(926 S. K. m. 112)
Dava: Mahalli mahkemesinden verilen hükmün temyizen tetkiki davacı vekili ile davalılar Muzaffer ve Hakan taraflarından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, davalı Hakan'ın Hava Kuvvetleri Komutanlığı emrinde subay olarak görev yapmakta iken yükümlülük süresini doldurmadan 01/07/1994 tarihinde istifa ederek taahhüdünü ihlal ettiğini, davalıya okulda iken takriben 426.168.000 TL. masraf yapıldığını, davalı Muzaffer, Hakan'ın babası olup taahhütnameyi velisi sıfatı ile imzaladığını, Hakan'ın dava tarihi itibariyle reşit olduğunu diğer davalı Ziyanın ise yapılan masrafların 660.000 TL. lık kısmına müşterek borçlu ve müteselsil kefil olduğunu beyanla şimdilik 426.168.000 TL. nın harcama tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini istemiş, mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile davalı Ziyanın 660.000 TL.lık kısımla sorumlu olması kaydıyla 203.548.783 TL. asıl, 201.174.047 TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 404.722.830 TL. nın davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, asıl alacağa dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine karar verilmiş, karar davacı vekili ile davalılar Hakan ve Muzaffer tarafından temyiz olunmuştur.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2- davalı Hakan ve Muzaffer temyizine gelince; Davanın dayanağı 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 112. maddesidir. Anılan madde gereğince muvazzaf subay ve astsubaylar subay ve astsubay nasbedildikleri tarihten itibaren fiilen 15 yıl süre ile mecburi hizmetle yükümlü olup bu yükümlülük süresini doldurmadan Silahlı Kuvvetlerden istifa eden veya ilişiği kesilenler yükümlülük sürelerinin eksik kısmı ile orantılı olarak kendilerine yapılmış olan öğrenim masraflarının ayrılış nedenlerine göre iki ya da dört katını tazminat olarak ödeyeceklerdir. Sözü edilen maddede yapılan öğrenim masraflarının günün ekonomik koşullarına göre, enflasyon da göz önünde bulundurularak güncelleştirileceğine dair bir hüküm yer almamış, ayrılış nedenlerine göre iki ya da dört katı cezai şart öngörülmüştür.
Dosyaya giren belgelerden davalı yükümlünün isminin geçtiği listede kendisine yapılan tüm giderlerin 892.264.000 TL. olduğu, çalıştığı günler düşüldüğünde 426.168.102 TL. borcu kaldığı yazılı iken Mahkemenin istemi üzerine gelen 30/07/1998 günlü yazıya ek listede güncelleştirilmiş haliyle çalışılan günler için indirim yapılmaksızın ilgiliye toplam 426.168.102 TL. masraf yapıldığı gösterilmiş mahkemece güncelleştirilmiş son rakam esas alınarak düzenlenen bilirkişi raporu esas alınarak sonuca gidilmiştir. Davalı yükümlüye okul döneminde iken yapılan masraflara ilişkin belgeler arasında çelişki mevcut olup her ikisinin de güncelleştirme yolu ile hazırlandığı ortadadır. Bu belgelere dayanılarak hazırlanan bilirkişi raporu hüküm tesisine elverişli görülmemiştir. Mahkemece yapılacak iş; yukarda değinilen çelişkinin nedenlerinin ve Yapılan hesap şeklinin davacı yana açıklattırılması, davalıya Hava Harp Okulunda iken yapılan masrafların gerçek tutarının belirlenmesi, işinin ehli bilirkişi marifetiyle özellikle güncelleştirme bir yana bırakılıp çalışılan hizmet süresi dikkate alınarak ve yasadan doğan misli ceza da uygulanmak suretiyle borç miktarının saptanması, alınacak rapor denetlenerek sonucuna göre bir karar verilmesinden ibarettir. Tüm bu yönler gözetilmeden yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmediği gibi oğlu olan yükümlü Hakan'a velayeten taahhütnameyi imzalayan ve oğlu reşit olmakla borçtan kurtulan Muzaffer'in cevap layihasında kabul ettiği 660.000 TL. ile sınırlı olarak sorumlu tutulması yerine hüküm altına alınan miktarın tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu tutulmuş olması da usul ve yasaya aykırı görülmüş, karar bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarda (1) bentte yazılı nedenlerle davacı idarenin tüm temyiz itirazlarının reddine, hükmün (2) bentte açıklanan nedenlerle temyiz eden davalı Hakan ve Muzaffer yararına BOZULMASINA, 21.01.1982 tarih 2588 sayılı Kanunla değiştirilen 492 sayılı Harçlar Kanununun 13. maddesine eklenen (j) bendi gereğince davacı hazineden harç alınmasına yer olmadığına, istekleri halinde ödedikleri temyiz peşin harcın temyiz eden davalılar Muzaffer ile Hakana geri verilmesine, 21.04.1999 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy