(818 S. K. m. 125)
Dava: Mahalli mahkemece verilen hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince stenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup ayıplı ifa nedeniyle: anılan zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece kabul denilmekle birlikte ıslah da dikkate alındığında içeriği itibariyle kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2 - Yanlar arasında imzalanan 31.10.1995 tarihli sözleşme ile davalı yüklenici Y... Yakacık Köyü 18 Derslik İlköğretim Okulu İnşaatının yapım işini üstlenmiştir. Davalı tarafından inşaat tamamlanarak 04.09.1998 tarihinde geçici kabulü, 20.03.2000 tarihinde de kesin kabulü yapılmıştır. Dosya kapsamındaki deliller ve bilirkişi raporlarında bir kısım kusurlu imalatlar bulunduğu ve hile ile ağır kusur iddiasına dayalı olduğundan dava tarihi itibariyle 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 125. maddesinde öngörülen 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmaktadır. 1. bilirkişi kurulu 16.06.2008 günlü raporunda güçlendirme çalışmaları için harcanması gereken bedelin 125.488,00 TL olduğunu belirtmiş, itiraz üzerine inceleme yapan 2. bilirkişi kurulu raporu beton ve demirle ilgili deney sonuçlarını bildirmiş, 3. bilirkişi kurulu mimari ve statik projeler bulunmadığından kanaat bildirememiş, Gazi Üniversitesi Öğretim Üyelerinden oluşturulan 4. bilirkişi kurulu 13.06.2011 tarihli ek raporunda dosyada 2 adet betonarme projesi olup, birinin sahte olduğu, bu durumun açıklığa kavuşturulması için işveren ve proje sorumlusu İnşaat Mühendisi Adnan'dan bilgi alınması gerektiği belirtildikten sonra binanın zemin sondajları ve raporu, malzeme bilgileri ve onarım projesi için rayiç bedelin 45.000,00 TL + KDV olarak belirlendiği ifade edildikten sonra malzeme bilgileri ve onarım projesi yapılmadan binanın iyileştirme maliyetinin bildirilmesinin mümkün olmadığını mütalaa etmişlerdir.
Sözleşme 1995 yılında imzalandığına göre yüklenicinin işi kusurlu olarak yapıp yapmadığının saptanması için sözleşme ve eki mimari ve uygulama projelerinin getirtilmesi, daha sonra sözleşmede değişiklik yapılmadığından beton ve demir kalitesi ile uygulamalarının yerinde olup olmadığının sözleşme tarihindeki 1975 Deprem Yönetmeliği hükümlerine göre denetlenmesi gerekir. 4. bilirkişi kurulu ek raporunda betonarme projelerindeki farklılık gösterilmesine rağmen mahkemece iş sahibi ve proje sorumlusundan bilgi alınmak suretiyle konu açıklığa kavuşturulmamıştır. Yine aynı bilirkişi kurulu raporunda iyileştirme maliyeti ile ilgili kanaat bildirilmemesine rağmen bu husus üzerinde de durulmamıştır.
Bu durumda mahkemece öncelikle dosyada bulunmayan mimarı ve tüm uygulama projeleri celbedilip dosyaya sunulan betonarme projelerindeki farklılıklarla ilgili 4. bilirkişi kurulunun 13.06.2011 havale tarihli ek raporunun 2. sayfası 2.1. beton dayanımı başlıklı bölümünde belirtilen durumun açıklığa kavuşturulması yönünden davacı iş sahibi ile proje sorumlusu İnşaat Mühendisi Adnan'dan bilgi alınıp geçerli proje saptandıktan sonra yeniden oluşturulacak konusunda uzman teknik bilirkişi kurulundan sözleşmenin yapıldığı 31.10.1995 tarihinde yürürlükte bulunan 1975 Deprem Yönetmeliği hükümleri de göz önünde tutulmak suretiyle davalı yüklenicinin gerçekleştirdiği beton cins, kalite ve mukavemeti ile kolonlardaki etriye açıklıkları ve etriyelerin projelerdeki ve sözleşmedeki değerlerde olup olmadığı, değilse bunların giderilme ile güçlendirme masraflarının 2007 yılı mahalli piyasa rayiçlerine göre miktarı konusunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp değerlendirilmek suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.
Öte yandan dava 6.000,00 TL değer üzerinden açılmış olup 10.11.2008 tarihinde harçlandırılan ıslah dilekçesi ile 125.488,00 TL'ye çıkartıldığı ve davadan önce temerrüt ihtarı bulunmadığından davalı yüklenici davada talep edilen miktar için dava tarihinde, ıslah ile arttırılan bölüm için ıslah tarihinde temerrüde düşürüldüğü halde mahkemece, faizin dava tarihinden yürütülmesi ile fazlaya ilişkin bölüm yönünden red kararı verilmemesi ve davalı yararına vekalet ücreti ile yargılama giderine hükmedilmemesi de usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.
Kararın belirtilen sebeplerle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent itibariyle kabulü ile hükmün taraflar yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz eden taraflara geri verilmesine, 01.04.2013 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy