MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ : Dolandırıcılık
HÜKÜM : Beraat
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için;
Failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı,sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
Ticarî faaliyeti meslek olarak icra eden kişilerin, güvenilirliğini sağlamak amacıyla, bu suçun, tacir (kişisel olarak ticaretle uğraşan kimseler) veya şirket yöneticisi olan yada şirket adına hareket eden kişilerin ticarî faaliyetleri sırasında işlenmesi, TCK'nın 158/1-h bendinde nitelikli hâl kabul edilmiştir. Bu kavramlar Türk Ticaret Kanunun ilgili hükümlerine göre belirlenecektir.
Türk Ticaret Kanunun Madde 14 de,Tacir;
"(1) Kişisel durumları ya da yaptığı işlerin niteliği nedeniyle yahut meslek ve görevleri dolayısıyla, kanundan veya bir yargı kararından doğan bir yasağa aykırı bir şekilde ya da başka bir kişinin veya resmî bir makamın iznine gerek olmasına rağmen izin veya onay almadan bir ticari işletmeyi işleten kişi de tacir sayılır. “denilmektedir.
Ticaret şirketleri,aynı yasanın Madde 124 de
”(1)Ticaret şirketleri; kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerden ibarettir.
(2) Bu Kanunda, kollektif ile komandit şirket şahıs; anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket sermaye şirketi sayılır” şeklinde tanımlanmıştır.
Kooperatif yöneticilerinin,kooperatifin faaliyeti kapsamında, dolandırıcılık suçunu işlemeleri de nitelikli hâl, kabul edilmiştir.Üye sayısı dolmasına rağmen, üyeliğe kabulün devamından bahsederek üye kayıt edilmiş gibi kişinin parasının alınması bu suç tipine örnek gösterilebilir. Kooperatif yöneticilerinin kimler olduğu 1163 sayılı Kooperatifler kanunun 55 ve devamı maddelerinde tanımlanmıştır.
Madde 55 - Yönetim Kurulu, kanun ve anasözleşme hükümleri içinde kooperatifin faaliyetini yöneten ve onu temsil eden icra organıdır.Yönetim Kurulu en az üç üyeden kurulur. Bunların ve yedeklerinin kooperatif ortağı olmaları şarttır.Yönetim Kurulu üyeliğine seçilen tüzel kişiler, temsilcilerinin isimlerini kooperatife bildirir.
Bu suçun oluşabilmesi için,Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin dolandırıcılık suçunu ticari faaliyetleri sırasında işlemiş olmaları gerekir.Keza, kooperatif yöneticilerinin bu nitelikli halden cezalandırılabilmeleri için suçun kooperatifin faaliyeti kapsamında, işlenmesi gereklidir.Bu suçun faili tacir veya şirket yöneticisi yada şirket adına hareket eden kişi yada kooperatif yöneticisi olabilir.
Somut olayda; sanıklar ..., ... ve...'ün... Boya İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi ünvanlı şirketi kurdukları ve şirket müdürünün 10 yıl süreyle sanık ... olması kararlaştırıldığı, bu şirketin iflası istenmeksizin veya dağıtılmaksızın aynı sanıkların azmettirmesiyle sanıklar... ve ... tarafından ... Turizm İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ünvanlı şirketin kurulduğu, şirket müdürünün 10 yıl süreyle sanıklar ... ve ... olması kararlaştırıldığı, her iki şirket bakımından şirketin merkezi olarak gösterilen adreslerde şirketin bulunmadığının tespit edildiği, bu durumun şirket alacaklılarının icra takibi suretiyle tahsilinde takiplerin sürüncemede kalmasına yol açtığı bu çerçevede katılanların işçilik haklarını ve sarf malzemelerinin bedelini alamadıkları, sanıkların şirket kurarak suni kamu güveni oluşturmak suretiyle katılanlara 17.000 TL zarar verdiği iddia edilen olayda, sanıklar ..., ... ve ...'nin 11.10.2005 tarihinde ... Boya İnşaat Taahhüt Ltd. Şti'ni ... Mahallesi ... adresine kurdukları, bu şirketin iflası üzerine ... ile ...'nin eşi ...'nin kurucusu olduğu, sanıklar ...,... ve ...'nin de şirket müdürleri oldukları, yukarıda belirtilen şirket ile aynı adreste ... Turizm İnşaat ve Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti'ni faaliyete geçirdikleri, katılanların ... aracılığı ile boyama işi yaptıkları, bu boyama işi dolayısıyla ...'ın katılanlara iki adet senet verdiği, senet vermeden önce de boyama parasının bir kısmını peşin ödediği, sanıkların iki aynı adreste şirket kurmalarının katılanlara matuf herhangi bir hile niteliğinde olmadığı gibi, kurulan şirketlerin ticari faaliyetleri kapsamında yapılmış bir hile de sayılamayacağı, ihtilafın ... ile katılanlar arasında boyama işi dolayısıyla sanığın hapse girmesi dolayısıyla ödeyemediği, alacak borç ilişkisi olduğu, bu nedenle sanıklara atılı nitelikli dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşmadığı anlaşılmakla, sanıkların müsnet suçtan beraatlarına yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına gore, katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA,11.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy