(1086 S. K. m. 74, 287) (Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi m. 39)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı yüklenici 28.9.2001 tarihli sözleşme ile 148.359.805.796 TL. ihale bedelli İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde yatay trafik işaretleme işinin yapımını üstlenmiş, işin teslim süresi 31.12.2001 olarak kararlaştırılmıştır. İş süresinde bitirilip teslim edilmediğinden davalı idare tarafından 14.6.2002 tarihinde düzenlenen 1 nolu hakedişten 165 gün karşılığı, 7.343.810.387 TL., 26.6.2002 tarihinde düzenlenen 2 nolu hakedişten ise 12 gün karşılığı 534.095.301 TL. olmak üzere toplam 7.877.905.688 TL. gecikme cezası kesilmiş, 7.932.176.445 TL.da gelir stopajı kesintisi uygulanmıştır. 88/13181 sayılı Kararname sözleşmenin eki olduğundan davacı yükleniciye bu kararname uyarınca hakedişlerle fiyat farkı ödemesi yapıldığı da hakedişlerin incelenmesi ile anlaşılmaktadır.
Davacı yüklenici, gecikme cezası ve gelir stopajı kesintisi ile işin 2002 yılına sarkması nedeniyle fiyat farkı alacağı 106.704.012.789 TL. ile birlikte toplam 122.514.094.922 TL.nın ödetilmesi için dava açmış, mahkemece alınan 25.12.2003 tarihli asıl ve 29.3.2004 tarihli ek raporda davacının fiyat farkından 126.678.558.937 TL., fazladan kesilen gecikme cezasından 3.293.587.688 TL. olmak üzere toplam 129.972.146.625 TL. talep etmekte haklı olduğu belirtildiğinden rapor doğrultusunda ve taleple bağlı kalınarak 122.514.094.922 TL.nın tahsiline karar verilmiştir.
Yanlar arasındaki 28.9.2001 tarihli sözleşmenin 2/F maddesine göre Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi sözleşmenin ekidir. Sözü edilen şartnamenin 39. maddesine göre müteahhidin geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerekçeleri, idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunu idareye verilen ... tarihli dilekçemde yazılı ihtirazi kayıtla cümlesini yazarak imzalaması gerekir. Müteahhit itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır. Şartnamenin bu hükmü HUMK. nun 287. maddesi uyarınca delil sözleşmesi niteliğinde olduğundan hakim tarafından görevi gereği re'sen gözönünde tutulmalıdır. Somut olayda, davacı düzenlenen hakedişlere BİGŞ.de öngörülen şekilde usulen itiraz etmediğinden gecikme cezası ve fiyat farkı isteğinde bulunamaz. Bu nedenle davanın tamamen reddi yerine bu husus gözetilmeden yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının stopaj kesintisi olarak talep etmekte haklı olduğu bir alacak kalemine yer verilmediği halde stopaj kesintisi dahil olmak üzere talep edilen 122.514.094.922 TL. ya hükmedilmiş olması da HUMK. nun 74. maddesine aykırı olmuş, kabul şekli açısından bozma nedeni sayılmıştır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davalı idare yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 07.07.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy