(818 S. K. m. 106)
Dava: Hükün temmyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmi ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla; dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi Süleyman'ın maliki bulundudğu 45 parsel sayılı taınmaza kat karşılığı inşaat yapmayı davalı şirketin sözlü anlaşma ile üstlendiğini ve taşınmazın 1/2 payının 12.8.1976 tarihinde tapuda davalıya devredildiğini, tesis edilen inşaat teminat ipoteğinin 15 ay vadeli olmasının inşaatın bu sürede tamamlanacağını gösterdiğini, ancak davalının inşaatı tamamlayıp teslim etmediğinin yaptırılan tespitlerle belirlendiğini, bilirkişi raporuna göre inşaatın ruhsat tarihinden itibaren en fazla 3 yıl içerisinde tamamlanabileceği, bu tamamlanma tarihine göre taşınmamzın 10 yıllık kira gelirinin 449.441.607 TL. olduğu, müvekkillerinin 3000/7680 hissesine 79.926.757 TL. isabet ettiğinin bildirildiğini, ihtarnamemye karın ödenmeyen 79.926.757 TL. kira geliri kaybının ihtarın tebliğ edildiği 9.11.1989 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin 45 parselin 1/2 payını mumris Süleyman'dan kat karşılığı inşaat yapımı için değil, bedeli karşılığında satın aldığını, davacıların dayandığı murisin tapuya verdiği yazının tek taraflı bir beyan olduğunu, taraflar arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesi bulunmadığından davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkeemce; toplanan deliller, tapu kayıtları, yerinde yapılan keşif, bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre, davacıların murisinin 45 parselin 1/2 payını kat karşılığı inşaat yapılması için davalı şirkete verip taşınmazı teslim ettiği, 3 yılda bitirilmesi gereken inşaatın tamamlanmayıp davacılara ait bağımsız bölümlerin halen teslim edilmediği, davacılara tamamlanıp teslim edilmeyen bağımsız bölümlerin dava tarihinden geriye doğru 5 yıllık kira gelirinin 111.265.833 TL. olduğu görüşüyle ve taleple bağlı kalınarak 79.926.757 TL. nin 13.11.1989 temerrüt tarihinden itibaren yasal ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Karar, davalı yüklenici şirket vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1 - Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına özellikle, satışın kat karşılığı yapıldığının, noterde düzenlenen 18.5.1979 tarihli "Bağımsız Bölüm Listesi" 18.5.1979 tarihli "Beyanname" ve eki kroki 13.8.976 tarihli taşınmamzın 1/2 payının satışına ait akit tablosunda "satıcı murisin bedel almayacağına dair" beyanı ve murisin Tapu Sicil Müdürlüğüne verdiği 12.8.1976 tarihli dilekçesi ile anlaşılmış bulunmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2 - Taraflar arasında yazılı değil, sözlü kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığı mahkemece de kabul edildiğine göre, inşaatın hangi tarihte bitirilip teslim edileceğini davacıların ıspatlaması gerekir. Ancak davacılar bu yönde bir teslim tarihi bildirmemişlerdir. Sadece "tespit raporunda inşaatın 3 yılda tamamlanacağının bilirkişilerce saptandığı" ve taşınmazın satış tarihinde teslim edildiği varsayımına dayanmışlardır. Bu durumda tarafların şifahi anlaşmada inşaatın teslimi konusunda belli bir tarih kararlaştırmadıklarının kabulü zorunludur.
Davacılar tespit yaptırdıkları 1989 yılına kadar inşaatın tamamlanıp teslimi için davalı yükleniciye BK.nun 106/1. maddesine göre ihtarname ile süre verip temerrüde düşürmemişlerdir. Sadece tespitlerden sonra 9.11.1989 da tebliğ edilen 6.11.1989 tarihli ihtarla 224.702.803 TL. kira parası isteyip eksikliklerin de 3 ay içerisinde tamamlanmasını bildirmişlerdir. Bu duruda davalı yüklenici inşaatı tamamlayıp teslim etmesi için 9.11.1989 + 3 ay = 9.2.1990 tarihinde temerrüde düştüğüne ve davada bu tarihten önce 24.1.1990 tarihinde açıldığına ve davacıların da dava tarihinden önce gerçekleşmeyen gecikmeden dolayı kira kayıpları (zararları) bulunamayacağına göre kira tazminatı talep hakları yoktur.
Bu durumda, sabit olmayan davanın reddine karar verilmesi yerine, mahkemece bu hususlar nazara alınmadan eksik inceleme ve yanlışş değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bendde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bendde yazılı nedenlerle temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, istek halinde ödediği temyiz peşin harcının temyiz eden davalıya geri verilmesine, 14.10.1993 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy