(1086 S. K. m. 427, 454)
Uyuşmazlık hakkında ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 26.11.2019 günlü ve 2015/298 E ve 2019/513 K sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesinin davacı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
KARAR
Somut olayda davanın başlangıçta ... 11. Asliye ticaret Mahkemesi'nde açıldığı, anılan mahkemece verilen 18.03.2015 günlü görevsizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleşmesi üzerine dosyanın ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderildiği, bu mahkemece esas hakkındaki nihai kararın, 26.11.2019 tarihinde verildiği görülmüştür. İstinaf talebi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nce, ilk derece mahkemesince verilen görevsizlik kararlarının 20.07.2016 tarihinden önce olup, temyiz kanun yoluna tâbii olduğu gerekçesiyle dosyanın mahal mahkemesine iadesine karar verilip, ilk derece mahkemesince de dava dosyası ile ilgili temyiz incelemesi yapılması için dosyanın dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkındaki Kanunun 25 ve geçici 2'inci maddeleri uyarınca kurulan ve yargı çevreleri belirlenen Bölge Adliye Mahkemeleri, 20.07.2016 tarihinde göreve başlamış olup, İlk Derece Mahkemesince verilen esas hakkındaki nihai nitelikteki kararın, Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçtiği tarihten sonra verildiği açıktır. Bölge Adliye Mahkemeleri faaliyete geçmeden önce verilen görevsizlik kararının ise temyiz edilmeksizin kesinleştiği hususunda şüphe bulunmamaktadır. 6100 sayılı HMK Geçici 3/2 inci maddesinde; Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanunun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikten önceki 427 ile 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, bu kararlara ilişkin dosyaların Bölge Adliye Mahkemelerine gönderilemeyeceği düzenlenmiştir. Bu düzenleme nedeniyle, bir dosyada 20.07.2016 tarihinden önce görevsizlik kararı verilmiş ve HUMK hükümlerine göre temyize tabi bu karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiş ise, o dosyada görevsizlik kararından sonra verilecek tüm kararlar HMK hükümlerine göre istinaf kanun yoluna tabi olacaktır.
...11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ilk görevsizlik kararının Yargıtay aşamasından geçmeden kesinleştiği anlaşılmaktadır. Bu aşamada kesinleşmemiş bir karardan bahsetmek mümkün değildir. HMK geçici 3. maddesinin 2. bendi ... Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesince yanlış yorumlanarak görevsizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleşmesi halinde dahi 20.07.2016 tarihinden sonra verilen kararların doğrudan temyiz incelemesine tabi olduğuna karar verilmiş ise de böyle bir yorum kanunun ruhuna uygun düşmemektedir. Kanun koyucunun az yukarıda belirtilen yasal düzenleme ile Yargıtayın bir şekilde dosya hakkında karara etki edecek bir görüş bildirmiş olması halinde bundan sonraki kanun yolu incelemelerinin temyiz yoluyla Yargıtay tarafından yapılmasını hükmetmiştir.
Somut olayda ilk derece mahkemsince verilen 18.03.2015 tarihli görevsizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleştiği ihtilafsız olduğuna göre uyuşmazlıkta, HMK'nın geçici 3. maddesinin 2. bendi uygulama yeri bulamayacaktır. Bu durumda, 26.11.2019 tarihinde ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen esas hakkındaki nihai hükmün 1086 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde temyiz incelemesine tabi tutulmasını gerektirici mahiyet taşımadığı anlaşılmakta olup, mahkemece verilen nihai kararın kanun yolu incelemesi Bölge Adliye Mahkemesine aittir. Belirtilen sebeplerle, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurulacak kanun yolunun temyiz olduğundan bahisle dosyanın Yargıtay ilgili hukuk dairesine gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesine geri çevrilmesi doğru görülmemiş, anılan kararın kaldırılmasına ve dosyanın, istinaf incelemesi için ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, ...Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi’nin 18.03.2020 tarihli ve 2020/558 E. - 2020/445 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA ve istinaf kanun yolu incelemesi yapılmak üzere dosyanın ...Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'ne gönderilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilemesine 03.03.2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)