Tebliğname No : 11 - 2010/316316
MAHKEMESİ : Kastamonu Ağır Ceza Mahkemesi
TARİHİ : 24/06/2010
NUMARASI : 2009/152 (E) ve 2010/119 (K)
SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için;
Failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir. Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır. Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, fiille olan ilişkisi, mağdurun durumu, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçu, TCK’nın 158/1-f maddesinde düzenlenmiştir. Maddenin gerekçesinde de; “Dolandırıcılık suçunun, bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenmesi de birinci fıkranın (f) bendinde bu suçun bir nitelikli unsuru olarak kabul edilmiştir. Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının, özellikle bu kurum ve kuruluşları temsil edenlerin, kurum ve kuruluşları adına hareket eden kişilerin, başkalarını kolaylıkla aldatabilmeleri bir güven kurumu olan bu kuruma güvenin sarsılması bu kurumların araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık suçunu, nitelikli hâl saymıştır.
Bilişim sisteminin aldatılmasından söz edilemeyeceği için, ancak bu sistemin araç olarak kullanılarak bir insanın aldatılması yani dolandırılması halinde bu bendin uygulanması mümkündür. Aksi halde yani sisteme girilerek bir kişi aldatılmayıp sistemden yararlanılarak çıkar sağlanmışsa bilişim suçu veya bilişim sistemi kullanılmak suretiyle hırsızlık suçunun oluşması söz konusu olacaktır.
Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp, yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir. Günümüzde bilişim sistemleri ile sesli-görüntülü haberleşme, elektronik imzanın kabulü, yeni ticari ilişkiler, internet bankacılığı hizmeti ile para transferleri ve bunlar gibi pek çok yenilik toplumsal hayata girmiş, bilişim gerek iş gerekse günlük hayatta vazgeçilemeyecek kadar önemli bir noktaya ulaşmış, bilişim teknolojileri daha hızlı ve ucuz bir nitelik arz etmesi nedeniyle, klasik yöntemlere nazaran daha fazla tercih edilir duruma gelmiştir. Bu sistemlerin güvenle kullanılması, aynı anda hızlı ve kolayca birçok kişi tarafından ulaşılması ve diğer taraftaki failin kontrol imkanını azaltması nedeniyle nitelikli hal sayılmıştır.
Banka ya da kredi kurumlarının araç olarak kullanıldığından söz edilebilmesi için, dolandırıcılık fiili gerçekleştirilirken bankaların olağan faaliyetlerinden ya da bu faaliyeti yürüten sujelerden hileli araçlar kullanılarak yararlanılması veya banka ve kredi kurumlarının olağan faaliyetleri nedeniyle üretmiş oldukları maddi varlıkların suçta araç olarak kullanılarak haksız çıkarın elde edilmesi gerekir. Bankaların, ödeme aracı olarak kullanılması halinde bu fıkra uygulanamayacaktır.
Sanık Y.. A.. ile kendisini H.A.olarak tanıtan B.. B..'in şikayetçinin işyerine giderek 6500 kg pirinç ve üçer kilogramlık 20 adet incir pekmezi satın aldıkları, sanık B.. B..'in cebinden çıkardığı çek koçanından, keşideci imzası önceden atılmış suça konu Türkiye İ. Bankası T. Şubesi'ne ait keşidecisi H.. A.. olan 7.300,00 TL bedelindeki çeki şikayetçiye vererek çek hesabının kardeşine ait olduğunu ve kendisine çek keşide edebilmek için yetki verdiğini söyleyip güven telkin edebilmek için çek keşide edebileceğine dair bir vekaletname gösterdiği, malların bir kısmını sanık Y.. A..'a ait kamyonete yükleyerek götürdükleri, dört gün sonra bu kez sanık Y.. A..'ın yanında kim olduğu tespit edilemeyen bir kişi ile gelip geri kalan malları da götürürken şikayetçiye tekrar güven telkin etmek amacıyla sanık B.. B..'in çalıştığı F. Gıda isimli işyerine götürdüğü, şikayetçiyi burada misafir ettikleri, çekin vade tarihinde bankaya ibrazında sahibinin elinden rızası dışında çıktığı gerekçesi ile ödemeden yasaklama talimatı verildiğinin anlaşıldığı somut olayda; suça konu Türkiye İ. Bankası T. Şubesi'ne ait keşidecisi H.. A.. olan 7.300,00 TL bedelindeki çekteki imza ve yazıların kime ait olduğuna dair herhangi bir bilirkişi incelemesi yaptırılmadığı gibi, çek aslının getirtilip yapılan sahtecilikte aldatma yeteneğinin bulunup bulunmadığının takdir ve tayininin hakime ait olduğu da dikkate alınarak, söz konusu çekin mahkeme heyeti tarafından incelenip, özellikleri zapta geçirilip, bu şekilde, iğfal kabiliyeti bulunup bulunmadığının tespit edilip, sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının belirlenmesi gerektiği gözetilmeden Karabük 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen menfi tespit davasına konu başka bir çek ile ilgili alınan Adli Tıp kurumuna ait raporun hükme esas alınması suretiyle,eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,
Bozmayı gerektirmiş, sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunu'nun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 16.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy