15. Hukuk Dairesi 2007/4780 E., 2008/1576 K.
"İçtihat Metni"
Mahalli mahkemece verilen hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Dava, maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve Özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacıların tüm, davalıların sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Dava dilekçesinde, davacıların murisi Mehmet ile davalılardan Ö.Faruk arasındaki eser sözleşmesi gereğince, bu davalının evinin mobilya ve ahşap işlerinin muris tarafından imali sırasında, diğer davalı Adem'in evin elektrik işlerini yaparken açık bıraktığı kabloda bulunan elektriğe kapılarak hayatını kaybettiği iddia edilerek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunulmuştur.
Davalılardan Adem elektrik işlerini kendisinin yaptığını, ancak bu sırada evde başka çalışma yapılmaması gerektiği hususunda kendisinin uyarıda bulunduğunu, bu nedenle kendisine sorumluluk yükletilemeyeceğini, diğer davalı Ö.Faruk da, kendisinin elektrik işini üstlenen diğer davalıyı uyardığını, kendisinin olayda bir kusurunun bulunmadığını savunmuşlardır.
Mahkemece maddi tazminat İsteminin kabulü, manevi tazminat talebinin de kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Mahkemece hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda, tarafların kusurları ve davalıların sorumlu oldukları tazminat miktarı İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Mevzuatı hükümleri dikkate alınarak tespit edilmiştir. Oysa, taraflar arasındaki hukuki ilişki hizmet sözleşmesi olmayıp, bir eser sözleşmesidir. Bu nedenle somut olaya uygulanması gereken hükümler, BK'nın eser sözleşmesine ilişkin olan 355 ve devamı maddeleri ile BK'nın genel hükümleridir.
Yüklenici, üstlendiği iş konusunda uzman olup, iş sahibine karşı bağımsızdır. İş sahibinden işin nasıl yapılacağı konusunda talimat almaz, talimat alsa bile bu talimat sadece iş sahibinin istediği sonucun (eserin) nasıl olması gerektiği hususundadır. Eser sözleşmesinin konusu olan "her çeşit imal veya inşa" Türk Ticaret Kanunu'nun 12/111. maddesi uyarınca ticari bir iş olduğundan yüklenici, basiretli bir tacir gibi davranmak, gereken özeni göstermek ve gereken güvenliği kendisi sağlamak durumundadır. Yüklenici işin ifası sırasında yanında işçi çalıştırıyorsa, çalıştırdığı işçiyle aralarındaki hizmet akdine ilişkin olarak işçisine karşı işveren durumunda olup, çalıştığı yerin ve çalıştırdığı işçilerin güvenliğinden ve güvenliğin nasıl sağlanması gerektiğinden İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Mevzuatı'na göre sorumludur.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Mevzuatı'nın gerektirdiği bir önlemin alınmamasından dolayı hizmet akdinde işveren sorumlu ise de, eser sözleşmesinin tarafı olan iş sahibi bu mevzuata göre sorumlu tutulamaz. Ancak, iş sahibinin bunun dışında kusuru varsa, ondan sorumlu olur.
Dava konusu olayla ilgili olarak bu davadaki davalılar hakkında ceza davası açıldığı ve mahkumiyet kararı verildiği anlaşılmakta ise de, verilen kararın kesinleştiği hususunda dosyada bir belge veya bilgi bulunmamaktadır. BK'nın 53. maddesi hükmü gereğince, ceza mahkemesinin belirlediği kusur oranı ve beraat kararı ile hukuk hakimi bağlı değilse de, ceza mahkemesince verilen mahkumiyet kararı, eylemin haksızlığını değerlendirmede hukuk hakimini bağlar. Eldeki davada BK'nın 355 ve devamı maddelerine göre alınacak raporda davalılara kusur izafe edilmese dahi, kesinleşmiş ceza mahkemesi kararı ile davalıların eylemlerinin haksız eylem olarak kabul edilip hukuka aykırılığın varlığının tespit edilmiş olması dikkate alınarak tarafların durumlarına göre davacılar yararına uygun miktarda manevi tazminata hükmedilmesi gerekir.
Bu nedenle, açılan ceza davasının sonucu araştırılmalı, yukarıda açıklanan hukuki durum da değerlendirilerek bu konuda uzman bilirkişiden alınacak rapor doğrultusunda dava sonuçlandırılmalıdır. Olayın değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek hazırlanmış rapora göre karar verilmiş olması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davacıların tüm, davalıların sair temyiz itirazlarının reddine, kararın 2. bent uyarınca davalılar yararına (BOZULMASINA), ödedikleri temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalılara geri verilmesine, 11.03.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.