(1086 S. K. m. 287)
Dava: Taraflar arasındaki davanın, (Ankara Dördüncü Asliye Ticaret Mahkemesi)nce görülerek, mahkeme ilamında belirtilen gerekçelere binaen verilen 16.5.1986 tarih ve 192-378 sayılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla; dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: 1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı şirket vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2) Kırklareli Yem Fabrikası inşaatının ilk müteahhidi ile yapılan 19.7.1977 tarihli sözleşme, Ankara Onbirinci Noterliği'nin 25.10.1978 tarih ve 38493 sayılı devir sözleşmesi ile davacıya aynı şart ve kayıtlarla devredildiği anlaşılmaktadır. Önceki yüklenici ile yapılan sözleşmede Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşmenin eki olduğu yazılıdır. Aynı kayıt ve şartlarla inşaat davacıya devredildiğinden, anılan genel şartname hükümlerinin olayda uygulanması gerekir. Bu şartnamenin 33. maddesinde yüklenicinin ara hakedişlere bir itirazı olduğu takdirde, itirazının neler olduğu ve dayandığı sebepleri süteasyona bağlayacağı kağıtda izah etmesi ve (bağlı kağıtda yazılı itirazi kayıtlarla) diyerek imzalaması, aksi taktirde ara hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı öngörülmüştür.
Bu hüküm HUMK.nun 287. maddesinde yer alan delil sözleşmesi niteliğinde olup, tarafları bağlayacağı gibi, görevinden ötürü hakimin de kendiliğinden uygulaması zorunludur.
Olayda uyuşmazlık konusu kalemlerin bir bölümü sözleşmeye dahil ve % 30 fazlaya ait limit içinde bir kısmı da, % 30 iş sınırını aşan işlerle ilgili olduğu yapılan bilirkişi incelemelerinden anlaşılmaktadır. Esasen dava dilekçesindeki talepler de buna yönelik bulunmaktadır. O halde, incelemenin bu iki aşamada yapılması ve değerlendirilmesi gerekir. Daha açık bir deyimle mahkemece yapılacak iş, sözleşmeye dahil olan iş ile bunun % 30'a kadar olan işler hakkında yukarıda sözü edilen Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi hükümleri uygulanacağından her bir kalem için davacı yüklenicinin ara hakedişlere usulüne uygun bir itirazı olup olmadığını incelemek, bu konuda bilirkişilerden ek rapor almak, % 30'u aşan işler için BK.nun 413. madde hükümeri uygulanması gerektiğinden yüklenicinin ayrıca bir itirazın gerekmeyeceğini gözönünde bulundurmak ve sonucuna uygun bir karar vermek olmalıdır.
Mahkemenin yukarıda anılan konularda herhangi bir incelemeyi içermeyen bilirkişi kurulu raporuna dayanarak yazılı olduğu şekilde hüküm kurması yanlıştır.
Sonuç: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte gösterilen sebepten dolayı hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine, 20.05.1987 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy