(5271 S. K. m. 170, 172, 173)
Nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından şüpheliler ..., ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonunda Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 10/09/2018 tarihli ve 2018/6834 soruşturma, 2018/46405 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Antalya 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 21/02/2019 tarihli ve 2018/5335 değişik iş sayılı kararı aleyhine, Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 23/08/2019 gün ve 94660652-105-07-9106-2019 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 09/09/2019 gün ve 2019/85675 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.
Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;
5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar nazara alındığında,
Dosya kapsamına göre, Antalya Döşemealtı İlçesi Çığlık Köyü 113 ada, 3 parselde kayıtlı şüphelilerden ...'ya ait gayrımenkule ilişkin, müştekinin eşi ile adı geçen şüpheli arasında, 19/11/1996 tarihinde gayrımenkul satış vaadi sözleşmesi yapıldığı ancak tapuya şerh verilmediği, zaman içerisinde anılan gayımenkule dair Döşemealtı Belediyesi'ne şüpheliler tarafından yapılan vergi beyannamelerinde usulsüzlük yapılarak, söz konusu sözleşme nedeniyle müştekinin eşinin edimlerini yerine getirmesine rağmen, şüpheli ...'nun bahsedilen gayrımenkulü müştekinin eşi yerine durumdan haberdar olan diğer şüpheli ...'a 13/05/2009 tarihinde devrettiği, devir sonrası müştekinin eşinin şüpheli ...'ya karşı açmış olduğu davanın lehe sonuçlandığı ancak, mahkemesince hükmedilen bedelin ...'dan tahsil edilemediği ve müştekinin zarara uğradığı, bu şekilde şüphelilerin üzerilerine atılı suçları işlediklerinin iddia edildiği somut olayda, Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan soruşturma sonunda, şikâyetin mükerrer olduğundan bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de; mükerrer soruşturmaya esas kabul edilen ve aynı olaya ilişkin evvelce verilen şüpheliler haklarında verilmiş, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 12/01/2017 tarihli ve 2016/83909 soruşturma, 2017/1291 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararını kapsar soruşturma dosyası ile anılan 12/01/2017 tarihli kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda belirtilen, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 2011/62146, 2013/18966 ve 2016/80657 soruşturma sayılı dosyalarının dosya arasına getirtilip incelenmediği anlaşılmakla, söz konusu dosya asıllarının getirtilerek, müştekinin şikâyet dilekçesindeki hususların yeni bir vakıa ve bahsedilen dilekçe ekindeki belgelerin yeni delil mahiyetinde olup olmadığı araştırılıp belirlendikten sonra sonucuna göre, şüphelilerin hukukî durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik soruşturmaya ve değerlendirmeye dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın belirtilen gerekçelerle kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.
5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Antalya Döşemealtı İlçesi ... 113 ada, 3 parselde kayıtlı şüphelilerden ...'ya ait gayrımenkule ilişkin, müştekinin eşi ile adı geçen şüpheli arasında, 19/11/1996 tarihinde gayrımenkul satış vaadi sözleşmesi yapıldığı ancak tapuya şerh verilmediği, zaman içerisinde anılan gayımenkule dair Döşemealtı Belediyesi'ne şüpheliler tarafından yapılan vergi beyannamelerinde usulsüzlük yapılarak, söz konusu sözleşme nedeniyle müştekinin eşinin edimlerini yerine getirmesine rağmen, şüpheli ...'nun bahsedilen gayrımenkulü müştekinin eşi yerine durumdan haberdar olan diğer şüpheli ...'a 13/05/2009 tarihinde devrettiği, devir sonrası müştekinin eşinin şüpheli ...'ya karşı açmış olduğu davanın lehe sonuçlandığı ancak, mahkemesince hükmedilen bedelin ...'dan tahsil edilemediği ve müştekinin zarara uğradığı, bu şekilde şüphelilerin üzerilerine atılı suçları işlediklerinin iddia edildiği somut olayda,
Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan soruşturma sonunda, aynı olay nedeniyle daha önce 2016/83909 soruşturma numarası ile soruşturma yapılıp 2017/1291 karar sayılı ve 12/01/2017 tarihli kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın verildiği (şüpheliler ... hakkında) gerekçe gösterilerek dosyaya konu şikâyetin mükerrer olduğundan bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş, bahsi geçen 2017/1291 karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararda ise gerek şüpheliler gerek belediye çalışanları hakkında Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 2011/62146, 2013/18966 ve 2016/80657 soruşturma sayılı dosyalarında aynı konuda soruşturma yapılıp takipsizlik kararı verilmesine dayanıldığı anlaşılmış ise de; takipsizlik kararı verildiği ve soruşturma yürütüldüğü belirtilen Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 2011/62146, 2013/18966 ve 2016/80657, 2016/83909 soruşturma sayılı dosyalarının denetime imkan verecek şekilde dosya içine alınarak; dosyanın taraflarının, konusunun, suç tarihinin aynı olup olmadığı, takipsizlik kararlarının usulüne uygun şekilde kesinleşip kesinleşmediği hususlarının saptanması ve ayrıca önceki dosyaların kesinleşmemiş olması halinde, müteakip usuli işlemler bakımından müştekinin sunduğu delillerin ve şüphelilerin hukuki durumunun CMK'nın 172. maddesi gereğince kesinleşmeyen en eski dosya üzerinden tayin ve takdiri gerekirken eksik soruşturmaya ve değerlendirmeye dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddi kararını veren Mersin 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin 13/05/2019 tarihli ve 2019/2375 değişik iş sayılı kararının BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca müteakip işlemlerin mahallinde merciince yerine getirilmesine, 09/03/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)