bu sistemin araç olarak kullanılarak bir insanın aldatılması yani dolandırılması halinde bu bendin uygulanması mümkündür. Aksi halde yani sisteme girilerek bir kişi aldatılmayıp sistemden yararlanılarak çıkar sağlanmışsa bilişim suçu veya bilişim sistemi kullanılmak suretiyle hırsızlık suçunun oluşması söz konusu olacaktır. Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp, yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir. Günümüzde bilişim sistemleri ile sesli-görüntülü haberleşme, elektronik imzanın kabulü, yeni ticari ilişkiler, internet bankacılığı hizmeti ile para transferleri ve bunlar gibi pek çok yenilik toplumsal hayata girmiş, bilişim gerek iş gerekse günlük hayatta vazgeçilemeyecek kadar önemli bir noktaya ulaşmış, bilişim teknolojileri daha hızlı ve ucuz bir nitelik arz etmesi nedeniyle, klasik yöntemlere nazaran daha fazla tercih edilir duruma gelmiştir. Bu sistemlerin güvenle kullanılması, aynı anda hızlı ve kolayca birçok kişi tarafından ulaşılması ve diğer taraftaki failin kontrol imkanını azaltması nedeniyle nitelikli hal sayılmıştır. Banka ya da kredi kurumlarının araç olarak kullanıldığından söz edilebilmesi için, dolandırıcılık fiili gerçekleştirilirken bankaların olağan faaliyetlerinden ya da bu faaliyeti yürüten süjelerden hileli araçlar kullanılarak yararlanılması veya banka ve kredi kurumlarının olağan faaliyetleri nedeniyle üretmiş oldukları maddi varlıkların suçta araç olarak kullanılarak haksız çıkarın elde edilmesi gerekir. Bankaların, ödeme aracı olarak kullanılması halinde bu fıkra uygulanamayacaktır.
Sanığın, müşteki ile yaptığı 1.200 TL değerindeki alışveriş sonucunda parayı biraz sonra getireceğini söyleyerek teminat olarak, suça konu 3.700 TL bedelli keşidecisinin B.. İnşaat Limited Şirketi'nin olduğu çeki ciro ederek vermesine rağmen parayı getirmediği, yapılan araştırmada çekin boş olarak keşideciden çalındığının belirlendiği, sanık, çeki birinci ciranta olan B.. A.. isimli kişiden aldığını belirtmiş ise de, böyle bir kişinin var olduğuna dair yeterli delil bulunmadığı gibi, sanığın bu kişiyle arasındaki ticari ilişkiyi ispatlayacak herhangi bir delil de ortaya koyamadığı, böylece sanığın, boş olarak çalınan çeki doldurup ciro ederek müştekiye vermek suretiyle haksız menfaat temin edip nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediğinin iddia edildiği olayda,
Gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya çıkarılması açısından, keşideci şirket yetkilisinin ifadesinin alınarak çekin kendisinden ne zaman çalındığı, birinci ciranta olan B.. A.. isimli kişiyi tanıyıp tanımadığı, bu kişiyle alışveriş yapıp yapmadıkları, çekin kendileri tarafından bu kişiye verilip verilmediği ve bu kişinin açık kimlik bilgileri ve adresinin ne olduğu hususlarının sorulması, böyle bir adres bulunuyor ise B.. A..'ın araştırılması, bulunması halinde, ifadesinin alınarak çekin kendisiyle olan ilgisi, sanığa çeki verip vermediği, keşideciden böyle bir çek alıp almadığı hususlarının sorulması, çekin çalınmasına dair soruşturma dosyasının onaylı bir suretinin bu dosya içine konulması, keşideci şirket yetkilileri ve B.. A..'ın yazı ve imzalarının alınarak, çekteki yazı ve imzaların kendilerine ait olup olmadığı hususunda rapor alınması, sanıkla B.. A..isimli kişi arasında bir ticari ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek açısından, sanığın elinde fatura, irsaliye veya başka bir belge bulunuyor ise alınarak dosyaya konulması, çekin aslının dosyaya getirtilerek, yapılan sahtecilikte aldatma yeteneğinin bulunup bulunmadığının takdir ve tayininin hakime ait olduğu da dikkate alınarak, söz konusu çekin mahkeme heyeti tarafından incelenip özelliklerinin zapta geçirilmesi, bu şekilde, sahtecilikte aldatma kabiliyeti bulunup bulunmadığının tespitinden sonra sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdirinin gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ve yetersiz gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulması,
Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 10.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy