(818 S. K. m. 410, 413)
Dava ve Karar: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Dava, sözleşme dışı yapılan işlerin bedellerinin tahsili istemiyle açılmış, mahkemece ıslah da dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı yüklenici şirketin tüm, davalı iş sahibi Bakanlığın aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Davacı yüklenici şirket Ataköy Cumhuriyet Lisesi'nin güçlendirme işini üstlenmiş, bu davada sözleşme dışı yapılan işlerin bedellerinin tahsili isteminde bulunmuştur. Davacı yüklenici şirketin işin tamamını 2006 yılında bitirip teslim ettiği anlaşılmaktadır.
Davacı yüklenici şirket temsilcisi Milli Eğitim Müdürlüğü'ne verdiği 05.03.2009 tarihli dilekçesinde sözleşme dışı yapılan işlerin tespiti ve bedellerinin tahsili isteminde bulunmuştur. Bu istem üzerine 21.04.2009 tarihinde Durum Tespit Raporu başlıklı tutanak düzenlenmiş, davacı yüklenici şirketin sözleşme dışı olarak yaptığı işler 7 kalem halinde belirlenmiştir.
Davacı şirket vekili dava dilekçesinde 300.000,00 TL istekte bulunmuş, 21.01.2011 tarihinde harçlandırdığı ıslah dilekçesiyle istediği miktarı 484.137,97 TL arttırarak, 784.137,97 TL'ye çıkarmıştır.
Mahkemece, keşif sonrası bilirkişi kurulundan alınan rapor ve ek rapor dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davanın dayanağını BK'nın 410 ve devamı maddelerinde düzenlenen vekâletsiz iş görme hükümleri oluşturmaktadır. Vekâletsiz iş görme hükümlerine göre yapılan işler hakkında rapor düzenlenirken BK'nın 413. maddesi uyarınca zorunlu ve yararlı işlerin dikkate alınması, ayrıca işlerin bedellerinin yapıldığı yıl serbest mahalli piyasa rayiçlerine göre hesaplanması, bu fiyatlar içerisinde KDV bulunduğundan ayrıca bulunan miktara KDV eklenmemesi gerekir.
Mahkemece alınan bilirkişi kuruluna ait rapor ve ek raporda ayrıntı bulunmadığından, rapor Yargıtay denetimine elverişli bulunmadığı gibi, bilirkişi raporlarında sözleşme dışı işlerin yapım bedellerinin serbest mahalli piyasa rayiçlerine göre hesaplanmadığı anlaşılmaktadır.
Mahkemece yetersiz bilirkişi raporları dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.
3- Davacı şirket vekili dava dilekçesinde işin teslim tarihi olan 01.10.2006 tarihinden itibaren faiz isteminde bulunmuştur. Bir alacağa faiz yürütülebilmesi için BK'nın 101/I. maddesi uyarınca borçlunun temerrüde düşürülmesi zorunludur. Davacı şirket tarafından, davalı idareye verilen 05.03.2009 tarihli dilekçe, miktar içermediğinden davalı idareyi temerrüde düşürücü nitelikte değildir. Bu durumda davalı idarenin dava dilekçesinde istenilen miktar yönünden dava tarihinde, ıslahla arttırılan miktar yönünden ise ıslah harcının yatırıldığı 21.01.2011 tarihinde temerrüde düşürüldüğü dikkate alınmaksızın yazılı şekilde 21.04.2009 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi de hatalı olmuştur.
Yapılacak iş, yeniden oluşturulacak konunun uzmanı bilirkişi kuruluyla yerinde keşif yapılarak 21.04.2009 tarihli durum tespit raporu başlıklı belgede 7 kalem halinde belirtilen sözleşme dışı işlerin 2006 yılı mahalli serbest piyasa rayiçlerine göre bedelleri konusunda ayrıntılı, kalem kalem değerlendirme yapan ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınmasından, verilen karar davacı yüklenici şirket tarafından faiz başlangıcı dışındaki bir nedenle temyiz edilmediğinden, bulunacak bedelden, kazanılmış hak kuralı uyarınca, önceki kararın dayanağı olan raporlardaki gibi %3,16 oranında indirim yapılmasından, bu şekilde iş bedelinin belirlenmesinden, serbest mahalli piyasa rayiçlerine KDV dahil olduğundan ayrıca KDV eklenmeksizin, dava dilekçesinde istenilen miktar yönünden dava tarihinden, ıslahla arttırılan miktar yönünden ise ıslah harcının yatırıldığı 21.01.2011 tarihinden faiz yürütülmek suretiyle hüküm oluşturulmasından ibarettir.
Mahkemece KDV oranı gösterilmeden ve miktarı hesaplattırılmadan, karar infazında tereddüt yaratacak şekilde hüküm oluşturulması ve KDV konusunda harcı yatırılarak açılmış bir dava bulunmadığının dikkate alınmaması da kabul şekline göre bozma nedenidir.
Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davacı yüklenici şirketin tüm, davalı iş sahibi Bakanlığın sair temyiz itirazlarının reddine, kararın 2. ve 3. bentler uyarınca davalı iş sahibi Bakanlık yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, 09.10.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy