(2004 S. K. m. 67) (818 S. K. m. 83, 84)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş davacı vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili ile davalı vekili geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili için yapılan ilamsız icra takibine itirazın iptali ve takibin devamı istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş. reddi gerekmiştir.
2- Yanlar arasında R... A.Ş. Lalahan Tesisleri kapsamında bina inşaat, tesisat, elektrik işleriyle mekanik, elektrik ve inşaat alt yapı işlerinin yapımı konusunda 5.9.2000 tarihli sözleşme imzalanmıştır. Sözleşme bedeli Türk parası cinsinden kararlaştırılmıştır. Açıkça belirtilmemiş ise de bedel Türk Lirası olduğundan, ödemenin de Türk parasıyla yapılacağı anlaşılmalıdır. Yine taraflar arasında imzalanan tarihsiz ve 5.4.2001 tarihinden itibaren uygulanacağı kabul edilen ek protokolün 1. maddesinde 5.9.2000 sözleşme tarihindeki Türk Lirası bazındaki sözleşme birim fiyatlarının aynı tarihteki dolar döviz kuruna bölünerek dolara çevrileceği ve dolar olarak devam edeceği kararlaştırılmıştır. Bu tarihten ve 5 numaralı hak edişten sonra yapılan imalatlarla ilgili düzenlenen hakedişlerde imalat bedeli dolar döviz kuru üzerinden tespit edilmiştir. Hakedişlerde belirlenen döviz cinsinden imalat bedelinin miktarı konusunda uyuşmazlık yoktur.
Yabancı para cinsinden ödeme yapılması kararlaştırılan hallerde 818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun 83. maddesinde alacaklı borcun vade veya fiili ödeme tarihindeki rayice göre Türk parasıyla ödenmesini isteyebileceği hükmü getirilmiştir. Az yukarda açıklandığı üzere asıl sözleşme Türk parası üzerinden yapılmış olup, ek protokolde 5 numaralı hak edişten sonra yapılacak imalatlarda sözleşme birim fiyatlarının aynı tarihteki dolar döviz kuruna bölünerek hesaplanacağı belirtilmiş ise de: ödemenin yabancı para cinsinden yapılacağına dair ek protokolde hüküm olmadığı gibi olsa dahi alacaklı vade ya da fiili ödeme tarihindeki Türk Lirası karşılığını isteyebileceği ve davacı alacaklı faturada, dolar karşılığı olduğunu belirtmeksizin imalat bedelini fatura tarihindeki kur üzerinden Türk parasına çevirerek ve icra takibinde de Türk Lirası cinsinden talepte bulunmak suretiyle seçimlik hakkını Türk parası üzerinden kullanmıştır.
Bu durumda mahkemece hükme esas raporu veren 2. bilirkişi kurulundan alınacak ek raporla davacının 5 numaralı hak edişten sonra düzenlenen faturalar toplamı üzerinden Türk parası olarak bulunacak miktar asıl alacak kabul edilip sözleşmenin 26/A-İ. maddesi gereğince fatura karşılığında 15 gün içinde ödeme yapılacağına dair düzenleme kararlaştırılan kesin vade niteliğinde olduğundan, buna göre her bir fatura için takip tarihine kadar, takipten önceki kısmi ödemelerin de 818 Sayılı B.K.nın 84. maddesine göre öncelikle faizlerden mahsup edilerek işlemiş faiz hesabı ve bu suretle takip tarihi itibariyle istenebilecek asıl alacak ve işlemiş faiz tespit ettirilip, bulunacak bu miktardan takipten sonra yapılan kısmi ödemeler B.K.nın 84. maddesi gereği işlemiş faizle icra masrafları ve vekalet ücretinden mahsup edilmek suretiyle kalan asıl alacak ve işlemiş faiz hesaplattırılıp sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken: eksik inceleme ve yanlış değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bozulması uygun görülmüştür.
Sonuç: Yukarıda 1. bentte açıklanan sebeplerle davalının tüm, davacının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, 1.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak Yargıtay'daki duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 5.231,00 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödenen temyiz peşin harcının istenmesi halinde temyiz eden davacıya iadesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine, 19.02.2014 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy