(818 S. K. m. 158)
Dava: Hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı İ........ İç Giyim San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde taraf vekilleri yapılan tebligata rağmen gelmediklerinden incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan sonra dosyadaki kâğıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, sipariş edilen malların uçağa geç yüklenmesi nedeniyle kararlaştırılan cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece ıslahla artırılan miktar da dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalı yüklenici şirket vekilince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı İ........ İç Giyim San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2- Altındaki imza ve içeriğine itiraz edilmeyen 05.07.2001 tarihli belge ile yüklenici şirket davacı firmaya gönderilmek üzere 08.07.2001 tarihinde uçağa yapılacak yüklemenin 22.330 adet olacağı, eksik yükleme durumunda adet başına günlük 1.40 DM cezanın kabulünü beyan ve taahhüt etmiştir. Bu belgede kararlaştırılan ceza BK'nun 158/11. maddesinde tanımlanan ifaya ekli cezai şart olup, aynı maddenin son cümlesinde kayıt dermeyan edilmeksizin edanın kabul edilmiş olması halinde cezanın ödenmesinin talep edilemeyeceği; başka bir anlatımla, düşeceği belirtilmiştir. Dairemizin yerleşik uygulamaları ile Yargıtay içtihatlarına göre sözleşmede aksi kararlaştırılmamış ise gecikmiş ifanın ihtirazı kayıt ileri sürülmeksizin kabul edilmesi halinde cezai şart isteme hakkının düşeceği kabul edilmektedir. Davalı yüklenici şirket, ihtirazi kayıt ileri sürülmeksizin gecikmiş ifanın kabul edildiğini ileri sürmesine rağmen mahkemece bu savunma üzerinde durulmamıştır.
Bu durumda mahkemece taraflara teslimle ilgili tüm belgeler ve bunların onaylı tercümeleri ile bu konudaki delilleri ibraz ettirilerek, davacı iş sahibinin gecikmiş ifayı ihtirazi kayıtla kabul edip etmediği incelenip değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre bir hüküm tesisi gerekirken, davalı yanca bu husus savunulmasına rağmen araştırılmaksızın eksik inceleme sonucu yazılı şekilde kısmen kabul kararı verilmesi doğru olmamış, bozulması uygun bulunmuştur.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davalı İ........İç Giyim San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün temyiz eden davalı yüklenici şirket yararına BOZULMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunmayan davalı şirket yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalı İ........ İç Giyim San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne geri verilmesine, 02.02.2009 gününde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Dava konusu uyuşmazlık, cezai şart alacağının tahsiline ilişkindir. Dayanak 05.07.2001 tarihli belgede ödenmesi taahhüt edilen ceza geç teslim halinde kararlaştırılan ifaya ekli cezai şart niteliğindedir. BK'nun 158. maddesi hükümleri doğrultusunda cezai şartın istenmesi için eserin geç teslim edilmiş olması gerektiği gibi teslim alırken ihtirazi kayıt ileri sürülmesine de ihtiyaç göstermektedir. Çoğunluk görüşü ile bu konularda bir ayrılık mevcut değildir. Ancak olayda ihtirazi kayıt ileri sürülmediğine ilişkin bozma gerekçesi dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Zira yanlar arasında bu tarihten öncesine dayanan sürekli bir mal teslimi ilişkisi vardır. Nitekim davalılar vekilinin cevap dilekçesindeki açıklamalardan anlaşıldığı üzere 08.06.2001'de 19.350 adet, 22.06.2001'de 20.030 adet, 05.07.2001 tarihinde ise 13.750 adet mal teslimatı gerçekleştirilmiştir. Dava konusu teslimat ise 08.07.2001'deki mal teslimiyle ilgilidir. Davalı İ........ Ltd. bu tarihte teslimat yapılmaması halinde geciken her gün için cezai şart ödemeyi kabul ve taahhüt etmiştir. Taahhüt tarihi 05.07.2001 olup yükleme tarihi ile arada 3 günlük bir süre vardır. Üç gün önce alınan bu taahhütname karşısında artık teslimde gecikildiğine dair ayrıca bir ihtirazi kayıt ileri sürülmesine gerek bulunmadığı ortadadır. Belirtilen nedenlerle çoğunluğun teslimde ihtirazi kaydın aranmasına ilişkin bozma gerekçesine katılmadığımdan karara muhalifim. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy