(1086 S. K. m. 284)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı yüklenici davada, davalılara ait fabrika binasının bir kısım işlerini yapıp işi Mayıs-1998de teslim ettiğini, yanlar arasında yazılı olarak yapılmış bir sözleşme bulunmadığından iş bedelinin bayındırlık birim fiyatları ile hesaplanması gerektiğini, bu şekilde hesaplama yapıldığında ve yapılan ödemeler düşüldüğünde bakiye 680 milyon lira alacağı olduğunu ileri sürerek bu miktarın işin teslim edildiği 5.5.1998 tarihinden itibaren reeskont faiziyle tahsilini istemiş,
Davalılardan Punteks Tek. Mak. San. Tic. Ltd. Şirketi sözleşmede taraf olmadıklarını savunarak davanın husumet yönünden reddini istemiş,
Diğer davalı G. K. ise cevabında; işin sözleşme birim fiyatlarının bulunduğunu, davacı tarafından yapımı gerçekleştirilen işlerin bedelinin sözleşme birim fiyatlarıyla 1.327.875.000 lira olduğunu, bu miktarın da davacıya ödendiğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, bilirkişinin bayındırlık birim fiyatlarıyla hesapladığı 1.509.965.588 TL. iş bedeli alacağından 865.875.000 lira ödeme düşülerek kalan 644.090.588 liranın davalı G.dan tahsiline karar verilmiş, davalı şirket hakkındaki dava ise husumetten reddedilmiş, hüküm davalılar vekilince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalılardan Punteks Ltd. şirketinin tüm, diğer davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Davalı G. cevabında yapılan işin sözleşme birim fiyatının bulunduğunu savunarak davacı tarafından verilen teklif mektubunu (Ek-1), davacının teklif fiyatlarıyla yaptığı alacak-borç hesabını (Ek-2) ve kendisinin teklif fiyatlarıyla yaptığı alacak-borç hesabını (Ek-3) delil olarak sunmuştur. Sunulan bu belgelere davacının itirazı yoktur. Davacının hesabına göre işin bedeli 1.636.200.000 TL., davalının hesabına göre ise 1.327.875.000 TL.dır. Aradaki fark hesaplamaya esas alınan birim fiyatlardan değil işin metrajından kaynaklanmaktadır. Davalı yapmış olduğu hesaplamada metrajı düşürmüş, bir kısım imalat kalemlerini de başkaları tarafından yapıldığı gerekçesiyle hesaba dahil etmemiştir. Farkın nedeni budur. Davacı, davalı tarafından çıkarılan hesaptaki bakiye 865.875.000 lira alacağını metraja itiraz kaydıyla tahsil etmiştir.
Yanlar arasındaki ihtilaf sadece metraja ilişkin iken davacı dava dilekçesinde birim fiyatlar hakkında da uyuşmazlık çıkarmıştır.
Tarafların yazılı bir sözleşmeleri yok ise de, davalı tarafından ibraz edilen teklif ve hesaplara davacı tarafından itiraz edilmediğinden ve belgelerin doğruluğu kabul edildiğinden işin sözleşme birim fiyatının bulunduğunun kabulü zorunludur. Bu fiyatlar pazarlık sonucu indirilmiş fiyatlardır. İşin sözleşme fiyatı bulunduğundan piyasa rayiçlerine veya bayındırlık birim fiyatlarına göre hesap yapılamaz. Tespit bilirkişi raporunda piyasa rayiçleriyle, yargılamada alınan raporda ise bayındırlık birim fiyatlarıyla hesaplama yapıldığından bu raporlar hükme dayanak olarak alınamaz. İşin bedelinin sözleşme birim fiyatlarıyla hesaplanması gerekir.
Ödemelere gelince; davalı ödeme miktarının 1.327.875.000 lira olduğunu, davacı da 865.000.000 lira olduğunu beyan etmektedir. Mahkemece ödeme miktarı 865.875.000 TL. kabul edilerek sonuca gidilmiştir. Davalı tarafından ibraz edilen ve davacı yanca kabul edilen (Ek-2) ve (Ek-3)deki belgelere göre ödeme tutarı 462.000.000 TL. + 865.000.000 TL = 1.327.000.000 TL.dır. Yapılan ilk dilim ödeme göz önüne alınmayarak ödeme miktarının noksan tespit edilmesi doğru olmamıştır.
O halde mahkemece; bilirkişiden ek rapor alınarak saptanan metrajlara göre işin bedeli sözleşme birim fiyatlarıyla hesaplanmalı, hesaplama yapılırken usulü kazanılmış haklar gözetilmeli, bulunacak miktardan kanıtlanan 1.327.000.000 lira ödeme düşülerek varsa kalana hükmedilmelidir.
Eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda (1.) bentte açıklanan nedenlerle davalılardan Punteks Tek. Mak. San. Tic. Ltd. Şti.nin tüm, diğer davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (2.) bent uyarınca kararın davalı Gürhan Kanlı yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalılara geri verilmesine, 23.06.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy