(1086 S. K. m. 288)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalılar vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili avukat Abidin Gürsoy ile davalılar vekili avukat Sait Akdağ geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, davalıların tarlalarına müvekkilince yapılan enerji nakil hattının 13.6.2001 tarihi itibariyle saptanan 44.495.204.900 TL. bedelinin yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili, şirketle sözleşmeleri bulunmadığından husumet yokluğundan, diğer davacıya da borçları kalmadığından davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davacı şirketin husumet yokluğundan davasının reddine, enerji nakil hattının 2000 yılı maliyet bedeli olan 34.814.768.500 TL.nin dava tarihinden yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacı Enver Gencer'e verilmesine, fazla istemin reddine karar verilmiş, karar davalılar vekilince temyiz edilmiştir.
İkili protokol başlıklı 14.10.1999 tarihli belge Enver Gencer ile Abdurrahman Yetiş arasında imzalanmıştır. Toplam 24.500.000.000 TL. bedelle yapımı kararlaştırılan O.G. hattına Abdurrahman'ın 8.000.000.000 TL. bedelle ortak olacağı kalan rakamın Enver üzerinde hatta ortaklık payı bırakılacağı ve ödemesi gösterilmiştir.
Buna göre hat'a yeni girecek ortakların payları günün rayiciyle hesaplanıp Abdurrahman tarafından toplam rakam dolduruluncaya kadar Enver'e ödenecek, haricen hat'a giren ortağın payı alınmaz ise Abdurrahman o hissenin rakamını kabullenmiş olacaktır. Yine Enver ile davalılar arasında imzalı tarihsiz sözleşmede, Hidayet Yetiş'in ortaklığı nedeniyle ödenecek olan katılım payının yarısının Enver Gencer'e ait olacağı kararlaştırılmıştır. Davacı Enver Gencer'in hattın projesini çizdirip tesisi yaptığı, idaresince kabul edilip enerji naklinin gerçekleştiği uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık eser bedelinin miktarı ve ödemeler konusundadır. Davacı kendisine ödeme yapılmadığı iddiasıyla 12.6.2001 tarihinde tesbit yaptırmış, 2001 yılı birim fiyatlarıyla saptanan hat bedelinin ödenmesi istemiyle bu davayı açmıştır. Oysa sözleşmeye göre Abdurrahman, 8 milyar TL. ödemekle yükümlüdür. Bu tutarın güncelleştirileceği sözleşme de kabul edilmiş değildir. Güncelleştirme hat'a yeni girecek ortakların payı konusundadır. Ne var ki Abdurrrahman da payına isabet eden 8 milyar TL. ödemeyi yaptığını usulen kanıtlamış değildir. Tanık anlatımları ve sözleşmenin tarafı olmayan dava dışı İsmail Yetiş adına düzenlenen belgeyle kanıtlanmış kabul edilemez (HUMK. nun 288 vd. md). Mahkemenin bu konuda kabulü yerinde ise de Hidayet Yetiş'in davacı Enver'e toplam 7.750.000.000 TL. tutarlı 4 adet senet verdiği dosyada mevcut Enver Gencer imzalı 21.7.2000 tarihli belge içeriğiyle sabittir. Enver bu belgeye ve imzaya itiraz etmediğine göre Hidayet'in ödemeyi yaptığı kabul edilmelidir. Hat'a katılanların payına gelince; duruşmada dinlenilen bir kısım tanıklar (Bünyamin Yetiş, Tuncay ve Abdullah Emekli) hattan yararlandıklarını, katılım payını bankaya yatırdıklarını ifade etmişler, davalılar vekilince itiraz edilmemiştir. Sözleşmesince hat'a katılanların katılım bedellerin Abdurrahman'ın sorumluluğundadır. Bu nedenle hat'a katılanların katılım tarihindeki rayiç bedelinin davacıya ödendiğini de ayrıca kanıtlamak zorundadır. Oysa Abdurrahman katılım paylarını ödediğini de kanıtlayamamıştır.
O halde mahkemece yapılması gereken iş, toplam 24.500.000.000 TL. olan hat bedelinden 7.750.000.000 TL.sının Hidayet Yetiş tarafından ödendiğinin kabulüyle, 8.000.000.000 TL. katılım payı, ayrıca hat'a katılanların tümü saptandıktan sonra katıldıkları tarih itibariyle rayiç bedelleri bilirkişiye hesaplattırılıp Abdurrahman'dan tahsiline, bunların dışında sözleşme bedelinden kalan davacı alacağı var ise yine bundan da Abdurrahman'ın sorumlu olduğu kabul edilerek bunun da tahsiline ödemesini kanıtlayan Hidayet bakımından davanın reddine karar vermek olmalıdır. Bu hususlar üzerinde durulmadan davanın yazılan biçimde kabulü doğru olmadığı gibi, davacı Gencerler Tic. Ltd. Şti.nin davası aktif husumet yokluğundan reddedildiği halde davalılar yararına ayrıca vekalet ücreti takdir edilmemiş olması kabul bakımından doğru olmamış, bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davalılar yararına BOZULMASINA, 400,00 YTL duruşma vekillik ücretinin davacı şirketten alınarak davalılara verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalılara geri verilmesine, 24.11.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy