(818 S. K. m. 158, 359, 360, 362)
Dava: Hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan gecikme cezası ile eksik ve kusurlu işler bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Yanlar arasında imzalanan 08.04.2010 tarihli sözleşme ile davalı yükleniciler, masa kalıbı, büyük tabla ayağı, tabure gövdesi ve tabure ayağı yapım işini 12.000,00.-TL bedel karşılığında üstlenmişlerdir, işin tamamlanıp teslimi gereken tarih 30.05.2010 olup, geç kalınma durumunda şeklinde ifade edilmek suretiyle günlük 50,00.-TL para cezası kararlaştırılmıştır. Burada kararlaştırılan ceza BK'nun 158/1. maddesinde düzenlenen ifaya ekli cezadır. İfaya ekli cezanın istenebilmesi için de sözleşmede aksi kararlaştırılmış olmadıkça, teslimde ihtirazi kaydın ileri sürülmesi zorunludur. Aksi halde, cezai şart isteme hakkı düşer. Davacı tarafça, süresinde teslim yapılmadığı ileri sürülmesine rağmen, davalılar savunmalarında eseri süresinde teslim ettiklerini beyan etmişlerdir. Teslim hukuki fiil ve maddi vakıa olup, yazılı delille ispatı zorunlu değildir. Her türlü delille ve bu arada tanıkla da kanıtlanabilir.
Öte yandan davacı 6.000,00.-TL eksik ve kusurlu işler bedelinin de giderilmesini talep etmektedir. Eksik işlerle ilgili teslimde ihtirazi kayda gerek olmaksızın zamanaşamı süresince bunların giderilmesi ya da eksik bırakılan iş miktarınca fazla ödemenin istirdadı istenebilir. Kusurlu işler, başka bir ifadeyle ayıplı imalat halinde, yine sözleşmede aksi kararlaştırılmış olmadıkça BK'nun 359. maddesi hükmünce açık ayıplarda imal edilen şeyin tesliminden sonra işlerin mutad cereyanına göre imkanı bulur bulmaz eserin muayene ve varsa ayıplarını yükleniciye, aynı kanunun 362/son maddesine göre de gizli ayıplarda da öğrenilir öğrenilmez, yükleniciye ihbarı zorunludur. Aksi takdirde iş sahibi, eseri kabul etmiş sayılır. Dairemizin yerleşmiş içtihat ve uygulamalarında ayıp ihbarının her türlü delille ve tanık beyanıyla da ispatlanabileceği kabul edilmektedir.
Bu durumda, mahkemece öncelikle tarafların teslimle ilgili gösterdiği tanıkları dinlenip varsa buna yönelik diğer delilleri de toplanarak teslim tarihinin, davacı iş sahibi delil tespitini kendi işyerinde yaptırdığından, en geç delil tespiti talebinde bulunulan 23.08.2010 tarihi olarak saptanması, bundan sonra yine tarafların ayıp ihbarı ile ilgili varsa diğer delilleri ve gösterdikleri tanıklar dinlenip, konusunda uzman teknik bilirkişiden halen mevcutsa sözleşme konusu imalatlar üzerinde keşif ve bilirkişi incelemesi de yapılarak, mevcut değilse delil tespiti dosyasındaki bulgular dikkate alınarak belirlenen olguların eksik iş ya da ayıplı imalat olup olmadığı, ayıplı ise hangilerinin gizli hangilerinin açık ayıp olduğu, davacı yanca BK'nun 360/11. maddesi gereğince, ayıpların giderilmesi bedeli talep edildiğinden bunların giderilme bedeli ve varsa eksik işlerin tamamlanma bedelinin hesaplattırılması, eksik işlerle ilgili ihtirazi kayda gerek olmadığından ve bedelin tamamı da ödendiğinden, dava tarihi itibariyle giderilme bedeline, ayıpların tespit edilecek niteliği itibariyle süresinde ihbar yapılmışsa, bunların da onarım suretiyle giderilme bedeline hükmedilmesi ve yine saptanacak teslim tarihine göre, davacı iş sahibinin ifaya ekli cezayla ilgili olarak, teslimde ihtirazi kaydı olup olmadığı da dikkate alınıp, hesaplanacak gecikme cezası alacağının tahsiline karar verilmesi gerekirken, bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ve yanlış değerlendirme sonucu yazılı şekilde kısmen kabul kararı verilmesi doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulüyle taraflar yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz eden taraflara geri verilmesine, 20.06.2012 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy