MAHKEMESİ : Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık,resmi belgede sahtecilik
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
Ticarî faaliyeti meslek olarak icra eden kişilerin, güvenilirliğini sağlamak amacıyla, bu suçun, tacir (kişisel olarak ticaretle uğraşan kimseler) veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticarî faaliyetleri sırasında işlenmesi, TCK’nın 158/1-h bendinde nitelikli hâl kabul edilmiştir. Bu kavramlar Türk Ticaret Kanunun ilgili hükümlerine göre belirlenecektir.
Türk Ticaret Kanunun Madde 14’te, Tacir;"(1) Kişisel durumları ya da yaptığı işlerin niteliği nedeniyle yahut meslek ve görevleri dolayısıyla, kanundan veya bir yargı kararından doğan bir yasağa aykırı bir şekilde ya da başka bir kişinin veya resmî bir makamın iznine gerek olmasına rağmen izin veya onay almadan bir ticari işletmeyi işleten kişi de tacir sayılır.” denilmektedir.Ticaret şirketleri, aynı kanun Madde 124’te;“(1)Ticaret şirketleri; kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerden ibarettir.(2) Bu Kanunda, kollektif ile komandit şirket şahıs; anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket sermaye şirketi sayılır” şeklinde tanımlanmıştır.
Kooperatif yöneticilerinin, kooperatifin faaliyeti kapsamında, dolandırıcılık suçunu işlemeleri de nitelikli hâl, kabul edilmiştir. Üye sayısı dolmasına rağmen, üyeliğe kabulün devamından bahsederek üye kayıt edilmiş gibi kişinin parasının alınması bu suç tipine örnek gösterilebilir........... Kooperatif yöneticilerinin kimler olduğu 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 55. ve devamı maddelerinde tanımlanmıştır. Madde 55 - Yönetim Kurulu, kanun ve anasözleşme hükümleri içinde kooperatifin faaliyetini yöneten ve onu temsil eden icra organıdır. Yönetim Kurulu en az üç üyeden kurulur. Bunların ve yedeklerinin kooperatif ortağı olmaları şarttır. Yönetim Kurulu üyeliğine seçilen tüzel kişiler, temsilcilerinin isimlerini kooperatife bildirir.
Bu suçun oluşabilmesi için, tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin dolandırıcılık suçunu ticari faaliyetleri sırasında işlemiş olmaları gerekir. Keza, kooperatif yöneticilerinin bu nitelikli halden cezalandırılabilmeleri için suçun kooperatifin faaliyeti kapsamında, işlenmesi gereklidir. Bu suçun faili tacir veya şirket yöneticisi ya da şirket adına hareket eden kişi ya da kooperatif yöneticisi olabilir.
Katılanın 2001 yılında sanığın sahibi ve yetkili müdürü olduğu ....... Şti. işe girdiği ve 10.01.2008 tarihinde emekli olup bu işyerinden ayrıldığı, katılanın bankaya müracatında adına toplam 11 adet suça konu protestolu senet bulunduğunu öğrendiğini, kendisinin kimseye senet imzalayıp vermediğini, bu senetlerle ilgisinin olmadığını beyan edip şikayetçi olduğu, toplam 11 senedin incelenmesinde bono özelliklerini taşıdığı, borçlusunun katılan olarak gözüktüğü ve senetlerin arkasındaki ilk cirantanın sanığın yetkilisi olduğu tespit edildiği, sanığın zincirleme tacir veya şirket yöneticileri ile kooperatif yöneticilerinin dolandırıcılığı ve resmi belgede sahtecilik suçlarını işlediği iddia edilen olayda,
1-Sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan kurulan beraat hükmüne yönelik temyiz incelemesinde;
Dosya kapsamına göre,dinlenen tanık beyanları, celb edilen belgelere göre, bu bonoların önceden doğan borç ilişkisi sebebiyle bankaya verildiği getirtilen kredi sözleşmelerinden anlaşıldığından dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşmayacağı gerekçesine dayanan mahkemenin kabul ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılanın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA,
2-Sanık hakkında resmi evrakta sahtecilik suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyizin incelenmesinde ise;
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, katılan vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;
Sanığın katılana ait gibi göstererek kendisi tarafından oluşturulmuş 11 adet bonoları değişik tarihlerde kredi almak için yaptığı müracaatlar üzerine senetleri teminat olarak verdiği anlaşılmakla,öncelikle suç tarihi itibariyle kredi müracaatı yapıp yapmadığı ve bu bankalara suça konu bonoları verip vermediğinin araştırılıp verdiğinin kabul edilmesi halinde, senetlerin her bir bankaya aynı tarihte mi, yoksa farklı tarihlerde mi verildiğinin tespit edilmesi, aynı tarihte verilmiş ise resmi belgede sahtecilik suçundan her bir bankaya karşı ayrı ayrı cezalandırılması, farklı tarihlerde verilmiş ise teselsül hükümlerininde göz önünde bulundurularak her bir bankaya karşı teselsülen resmi evrakta sahtecilik suçundan cezalandırılması gerekirken, teselsül eden tek bir sahtecilik suçundan ceza tayini,
Bozmayı gerektirmiş, katılan ve sanık müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 16/09/2015 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy