(818 S. K. m. 355)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmal edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava Borçlar Yasası'nın 355 ve devamı maddelerinde tanımlanan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Yerel mahkemede görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.
1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2-) Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince;
Eser sözleşmesi taraflara karşılıklı haklar ve borçlar yükleyen bir iş görme akdidir. Yüklenici yapımını üstlendiği eseri sözleşmeye, fen ve sanat kurallarına ve amaca uygun olarak imal edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle mükelleftirler.
Dava konusu somut olayda Bursa ili Mudanya ilçesi Halitpaşa Mahallesi tapunun ada no:167 parsel no:6'da kayıtlı taşınmaz arsa davacıya aittir. Davalı yüklenici kooperatif bu yere inşaat yapım işini üstlenmiştir. Yanlar arasında 17.09.1996 tarih ve 28077 sayılı gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir. Sözleşme uyarınca iş bu sözleşmenin imzalanmasından itibaren yasal engel olmaması halinde en geç altı ay içerisinde inşaat ruhsatının alınması kaydıyla inşaat ruhsat tarihinden itibaren 36 ay içerisinde yüklenicinin arsa malikine düşen bağımsız bölümleri, projesine, imar mevzuatına ve sözleşme şartlarına göre tamamlayıp anahtar teslimi olarak arsa malikine teslim edeceği gecikme halinde her ay için o ayın bitiminde bağımsız bölüm başına o gün tespit edilecek rayiçlere göre kira bedelinin ödeneceği, inşa edilecek binanın 12 bağımsız bölümünün arsa malikine, geri kalan bölümlerin ise davalı yüklenici kooperatife ait olacağı kararlaştırılmıştır.
Davalı yüklenici inşaata başlamış edimini önemli oranda ifa etmiştir. Eldeki davadaki temel uyuşmazlık inşaattaki bir kısım imalatın eksik ve ayıplı olduğu sözleşmede kararlaştırılan sürede teslimin yapılamadığı gecikme olduğu noktasında toplanmaktadır.
Yerel mahkemede yapılan yargılama sürecinde tapu kaydı sözleşme, inşaat yapı ruhsatı, belediye işlem dosyası getirilmiş, tarafların gösterdikleri kanıtlar da toplandıktan sonra yerinde tatbiki keşif yapılarak uygulama bilirkişi kurulunca sağlanmıştır.
Bilirkişi heyetince düzenlenen raporda davacı yana isabet eden 12 adet dairedeki nefaset bedeli 27.084,00 TL ortak yerlerdeki eksik iş bedeli 34.500,00 TL olmak üzere toplam 61.584,00 TL makine tesisatı ve elektrik işlerinden dolayı eksik ve hatalı iş tutarı 16.100,00 TL, 01.01.2001 tarihinden itibaren 10.05.2005 tarihine kadar ki dönemler için gecikme nedeniyle 55.460,00 TL gecikme bedeli hesaplanmış, mahkemece de tespit edilen bu miktarlara aynen hükmedilmiştir. Oysa makine tesisatı ve elektrik işleri olarak bahsedilen ve 8 ayrı kalem halinde değerlendirilen ve 16.100,00 TL olarak saptanarak eksik ve hatalı iş bedeli ortak yerlerle ilgilidir. Bu durumda davacı tarafa isabet eden daireler gözetilerek arsa payı oranında indirim yapılıp davacı yanın payına düşen miktarın hesaplanması gerekirken anılan hususun gözetilmemesi doğru olmamıştır. Öte yandan inşaat yapı ruhsatı 26.12.1997 tarihinde alınmış olup 36 aylık süre 26.12.2000 tarihi itibariyle dolmaktadır. Bundan sonraki dönem için gecikme söz konusu olmaktadır. Ancak kat irtifakı sonucu oluşan tapu kayıtlarına göre davacı adına dört adet bağımsız bölümün yazılı olduğu anlaşılmaktadır. Diğer sekiz adet bağımsız bölümün tapu kaydı başka şahıs isimlerini okumaktadır. Tapu kayıtları ilkyazım tarihinden itibaren tüm geldi gittileri ile birlikte getirtilip devir ve temlikler yapılmışsa bu tarihler belirlenmelidir. Ayrıca davalı taraf inşaat süresi içerisinde deprem meydana geldiğini bu nedenle gecikme olduğunu bunun süresinin belirlenip etkisinin dikkate alınması gerektiğini ileri sürdüğü halde bu konuda gerekli araştırma ve inceleme yapılmamıştır. Diğer yandan davacıya ait bağımsız bölümlerin davacıya fiilen teslimine ilişkin bir belgeye dosyada rastlanmadığı gibi bu konuda araştırma ve inceleme yapılmaması da usul, yasaya ve yönteme aykırı olmuştur.
O halde mahkemece yapılması gereken iş, makine tesisatı ve elektrik işleri ile ilgili sekiz kalemden ibaret eksik, ayıplı iş bedeli 16.100,00 TL'nin ortak yerlerle ilgili olduğu nazara alınıp davacı tarafın 12 adet bağımsız bölümüne göre arsa payı oranında isabet edecek miktar belirlenmeli keza gecikme bedeli ile ilgili olarak getirilecek tapu kayıtlarına göre satılan bağımsız bölümler varsa temerrüt tarihinden satış tarihine kadar satılmayan bağımsız bölümler için ise temerrüt tarihinden fiili teslim tarihine kadar rayiç gecikme giderimi hesaplanmalı, ayrıca 17.08.1999 tarihinde meydana gelen deprem inşaat süresine tekabül ettiğinden ilgili belediyeden sorularak deprem nedeniyle ne tür işlemler yapıldığı inşaatın süresine ne kadar süre etkili olduğu belirlenmeli, eğer süreye etkisi olmuşsa bu miktarın 36 aylık sürüye eklenerek temerrüt tarihi belirlenmeli ve gecikme giderim hesabında dikkate alınmalı ve elde edilecek sonuç dairesinde karar vermekten ibaret olmalıdır.
Açıklanan olgular gözetilmeden eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi isabetli olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulü ile kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 23.05.2011 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy