(818 S. K. m. 106, 355) (4721 S. K. m. 1023)
Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmal edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar
Dava alacak, birleşen dava tapu iptali tescil, mümkün olmaması halinde alacak istemi ile açılmış, mahkemece asıl davadaki alacak isteminin tamamen, birleşen davadaki alacak isteminin kısmen kabulüne, tapu iptali tescil isteminin reddine karar verilmiş, karar birleşen dava yönünden davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacılar ile davalı Uğur Tarımcıoğlu arasında 2.7.1993 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapılmıştır. Sözleşme ile Etimesgut Piyade Mahallesi 45311, 45315, 45358, 45372, 45371, 45310 adalardaki 18 parsel üzerine yüklenici Uğur Tarımcıoğlu'nun inşaat yapması kararlaştırılmış, %50 paylaşım kabul edilmiştir. Sözleşmenin 5. maddesinde süre arsaların Uğur Tarımcıoğlu'na intikalinden itibaren iki yıl olarak düzenlenmiştir. Davacılar tarafından Uğur Tarımcıoğlu'na satış yetkisi de bulunan vekaletname 30.6.1993 tarihinde verilmiştir. Daha sonra davacılar 22.11.1993 tarihli satış yetkisi de bulunan vekaletnamelerle Uğur Tarımcıoğlu ile birlikte davalı şirketi de vekil tayin etmişlerdir. Davacı arsa sahiplerinin muvafakatlarıyla 1.9.1994 tarihli devir sözleşmesi düzenlenmiş, inşaat yapım işi Uğur Tarımcıoğlu tarafından davalı şirkete devredilmiştir. Birleşen davaya konu olan Piyade Mahallesi 45311 ada 1 parsel üzerine davalı şirket tarafından inşaata başlanmış, iki dükkan sekiz daireli inşaatın %60 oranında tamamlandığı belirlenmiştir. Davalı Uğur Tarımcıoğlu ile şirketi temsilen Özcan Tarımcıoğlu davacılar tarafından verilen vekaletnamelere dayanarak, 7 numaralı bağımsız bölümü 4.11.1994 tarihinde Ömer Çınar'a, 3 ve 4 numaralı bağımsız bölümleri 2.8.1994 tarihinde, 5 ve 6 numaralı bağımsız bölümleri 2.12.1994 tarihinde Fazlı Balkan'a, 8 numaralı bağımsız bölümü 2.12.1994 tarihinde Behzat Hendek'e, 2 numaralı bağımsız bölümü 8.2.1995 tarihinde Naci Sevim'e, 1 numaralı bağımsız bölümü 26.4.1995 tarihinde Şenol Uzunlu'ya tapuda satmışlar, Naci Sevim'e satılan 2 numaralı bağımsız bölüm daha sonra satış yoluyla Mehmet Özer'e intikal etmiştir. Davacılar birleşen Ankara 30. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1999/452 Esas sayılı davasında öncelikle tapu iptali ve tescil isteminde bulunmuşlardır. Mahkemece tapuda bağımsız bölüm satın alanların iyiniyetli oldukları belirtilerek tapu iptali tescil istemlerinin reddine karar verilmiştir. Yükleniciden bağımsız bölüm satın alanların haklarının arsa sahiplerine karşı korunabilmesi için yüklenicinin arsa sahibine karşı olan edimini yerine getirmesi zorunludur. Dava konusu 45311 ada 1 parsel üzerinde yapılan inşaatın %60 oranında tamamlandığı anlaşılmaktadır. Bu parsel üzerine yapılan bağımsız bölümlerden sadece 2 adedi arsa sahipleri adına tapuludur. Sözleşmenin bütünü dikkate alındığında yapılan inşaatın %60 oranının çok daha altında kaldığı açıktır. Arsa sahipleri diğer parseller için bedel istediklerinden sadece 45311 ada 1 parsel üzerindeki inşaat oranı da dikkate alınsa, satın alanların arsa sahiplerine karşı hak iddia etmeleri mümkün değildir. Yükleniciler sözleşmede kararlaştırılan süre dolduğu halde arsa sahiplerine karşı olan edimlerini yerine getirmemekle temerrüde düşmüşlerdir. Bu durumda arsa sahiplerinin BK.nun 106. maddesi uyarınca fesih hakları doğmuştur. Arsa sahipleri tarafından açılan tapu iptali tescil istemli dava nedeniyle, sözleşmenin geriye etkili olarak feshedildiğini kabul etmek gerekir. Yükleniciler arsa sahiplerine karşı edimlerini yerine getirmediklerinden, yüklenicilerden bağımsız bölüm satın alanların TMK.nun 1023. maddesinden faydalanmaları düşünülemez. Çünkü inşaatın kat karşılığı yapıldığını, yüklenicilerin arsa sahiplerine karşı olan edimlerini yerine getirmeleri halinde hak sahibi olacaklarını bilerek, bir kısmı yapılmış, tamamlanmamış inşaattan daire satın almakla korunması gerekli olan iyiniyetin varlığından sözedilemez. Birleşen dava yönünden arsa sahiplerinin tapu iptali tescil istemlerinin kabulü zorunludur. Bu istemin reddedilerek, birleşen dava yönünden de bedele hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekli görülmüştür.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın davacı arsa sahipleri yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harcının istekleri halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine, 16.03.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy