(1086 S. K. m. 45, 284) (818 S. K. m. 81)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmal edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, eser sözleşmesine dayalı eksik ve kusurlu imalat bedelinin tahsili istemiyle açılmış, davalı ekstra imalat yapıldığı gibi davacının eksik ödemesi nedeniyle bir kısım imalatın tamamlanamadığını, kaldı ki sözleşmeye aykırı imalat bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuş, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında 16.04.2006 tarihinde toplam 52.000,00 TL bedelli, 17.04.2006 tarihinde 8.000,00 TL bedelli, 09.07.2006 tarihinde 62.000,00 TL bedelli, 24.05.2007 tarihinde 15.800,00 TL bedelli olmak üzere dört ayrı sözleşme imzalanmıştır. Sözleşmeler BK'nın 365. maddesi uyarınca götürü bedelli olarak kararlaştırılmış olmakla yüklenici bu bedelle işi tamamlamakla yükümlüdür. İş sahibinin de kararlaştırılan vadelerde bedeli ödemesi gerekir. Davacının kabulünde olduğu üzere iş bedelinden 12.285,00 TL'nin halen ödenmediği ortadadır. Karşılıklı edimleri içeren sözleşmelerde, kendi edimini yerine getirmeyen taraf karşı taraftan edimin yerine getirilmesini isteyemez (BK.81.md.). Bu nedenle işin ifa ile sonuçlanamamasından davacı iş sahibinin de kusurlu olduğu açıktır. O halde uyuşmazlığın sözleşmelerdeki götürü bedele göre hesaplama yapılarak çözümlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulamasına göre yüklenici hakedişi götürü bedelli sözleşmelerde, gerçekleşen imalatın fiziki oranının iş bedeline uygulanarak hesaplanması şeklindedir. Öte yandan yüklenicinin sözleşme dışı fazla imalata ilişkin Edremit 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2009/385 Esas sayılı dosyasında dava açtığı ve derdest olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenlerle yapılması gereken iş HUMK'nın 45. maddesi uyarınca dosyaları birleştirmek, bilirkişilerden ek rapor alınarak yüklenicinin her bir sözleşme kapsamında gerçekleştirdiği imalatın fiziki oranını saptamak, sözleşmenin götürü bedeline oranlamak, böylece bulunacak yüklenici alacağına birleşen davadaki fazla imalat bedelini de yapıldıkları tarihteki piyasa fiyatlarına göre belirlemek, bunu da ilave etmek suretiyle toplam yüklenici alacağını bulmak, bundan iş sahibi ödemelerini mahsup ederek fazla ödeme varsa asıl davada hükmetmek, fazla ödeme bulunmadığı takdirde iş sahibinin davasını reddetmek, fazla iş bulunduğunda yüklenicinin birleşen davasında hüküm altına almaktan ibarettir. Bu hususlar üzerinde durulmadan hukuki değerlendirmede yanılgıya düşülerek eksik inceleme ile davanın kısmen kabulü usul ve yasaya aykırı olmuş, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 12.09.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy