Tebliğname No: 15 - 2011/313475
MAHKEMESİ : Bursa 2. Ağır Ceza Mahkemesi
TARİHİ: 05/04/2011
NUMARASI: 2010/465 (E) ve 2011/130 (K)
SUÇ: Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik
Dosya incelenerek gereği düşünüldü;
Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.
Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte bir takım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.
Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.
5237 sayılı TCK'nın 158/1-j bendinde, dolandırıcılık suçunun, Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla, işlenmesi, nitelikli hal olarak kabul edilmiştir. Bu suçun oluşabilmesi için, Kredi elde eden kişinin banka veya diğer kredi kurumu görevlilerini hile ile aldatmış olması gerekir. Krediyi alan kişinin aldatıcı herhangi bir eylemi olmaksızın, sırf banka elemanlarının kendi görevlerini layıkıyla yerine getirmemeleri yüzünden bir kredi açılmışsa, dolandırıcılıktan bahsedilemez, şartları varsa bankacılık suçundan bahsedilebilir.
Bu suçun mağdurları banka ve diğer kredi kurumlarıdır.5411 sayılı “Bankacılık Kanununun 3. maddesinde banka, 48. maddesinde ise kredinin tanımı yapılmıştır. Tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlama suçun konusudur. Kredinin tahsis edilmesinin gerekli olup olmadığı, kredi verecek kuruluşun mevzuatında öngörülen düzenlemeler çerçevesinde belirlenir. Fiil, sahte kıymet takdiri raporları veya gerçeğe aykırı belgeler, bilançolar düzenleyerek hileli davranışıyla bunları aldatmaktadır.
Kredi kurumu banka olmamasına karşın faiz karşılığında olsun veya olmasın, kanunen borç vermeye yetkili kılınan kurumlar anlaşılır. Bu itibarla böyle bir yetkiye sahip olmayan bir kişi veya kuruluşa karşı bu fiilin işlenmesi hâlinde koşulları varsa, basit dolandırıcılık suçu söz konusu olacaktır.
Katılan Bülent'in (11/10/2010 tarihinde vefat etmesi nedeniyle mirascısı eşi Hülya'nın) ticari ilişkileri nedeniyle sanıkların yetkilileri olduğu bildirilen Ertuğrulgazi VD mükellefi... Ltd. ticari ünvanlı şirket namına verdiği İşbankası-... şubesi nezdindeki hesabından üretilmiş 3308353 (56.911 TL), 3308374 (44.820 TL), 3308375 (39.300 TL), 3308385 (46.310 TL), 3308394 (68.812 TL) seri no'lu çek yaprakları ile Denizbank-... şubesi nezdindeki hesabından üretilmiş 7086972 (53.129 TL) seri nolu çek yaprağının üzerindeki gerçek keşide tarihlerinin (Bursa 4. İcra Hukuk Mahkemesinin 2009/1162 E sayılı dosyasına ve Bursa Cumhuriyet Başsavcılığının 2010/11325 nolu soruşturma dosyasana sunulan 03/05/2010 ve 06/11/2010 tarihli bilirkişi raporlarına göre) tahrif edilerek katılan Yapı Kredi Bankası Fomara (Bursa) şubesinden anılan şirket yararına açılan kredi tahsisinde sanıklar tarafından banka şubesine muhtelif tarihli "çek tevdi bordroları" kapsamında teslim edilerek kullanılması eylemlerinin "Nitelikli dolandırıcılık" ve "Zincirleme resmi belgede sahtecilik" suçlarını oluşturduğu iddia edilen somut olayda;
Gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak biçimde belirlenebilmesi amacına yönelik olarak; öncelikle ...Tekstil...Ltd ticari ünvanlı şirketin kuruluşundan suç tarihine kadarki dönemlerde ortaklarını ve temsil-ilzam yetkililerinin ilgili Ticaret Sicili Memurluğundan ve Vergi Dairesinden sorulup öğrenilmesi, suça konu çek yapraklarının anılan şirket kayıtlarına giriş tarihlerinin defter ve belgeleri uzman bilirkişiye incelettirilerek belirlenmesi,
...Ltd ile katılan Yapı Kredi Bankası arasında aktedildiği ileri sürülen "Genel Kredi Sözleşmesinin" onaylı örneğinin temin edilmesi, suça konu çek yapraklarının tamamının "Genel Kredi Sözleşmesi" ile "kredi açılmasını" temin için mi yoksa bu sözleşme çerçevesinde zaman içinde kullandırılan kredi dilimlerinin teminatı olarak mı teslim alındığının ilgili banka şubesinden sorulup açıklığa kovuşturulması, suça konu hangi çek yaprağı nedeniyle hangi dilim kredinin hangi tarihte anılan şirkete kullandırıldığının netleştirilmesi, dosyada bulunan "çek tevdii bordroları" altındaki... ...Ltd şirket kaşesi üzerindeki imzanın hangi sanığa ait olduğunun araştırılması toplanan deliller birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre sanıkların hukuki durumlarının takdir ve tayini gerekirken eksik soruşturmayla yazılı şekilde kararlar verilmesi,
Bozmayı gerektirmiş, katılan Bülent mirascısı H.. K.. adına vekili ile katılan Yapı Kredi Bankası vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 25/12/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.