(818 S. K. m. 355) (3194 S. K. m. 21, 32, 42)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Yanlar arasındaki Kartal 1. Noterliğince düzenlenen 11.8.1998 gün ve 44057 yevmiye numaralı ve Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Mal Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi gereğince, yüklenici davalı, arsa sahibi davacı Kadriye Schelmer'e ait İstanbul Kartal İlçesinde bulunan ve 158 pafta, 1587 ada ve (2) parsel sayısında tapuya kayıtlı arsasına, bodrum, zemin, yedi normal kat ve çatıdan ibaret bir bina inşa etmeyi ve sözleşmedeki koşullara uygun olarak sözleşme tarihinden itibaren (24) ay içerisinde davacıya teslim etmeyi yüklenmiştir.
3194 Sayılı İmar Yasasının 21. maddesi gereğince; aynı Yasanın 26. maddesinde gösterilen istisnalar hariç, her türlü inşaat yapımı, ilgisine göre belediye veya valiliklerden alınacak yapı ruhsatına tabidir. Ruhsat alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması da yeniden ruhsat alınmasına bağlıdır. İstisnalar dışında ruhsat alınmadan yapıya başlanması (kaçak) yahut ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapılması durumunda 3194 Sayılı Yasanın 32. maddesi gereğince yerel idarelerce yıktırılır ve aynı Yasanın 42. maddesi gereğince de yapı sahibine ve yükleniciye ceza yaptırımı uygulanır. İmar mevzuatındaki kurallar kamu düzeni gereği uyulması zorunlu ve emredici hukuk kurallarıdır. İmar kurallarına aykırılık halinde yaptırımların uygulanmaması, yasaya aykırılıkların devamlılığı sonucunu doğurur.
Somut olayda, bilirkişi raporunda açıklandığı ve hatta tarafların da kabulünde olduğu üzere; inşaatın tamamı kaçak olarak yapılmıştır. Ekonomik değeri bulunmayan bu gibi yapıların sadece yıkımı istenebilir. Kaçak yapılar ya da yapı bölümleri üzerinde ayni veya şahsi hak tanınamaz. Ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak yapılan bina veya bağımsız bölümlerin aynının veya bedelinin paylaştırılması da söz konusu edilemez.
Dava, mahkemeden bir hakkın himayesi istemi olduğuna göre öncelikle yasaca korunacak böyle bir hakkın varlığı zorunludur. Bu durumda, mahkemece yapılacak iş; inşaatın yasal hale getirilmesinin mümkün olup olmadığının, ruhsat için başvuruda bulunulmuş ise işlem dosyası belediyeden getirtilmek, imar durumu hakkında belediyeden bilgi almak ve yerinde uzman bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden keşif yaparak bilirkişi düşüncesi alınmak suretiyle kesin biçimde saptanmalı; yasal hale getirilmesi olanaklı ise yasal inşaat yapmak yükümlülüğü yüklenicide olduğundan, ona yeterli süre verilmeli, bu yükümlülüğünü yüklenici yerine getirmediği takdirde de; arsa sahibinden sorulmalı, kabul etmesi halinde masrafları yükleniciye ait olmak üzere, arsa sahibi davacıya uygun süre verilmeli; sözleşme dışı yapıldığı bildirilen 8. normal kattaki bağımsız bölümleri de kapsar şekilde yapının imar mevzuatına uygun hale getirilmesi durumunda sözleşme dışı yapıldığı ileri sürülen 8. normal kattaki bağımsız bölümlerin paylaşımına yönelik davacı istemi hakkında hüküm kurulmalı; aksi halde ise buna ilişkin davanın reddine karar verilmelidir. O halde, imar mevzuatına uygun yapı yapılmışçasına, 8. normal kattaki bağımsız bölümlerin paylaşılmasına mahkemece karar verilmiş olması doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmektedir.
Kabule göre de; yanlar arasındaki sözleşme fesih ve münfesih olmadığı ve dolayısıyla sözleşme gereğince taşınmazı zilyetliğinde bulunduran yüklenicinin elatmasının önlenmesine, mahkemece karar verilmesi de doğru olmamış ve bu sebeple de hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1.) bentte belirtilen nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine; 2. bentte açıklanan sebeplerle davalının temyiz itirazlarının kabulüne ve hükmün BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 10.03.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy