(506 S. K. m. 26) (1086 S. K. m. 275)
Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okunduk işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar
Dava SSK.na ödenen 1.844.700.000 TL.nin rücuan tahsili istemine ilişkindir.
Yerel mahkemede görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda davanın kabulü ile 1.844.700.000 TL.nin dava tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya ödenmesine karar verilmiş hüküm davalı tarafça temyiz olunmuştur.
Davacı kooperatif ile dava dışı yüklenici Şavkular İnşaat Turizm Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi arasında Bursa 9 uncu Noterliğinde 26.2.1996 tarih ve 8935 yevmiye nolu ve daha sonra da yine aynı noterlikte 16.5.1996 tarih ve 23151 yevmiye sayılı düzenleme şeklinde inşaat sözleşmeleri imzalanmıştır.
Her iki sözleşmenin 17 nci maddesinde "yüklenici çalıştırdığı işçilerin ücretlerini muntazaman ödeyecek ve ücret bordrolarını muntazaman kooperatife ibraz edecektir. Ayrıca işçilerin vergi ve SSK primlerini de zamanında ödeyecektir. Aksi halde Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Genel Şartnamesinin ilgili hükümlerinin kooperatifçe uygulanmasına hiçbir itirazı olmayacaktır" hükmü yer almıştır.
Bu sözleşmelerden sonra Bursa 10 uncu Noterliğinde Şavkular İnşaat Turizm Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile davalı Cevdet Demircioğlu arasında 14.11.1996 tarih 34815 sayılı devir sözleşmesi düzenlenmiş, anılan sözleşmenin 7 nci maddesi uyarınca yapılan işler ve malzemelerin bedelleri toplamının yirmi milyar TL olacağı, yapılacak işlerden stopaj, sigorta ve işçilik kesildikten sonra kalan miktarın devir alan davalı Cevdet Demircioğlu'na ödeneceği kararlaştırılmıştır.
Davacı kayıt belge sunulmaması nedeniyle SSK tarafından uygulanan idari para cezasının tahsili için 2000/2922 sayılı dosya ile davalı aleyhine yapılan takip neticesinde 1.460.000.000 TL.nin 5.6.2002 tarihinde, 1996 yılı prim borcu gecikme zammı olarak 60.000.000 TL.nin 5.6.2002 tarihinde, 1997 8/11 ay prim borçları ile ilgili olarak 302.200.000 TL ve 22500 TL.nin kendisi tarafından ödendiğini, bu bedellerin davalıdan rücuan tahsilini istemiş, bu kapsamda araştırma inceleme yapılarak sonuca gidilmiştir. Oysa davalı taraf savunmasında iş bitiminde kooperatifçe SSK primleri ve stopajlar için üç milyar TL.nin bloke edildiğini, Emlak Kredi Bankası Fevzi Çakmak Şubesine ait iki adet beşyüzer milyon TL bedelli çeklerin verildiğini, kooperatifin ödemesi gereken 1.946.000.000 TL ve 899.650.000 TL SSK primi, 13.470.000 TL. eğitim katkı payının ödendiğini, toplam miktarın 6.859.120.000 TL olduğunu belirterek bu bedelin tahsilini istemiştir. Davalının yanıt dilekçesinde belirttiği talebi takas mahsup niteliğinde olup bu konuda herhangi bir araştırma yapılmamıştır. Diğer yandan Bursa 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/826 esas 2003/779 karar sayılı dava dosyasında hüküm altına alınan kalemlerle somut olayda sözü edilen miktarların aynı olduğu mükerrer talebi içerdiği savunulmuş, bu konuda da inceleme yapılmamıştır.
Hükme esas alınan bilirkişi raporu da içeriği, hesap şekli açısından hüküm kurmaya ve Yargıtay denetimine elverişli değildir.
O halde mahkemece yapılması gereken iş dava konusu işe ait hakediş belgeleri de getirildikten sonra SSK mevzuatı konusunda uzman bir bilirkişi kurulu oluşturularak her türlü tereddüt ve kuşkudan uzak dosya içeriğine, somut olaya uygun detaylı rapor almaktan ve sonucu dairesinde karar vermekten ibaret olmalıdır.
Açıklanan olgular gözden uzak tutularak eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün bozulması uygun bulunmuştur.
Sonuç: Yukarıda yazılı nedenlerle kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 06.06.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy