Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04.09.2014 tarih ve 2014/292374 sayılı yazısı ile;
Toplantı ve gösteri yürüyüşleri kanununa muhalefet, tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma, silahlı terör örgütüne üye olma, görevi yaptırmamak için direnme ve kamu malına yakarak zarar verme suçlarından suça sürüklenen çocuklar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ın hakkında yapılan yargılama sonucunda mahkemenin görevsizliğine, 5237 sayılı Türk Ceza kanununun 152/1-a, 152/2-a, 174/1-2, 265/1-3-4, 314/2 ve 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunun 32/1 ve 33/1. maddeleri uyarınca yargılama yapılmak üzere dosyanın yetkili ve görevli ... nöbetçi Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine dair ... Çocuk Mahkemesinin 14.04.2014 tarihli ve 2014/108 esas, 2014/262 sayılı kararına karşı yapılan itirazın kabulüne ve görevsizlik kararının kaldırılmasına ilişkin ... Ağır Ceza Mahkemesinin 10.06.2014 tarihli ve 2014/375 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
Dosya kapsamına göre, 6526 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişik 5235 sayılı Kanunun 12. maddesinde, ''Kanunların ayrıca görevli kıldığı haller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanununda yer alan yağma (m.148), irtikap (m.250/1 ve 2), resmi belgede sahtecilik (m.204/2), nitelikli dolandırıcılık (m.158), hileli iflas (m.161) suçları, Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 324, 325 ve 332. maddeler hariç) ve 12.04.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla ağır ceza mahkemeleri görevlidir. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay'ın yargılayacağı kişilere ilişkin hükümler, askeri mahkemelerin görevlerine ilişkin hükümler ile çocuklara özgü kovuşturma hükümleri saklıdır.'' 5395 sayılı Kanunun 26/2. maddesinde; ''... ağır ceza mahkemesi, çocuklar tarafından işlenen ve ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarla ilgili davalara bakar." ve anılan Kanunun geçici madde 1/3. maddesinde, "Çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemeleri bulunmayan yerlerde, bu mahkemeler kurulup göreve başlayıncaya kadar çocuklar tarafından işlenen suçlara ait soruşturma ve kovuşturmalar Cumhuriyet Başsavcılığı ve görevli mahkemelerce bu Kanun hükümlerine göre yapılır." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla, itirazın reddi yerine ... Çocuk Mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü 22.07.2014 gün ve 94660652-105-33-7683-2014-15139/50769 sayılı yazılı istemlerine müsteniden ihbar ve mevcut evrak tebliğ olunur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
I) Olay :
Suça sürüklenen çocuklar ..., ..., ..., ..., ... ve ... hakkında toplantı ve gösteri yürüyüşleri kanununa muhalefet, tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma, silahlı terör örgütüne üye olma, görevi yaptırmamak için direnme ve kamu malına yakarak zarar verme suçlarından yapılan soruşturma sonucunda ... Cumhuriyet Başsavcılığının 18.03.2014 tarih, 2013/53650 soruşturma, 2014/547 esas ve 2014/28 iddianame numarası ile ... 3. Çocuk Mahkemesine kamu davası açıldığı, ... Çocuk Mahkemesince 14.04.2014 tarih ve 2014/108 esas, 2014/262 sayılı kararı ile 6526 sayılı Kanunun 2. maddesi ile değişik 5235 sayılı Kanunun 12. maddesinin ''Kanunların ayrıca görevli kıldığı haller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanununda yer alan yağma (m.148), irtikap (m.250/1 ve 2), resmi belgede sahtecilik (m.204/2), nitelikli dolandırıcılık (m.158), hileli iflas (m.161) suçları, Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 324, 325 ve 332. maddeler hariç) ve 12.04.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla ağır ceza mahkemeleri görevlidir. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay'ın yargılayacağı kişilere ilişkin hükümler, askeri mahkemelerin görevlerine ilişkin hükümler ile çocuklara özgü kovuşturma hükümleri saklıdır.'' şeklinde değiştirilmiş olduğu, bu itibarla terör örgütü üyeliği suçuna ilişkin olarak çocuklara özgü kovuşturma hükümlerine göre yargılamanın yapma yetkisi ... Ağır Ceza Mahkemelerinin görevi olduğundan CMK'nın 3 ve 6526 sayılı Kanunun ile değişik 5235 sayılı Kanunun 12. maddesi ve 5395 sayılı Kanunun 26. maddesi ile mahkemenin görevsizlik kararı verdiği, bu karara karşı bir kısım suça sürüklenen çocuklar müdafii tarafından yapılan itiraz üzerine ... Ağır Ceza Mahkemesinin 10.06.2014 gün ve 2014/375 değişik iş sayılı kararı ile görevsizlik kararının, ''3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar ağır ceza mahkemelerinin görevinde bırakılmış ise de 5235 sayılı Kanunun 12. maddesinin son cümlesinden de anlaşıldığı üzere çocuk kişilerin bu mahkemelerde yargılanamayacağı, suça sürüklenen çocukların üzerine atılı suçların öngördüğü ceza itibariyle çocuk mahkemelerinin görevli olduğu anlaşıldığından itirazın kabulü'' gerekçesiyle görevsizlik kararının kaldırıldığı anlaşılmıştır.
II ) Kanun yararına bozma istemine ilişkin uyuşmazlığın kapsamı :
5235 sayılı Kanun ile mahkemelerin görev ve yetkilerinin düzenlendiği, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ile de suça sürüklenen çocuklar hakkında yapılacak yargılamada usul ve esaslar düzenlenmiş olup bu çerçevede söz konusu dosyada suça sürüklenen çocukların üzerine atılı silahlı terör örgütüne üye olma, güvenlik amirinin dağılma isteğini düzenleme kurulu üyelerinin yerine getirmemesi, dağılma sırasında silah veya araçlarla mukavemet etme, kamu malına zarar verme, görevi yaptırmamak için direnme, kanuna aykırı toplantı ve yürüyüşte silahlı katılarak ihtara rağmen kendiliğinden dağılmama ve toplantı veya yürüyüşlere silah veya 23. maddede belirtilen aletlerle katılma ve ihtara rağmen kendiliğinden dağılmama suçlarından dolayı yargılamasının çocuk mahkemelerinde mi yoksa ağır ceza mahkemelerinde mi yapılacağı hususuna ilişkindir.
III ) Hukuksal Değerlendirme :
6526 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişik 5235 sayılı Kanunun 12. maddesinde, ''Kanunların ayrıca görevli kıldığı haller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanununda yer alan yağma (m.148), irtikap (m.250/1 ve 2), resmi belgede sahtecilik (m.204/2), nitelikli dolandırıcılık (m.158), hileli iflas (m.161) suçları, Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 324, 325 ve 332. maddeler hariç) ve 12.04.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla ağır ceza mahkemeleri görevlidir. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay'ın yargılayacağı kişilere ilişkin hükümler, askeri mahkemelerin görevlerine ilişkin hükümler ile çocuklara özgü kovuşturma hükümleri saklıdır.'' 5395 sayılı Kanunun 26/2. maddesinde; ''... ağır ceza mahkemesi, çocuklar tarafından işlenen ve ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarla ilgili davalara bakar." ve anılan Kanunun geçici madde 1/3. maddesinde, "Çocuk mahkemeleri ile ... ağır ceza mahkemeleri bulunmayan yerlerde, bu mahkemeler kurulup göreve başlayıncaya kadar çocuklar tarafından işlenen suçlara ait soruşturma ve kovuşturmalar Cumhuriyet Başsavcılığı ve görevli mahkemelerce bu Kanun hükümlerine göre yapılır." hükümleri yer almaktadır.
... Çocuk Mahkemesince görevsizlik kararının gerekçesi 3713 sayılı Kanun kapsamındaki suçların görev yerinin ağır ceza mahkemelerine ait olduğuna ilişkindir. Suça sürüklenen çocuklar müdafiinin itirazı üzerine itirazı inceleyen ...Ağır Ceza Mahkemesince de suça sürüklenen çocukların yargılamalarının çocuk mahkemelerinde yapılması gerektiği yönündedir.
Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde, PKK/KCK terör örgütünün eylem çağrıları doğrultusunda, 06.12.2013 günü Hakkari İli Yüksekova İlçesinde meydana gelen olayları protesto etmek, terör örgütünü sahiplenmek ve destek vermek amacıyla, örgüt mensupları ve sempatizanlarınca 11.12.2013 günü saat 18:30 sıralarında ilimiz... Mahallesi 5839 sokak üzerinde faaliyet gösteren ... isimli dernek önünde toplanmaya başladıkları, durumun emniyet görevlilerine bildirilmesi üzerine belirtilen olay yerinde gerekli önlemlerin alındığı, kontrollerde yaklaşık 100-150 kişinin toplandığı, grubun saygı duruşunun ardından yapılan basın açıklamasına müteakip, toplanan grup içerisinde tanınmamak için yüzlerini puşi, kar maskeleri, ve bez parçaları ile kapatıp ellerinde molotof kokteyli, taş, havai fişek ve meşale ve bölücü terör örgütünün sözde bayrakları ile ''Mezarlarımıza, şehitlerimize, kutsallarımıza, dokundurtmayacağız-... halkı yanlız değildir'' ibareli pankart açan şahısların yürüyüşe geçerek ''Biji serok Apo, Disa disa serhildan, PKK hlaktır halk burada, intikam intikam'' şeklinde slogan atttıkları ve emniyet güçlerine taşlı, molotoflu saldırıda bulunduğu, güvenlik güçlerince kullanılan araçların hasar gördüğü, terör örgütünün amaç ve doğrultusunda suç işlediği olay ile ilgili olarak suça sürüklenen çocuklar hakkında iddianame tanzimi ile dava açılmıştır.
6526 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişik 5235 sayılı Kanunun 12. maddesinde, ''Kanunların ayrıca görevli kıldığı haller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanununda yer alan yağma (m.148), irtikap (m.250/1 ve 2), resmi belgede sahtecilik (m.204/2), nitelikli dolandırıcılık (m.158), hileli iflas (m.161) suçları, Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 324, 325 ve 332. maddeler hariç) ve 12.04.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla ağır ceza mahkemeleri görevlidir. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay'ın yargılayacağı kişilere ilişkin hükümler, askeri mahkemelerin görevlerine ilişkin hükümler ile çocuklara özgü kovuşturma hükümleri saklıdır.'' 5395 sayılı Kanunun 26/2. maddesinde; ''...ağır ceza mahkemesi, çocuklar tarafından işlenen ve ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarla ilgili davalara bakar." ve anılan Kanunun geçici madde 1/3. maddesinde, "Çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemeleri bulunmayan yerlerde, bu mahkemeler kurulup göreve başlayıncaya kadar çocuklar tarafından işlenen suçlara ait soruşturma ve kovuşturmalar Cumhuriyet Başsavcılığı ve görevli mahkemelerce bu Kanun hükümlerine göre yapılır." hususları değerlendirildiğinde kanun yararına bozma isteminin kabulüne karar verilmiştir.
IV ) Sonuç ve karar :
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Kanun yararına bozma talebine dayanılarak düzenlenen tebliğnamedeki bozma isteği incelenen dosya kapsamına nazaran yerinde görüldüğünden, ... Ağır Ceza Mahkemesinin 10.06.2014 tarihli 2014/375 değişik iş sayılı kararının CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde yapılmasına, dosyanın gereği için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy