(743 S.K m. 786,797,798)
Dava: Taraflar arasındaki davanın (İstanbul 9. Asliye Hukuk Hakimliği)nce görülerek mahkeme ilamında belirtilen gerekçelere binaen verilen 26.12.1983 tarih ve 132/662 sayılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı ve mukabil davacı A. Rıza vekili tarafından istenmiş olmakla; dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı ve mukabil davalı yüklenici vekili, dava dilekçesinde müvekkilinin, davalıya ait 15 parsel sayılı taşınmaz üzerine 31.5.1977 ve 7.6.1977 tarihli sözleşmeler ile arsa payı karşılığında kat yapımını üstlenerek inşaatı sözleşme şartlarına uygun olarak ikmal edip, davalıya bağımsız bölümlerini teslim ederek iskan ruhsatını aldığını, buna rağmen davalı arsa sahibinin, yükleniciye ait hisse üzerindeki 140.000 lira tutarındaki ipoteği kaldırmaya yanaşmadığını beyan ederek mevcut ipoteğin fekki ile davalının mukaveleye aykırı davranması nedeniyle sözleşmede öngörülen cezai şarttan şimdilik 60.000 liranın ödetilmesini istemiş, davalı vekili cavap layihasında; 27.2.1979 tarihli akit tablosunda inşaat teminat ipoteğinin 2 yıl süre ile tesis edildiği kayıtlı olup, iki yıllık süre dolmadan açılan davanın reddi gerektiğini, davacının belediyece istenen otopark ücretinin 72.000 lirasını ve sözleşme gereği ödemesi gereken mali denge, kıymet artışı, arsa vergisi ve iskan harcını da ödemediğini beyan ederek davanın reddini savunmuş, 24.11.1980 tarihli mukabil davasında ise, sözleşme gereği davacı yüklenicinin ödemesi gerekirken kendisi tarafından ödenen kıymet artış vergisi, mali denge vergisi, arsa vergi ve cezası 91.490 liranın faizi ile birlikte davacı ve mukabil davalı yükleniciden tahsilini talep etmiş, yerel mahkemenin, yüklenicinin mukavele gereği edimini eksiksiz olarak yerine getirmediği, inşaatın tasdikli projeye tamamen uymadığı, otopark ücreti ile vergilerin ödemediği gerekçesi ile asıl davanın reddine, mukabil dava nedeniyle 91.490 liranın davacı ve mukabil davalıdan tahsiline dair kararı davacı ve mukabil davalı yüklenici tarafından temyiz olunmuştur.
1 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ve mukabil davalı Hüseyin'in aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2 - Beşiktaş Tapu Sicil Muhafızlı'nca düzenlenen 27.2.1979 gün 1939 yevmiye numaralı akit tablosunda, beşiktaş- Dikilitaş Mahallesi, Kardeşler Sokağı'nda kain 60 pafta 22 ada 15 parsel sayılı taşınmaz üzerine inşa olunacak binanın süresi içinde bitmemesi, sözleşme ve imar durumuna uygun olarak yapılmaması veya hiç yapılmaması halinde arsa sahibi Ali Rıza'nın doğacak zararları ile faiz ve dava takip masrafları toplamının 140.000 liraya kadar olan kısmının teminatını teşkil etmek üzere yüklenici Hüseyin'e devrolunan 208/308 hisse üzerine bila faiz iki yıl vade ile inşaat teminat ipoteği tesis edilmiş, taraflar arasındaki 31.5.1977 tarihli resen düzenleme satış vaadi ve inşaat mukavelesinin 5. madde ile inşaat teminat ipoteği tesis hisse üzerine bila faiz iki yıl vade ile inşaat teminat ipoteği tesis edilmiş, taraflar arasındaki 31.5.1977 tarihli resen düzenleme satış vaadi ve inşaat mukavelesinin 5. maddesinde ise arsa sahiplerine ait dairelerin noksansız olarak teslim edilmesi halinde tesis olunan ipoteğin tamamen fes edileceği öngörülmüştür. Davacı yüklenici, davalı arsa sahibine ait bağımsız bölümleri sözleşmede belirtilen süre içinde ve noksansız olarak ikmal ederek teslim etmiş, iskan ruhsatı 17.9.1979 tarihinde alınmıştır. Davalı arsa sahibi mukabil davasında noksan ve kusurlu iş bulunduğunu ileri sürmediği gibi dava süresi içinde de bir gizli ayıp ihbarında bulunulmuş değildir. belediyece tahakkuk ettirilen 120.000 lirayı temel üstü vizesi sırasında ödeyeceğine dair belediyeye 21.12.1978 tarihli taahhütname vererek iskan ruhsatını almış olmakla davalı arsa sahibinin bu hususu da ileri sürerek ipoteğin fekkinden kaçınması mümkün değildir. 7.6.1977 tarihli ek mukavelenin 2. maddesinde arsa sahibinin alacağı 3 dairenin iskan paraları, emlak alım satım vergeleri adı geçen 3 normal dairenin bilumum işçilik ve malzeme paraları, sigorta ve vergi primleri, inşaata Belediye ve Maliyeden gelecek vergi cezalarının yükleniciye ait olduğu yazılı bulunmakla, davalı arsa sahibinin ödediği kıymet artış, mali denge ve arsa vergisi bu madde kapsamına girmemekte, sözleşmeye göre adı geçen bu vergileri arsa sahibinin ödemesi gerekmektedir. Yerel mahkeme ayrıca inşaatın projeye aykırı yapıldığını ipoteğin fekkinin açılan asıl davanın reddine gerekçe göstermiş ise de davalı arsa sahibi projeye aykırılık iddiasında bulunmadığı gibi proje tadili için yükleniciye muvafakat da vermiştir. O halde tüm bu hususlar nazara alındığında arsa sahibi davalının yükleniciye ait hisse üzerindeki ipoteğin fekkine yanaşmaması sözleşme hükümleri ile objektif iyi niyet kurallarına aykırıdır. Mahkemece yüklenici tarafındane açılan asıl dava nedeniyle tapuda davacı yüklenici adına kayıtlı hisse üzerindeki mevcut ipoteğin fekkine, arsa sahibi tarafından açılan mukabil davanın ise reddine karar vermek gerekirken yazılı gerekçe ile tamamen aksi yolda tesis edilen hüküm usul ve kanuna aykırı görülmüş, karar temyiz eden davacı ve mukabil davalı yüklenici yararına bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda birinci bentde açıklanan nedenlerle davacı ve mukabil davalı Hüseyin'in sair temyiz itirazlarının reddine, hükmün ikinci bentde gösterilen nedenlerle temyiz eden davacı ve mukabil davalı Hüseyin yararına BOZULMASINA,ödediği temyiz peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 29.5.1984 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy