İtirazla İlgili Mahkeme Kararı : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza
Suç : Tehlikeli maddelerin izinsiz bulundurulması ve kabul edilmesi
Dosya incelenerek gereği düşünüldü:
Dairemizce 06.06.2018 gün ve 2018/422-1891 sayılı kararda 6136 sayılı Kanuna aykırılık ve silahlı terör örgütüne üye olmak suçlarından kurulan hükümlere yönelik bir itiraz bulunmadığından yalnızca tehlikeli maddelerin izinsiz bulundurulması suçundan kurulan hükme yönelik Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca itiraz edilmekle bu suçla sınırlı yapılan incelemede;
02.07.2012 gün ve 6352 sayılı Kanunun 99. maddesi ile 5271 sayılı CMK'nın 308. maddesine eklenen 2 ve 3. fıkra hükümleri uyarınca itiraz konusu değerlendirilip, önceki kararda değişiklik yapılmasını gerektiren herhangi bir nedenin bulunmadığı, konunun Yargıtay Ceza Genel Kurulunca sonuca bağlanmasının uygun olduğu anlaşıldığından dosyanın Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.10.2018 tarihinde üye ...'ın muhalefeti ve oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY:
Sanık ... hakkında Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından silahlı terör örgütüne silah sağlamak(TCK 315/1) ve silahlı terör örgütü propagandası yapmak(3713 sayılı yasa 7/2) suçlarından kamu davası açıldığı, Diyarbakır 5. Ağır Ceza Mahkemesi sanığın eyleminin silahlı terör örgütü üyesi olmak, 6136 sayılı yasaya muhalefet ve yetkili makamlardan izin almadan patlayıcı madde bulundurmak suçlarından ek savunma hakkı verdiği ve mahkemece yapılan yargılama sonucunda silahlı terör örgütü üyesi olmak suçundan TCK 314/2, 3713 sayılı kanunun 5/1, TCK 62, 58, 53, 63 maddeleri gereğince 8 yıl 9 ay hapis cezasına, 6136 sayılı yasaya muhalefet suçundan 6136 sayılı yasanın 13/2 EK-5, 3713 sayılı yasanın 5/1, TCK 62, 52, 53, 58, 63 maddeleri gereğince 17 yıl 6 ay hapis ve 200.000 TL para cezasına, yetkili makamlardan izin almadan patlayıcı madde bulundurmak suçundan TCK 174/1-2, 3713 sayılı yasanın 5/2, TCK 62, 52, 53, 58, 63 maddeleri gereğince 5 yıl 15 ay hapis ve 16.660 TL para cezasına mahkum edildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesi tarafından yapılan inceleme sonucunda istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın temyiz edilmesi üzerine Dairemizce yapılan incelemede;
Sanık hakkında 6136 sayılı kanuna muhalefet suçundan verilen hükmün onanmasına, tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma suçundan verilen mahkumiyet kararının düzeltilerek onanmasına oyçokluğuyla karar verildiği, silahlı terör örgütü üyesi olmak suçundan verilen hükmün ise sanık hakkında derdest bulunan davayla birleştirilmesi amacıyla bozulmasına karar verildiği tespit edilmiştir.
Sanık hakkında silahlı terör örgütü üyesi olmak suçundan ve 6136 sayılı yasaya muhalefet suçundan verilen hükümler konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Ancak tehlikeli maddelerin izinsiz bulundurulması suçundan verilen mahkumiyet kararının yasal olmadığı ve bu suçtan sanığa ayrıca ceza verilemeyeceği, zira sanığın kullandığı araçta yapılan aramada ele geçirilen silahlar arasında hem 6136 sayılı kanunun EK-5 maddesi kapsamında savaş mühimmatı, hem de TCK’nın 174. maddesi kapsamında el bombası ele geçirilmiş olması ve daha ağır cezayı gerektiren 6136 sayılı kanunun EK-5 maddesi uyarınca cezalandırılmasına karar verilmiş olması karşısında TCK’nın 44. maddesinde düzenlenen fikri içtima hükümleri uyarınca eylem nedeniyle ayrıca tehlikeli maddelerin izinsiz bulundurulması suçundan ceza verilemeyeceğinden atılı suçtan kurulan mahkumiyet hükmünün onanması yönündeki çoğunluk görüşüne iştirak edilmemiştir.
Sanığın aynı araç içerisinde 6136 sayılı yasanın 13/2 ve EK-5 madde kapsamında kalan silahların yanında ayrıca el bombası bulundurması eyleminde hangi suçların oluşacağını ve sanık hakkında TCK 44. maddesi gereğince fikri içtima hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağını hukuksal olarak ortaya koymamız gerekmektedir.
Sanığın aynı araçla silahlı terör örgütüne silah, mühimmat ve paylayıcı madde taşıması eylemi aynı kasıt ve tek suç işleme kararıyla işlenmesi nedeniyle tek suç mu oluşur?
Tek fiille birden fazla farklı suçun oluşumuna neden olması halinde fikri içtima hükümlerinin uygulanması suretiyle en ağır cezayı gerektiren suçtan cezalandırılması mı gerekir?
765 sayılı Türk Ceza Kanunu(mülga)
Madde 79 – İşlediği bir fiil ile kanunun muhtelif ahkamını ihlal eden kimse o ahkamdan en şedit cezayı tazammun eden maddeye göre cezalandırılır hükmü yer almaktaydı.
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu
Madde 44-(I). maddesinde “İşlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır."
765 sayılı Türk Ceza Kanununun 79. maddesinde “kanunun muhtelif ahkamını ihlal eden kimse” kavramı kullanıldığı halde 5237 sayılı yasanın 44. maddesinde “işlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi” kavramları kullanılmıştır. Eski Türk Ceza Kanunu uygulamasında sanığın tek fiille Türk Ceza Kanunundaki iki ayrı suçu işlemesi durumunda fikri içtima kuralları uygulandığı halde, yeni Türk Ceza Kanununda “kanunun” kavramı kullanılmayarak Türk Ceza Kanunu dışında diğer özel yasalarla düzenlenen suçların tek fiille işlenmesi durumunda da fikri içtima hükümlerinin uygulanmasını kabul etmiştir.
Türk Ceza Kanununun 44. madde gerekçesinde; “madde metninde, farklı neviden fikri içtima düzenlenmiştir. Kişi, işlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşumuna neden olabilir; ancak non bis in idem kuralı gereğince bu fiilden dolayı ancak bir defa cezalandırılabilir. Gerçekleştirdiği fiilin birden fazla farklı suçun oluşumuna neden olması durumunda, failin bu suçlardan en ağır cezayı gerektiren suç nedeniyle cezalandırılması yoluna gidilmelidir. Böylece, bir fiilden dolayı kişinin birden fazla cezalandırılmasının önüne geçilmek amaçlanmıştır. Bir suçun temel ve nitelikli şekillerinin dışındaki suçlar, fikri içtima uygulamasında farklı suç olarak kabul edilmelidir.” şeklinde görüş belirtilmiştir.
Madde düzenlemesi ve gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde TCK’nın 44. maddesinde düzenlenen farklı neviden fikri içtima, tek bir fiille birden fazla suçun işlenmesi durumunda failin sadece en ağır cezayı gerektiren maddeye göre cezalandırılmaktadır. Kanunumuz fikri içtima için iki şart öngörmüştür. Birincisi, tek fiil olması, ikincisi ise birden fazla farklı suçun işlenmesidir. Tek fiille birden çok suç işlenmesi halinde failde mevcut bulunan tek suç işleme kararıyla hukuk düzenine karşı gelme yönündeki iradesi tek bir netice gerçekleştirmeye yönelik olduğu için faile tek ceza verilmektedir. Böyle bir durumda failin gerçekleşecek tek fiil nedeniyle birden fazla cezalandırılmasının önlenmesi amaçlanmaktadır.
Farklı neviden fikri içtima; tek fiille birden fazla ihlalin olması halinde uygulanır.
Sanığın eylemi 6136 sayılı yasanın 13/2 EK-5, TCK 174/1 maddesindeki suça uygun bulunduğu ve TCK 44 maddesi gereğince cezası daha ağır olan 6136 sayılı yasanın 13/2 EK-5 maddelerince uygulama yapılması gerektiği yönündeki kabulü irdelediğimizde Dairemizin 25/01/2017 tarih 2016/7002 E, 2017/379 K. sayılı ilamında belirtildiği gibi;
“Hukuki anlamda tek fiil ile birden fazla suç tipini düzenleyen ceza normları ihlal edildiğinde cezanın nasıl tespit edileceği sorunu ile karşılaşılmış ve bu sorun suçların içtimaı ve görünüşte içtima/kanunların içtimaı(Önder 2 524,Demirbaş 468) müesseseleri ile çözülmeye çalışılmıştır. Suçların içtimaı, 5237 sayılı TCK’nın 43 ve 44. maddelerinde düzenlenmiştir. TCK’nın 42. maddesinde yer alan birleşik/mürekkep suç, esasen görünüşte içtima şekillerinden; tüketen-tüketilen norm kapsamında kalan bir durumdur.(İçel Suçların İçtimaı sh 200, 201) Görünüşte içtima durumunda, tek ve aynı fiil ile gerçekte bir norm ihlal edildiği halde, diğer normların ihlali sadece görünüştedir.(N.Göktürk Fikri İçtima sh.74, İçel Suçların İçtimaı sh.61) Bu nedenle görünüşte içtima hallerinin varlığı halinde cezanın nasıl belirleneceğine dair yasal düzenlemeye ihtiyaç duyulmaz. Gerçekte uygulanma kabiliyeti olan norm, haksızlık muhtevası itibariyle uygulanabilir görünen diğer normları da tüketmektedir. Fikri içtimada ise; Hukuki anlamda tek ve aynı fiil ile aynı anda uygulanma imkanı bulunan birden fazla ceza normu vardır ve fakat yasal düzenleme(TCK 44.madde) nedeniyle sanık sadece en ağır cezayı öngören suçtan cezalandırılır. Ancak fikri içtima hükmünün uygulanabilmesi için görünüşte içtima hallerinden birinin bulunmaması gerekir.(N.Göktürk sh.74, F.Mahmutoğlu TCK Şerhi sh.1106 ve aynı mahiyette Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin 29.6.2015 tarih 2013/10529,2015/13096 sy kararı) Aynı eyleme görünüşte uygulanabilir durumda bulunan çeşitli normlardan birisi diğer normların unsurlarının yanı sıra bazı ek unsur ve özellikleri de ihtiva ediyorsa görünüşte içtima hallerinden özel norm-genel norm, ilişkisi söz konusu olur ve bu durumda özel normun önceliği ilkesi gereği özel norm uygulanır. (İçel Suç Teorisi s. 458, H.Hakeri Ceza Hukuku s.611) “Dairemiz, yukarıda belirtilen kararda sanığın kullandığı araçta ele geçirilen silah, mermi ve roketatarlar için isnat edilen eylemin sanığın silahlı terör örgütü hiyerarşik yapısına dahil olduğu yönünde delil bulunmadığından sanıkların fikir ve eylem birliği içinde yakalanan silahları PKK silahlı terör örgütünün Sur İlçesinde bulunan mensuplarına ulaştırmaya çalıştığının anlaşıldığı olayda eylem hem 6136 sayılı Kanunun 12/2, hem de TCK’nın 315. maddesinde düzenlenen suçlara temas etmekte ise de; taşınması, nakledilmesi suç teşkil eden silahların silahlı terör örgütüne götürüldüğünün anlaşılmasına göre, içinde 6136 sayılı Kanunun 12/1 maddesindeki suçu da barındırıp tüketmesi nedeniyle eylemin özel norm niteliğinde olan TCK’nın 315. maddesindeki suçu oluşturduğunu kabul ederek yerel mahkemenin kararını bozmuştur.
Dairemiz, esas itibariyle bu olay ve benzeri olaylarda sanık örgüt üyesi değilse eylem TCK 315’te düzenlenen terör örgütüne silah sağlamak suçu olarak kabul etmektedir.
Olayımızda sanık ... terör örgütün hiyerarşisi içerisinde yer aldığı tespit edilerek terör örgütü üyesi olarak kabul edilmiştir. Eğer terör örgütü üyesi olarak kabul edilmeseydi eylemin TCK 315’te düzenlenen terör örgütüne silah sağlamak suçunu oluşturduğu konusunda Dairece bir sorun bulunmamaktadır.
Sorun, aynı araçta aynı kasıt altında silah, mühimmat ve bunların yanında el bombası bulunduran sanığın 6136 sayılı yasanın 13/2 ve EK-5 maddesi kapsamında kalan silahların yanındaki el bombaları için “sen burada patlayıcı madde de bulundurdun, bunları ben ayırıyorum, bu el bombalarından dolayı sana ayrı bir ceza veriyorum” düşünce ve anlayışı ceza hukuku genel hükümlerindeki düzenleme ve içtima kurum ve kurallarına uygun mudur değil midir?
Somut olayımızda sanığın aynı araçta 6136 sayılı yasa kapsamında bulunan silah ve mermiler ve el bombası bulunması nedeniyle iki ayrı suçun oluşacağı, bu suçlardan birinin 6136 sayılı yasanın 13/2 ve EK-5 maddelerine muhalefet suçunu oluşturduğu, diğer suçun ise Türk Ceza Kanunu 174. maddesinde düzenlenen izinsiz tehlikeli madde bulundurmak suçunu oluşturacağı, hukuki anlamda tek ve aynı fiil ile aynı anda uygulanma imkanı bulunan birden fazla ceza normu olduğu, ancak yasal düzenleme (TCK 44. madde) nedeniyle sanık sadece en ağır cezayı öngören suç olan 6136 sayılı 13/2 ve EK-5 maddeleri gereğince cezalandırılmaları gerekir. Ayrıca Türk Ceza Kanunu 174. maddesinde düzenlenen izinsiz tehlikeli madde bulundurmak suçundan cezalandırılamaz. Dolayısıyla sanık hakkında yerel mahkemece TCK 174. maddesi gereğince verilen cezanın yasal olmadığı, bu suçtan verilen mahkumiyet kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle karşı oy yazıldığı,
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı aynı gerekçelerle Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 06.06.2018 gün ve 2018/422 esas, 2018/1891 sayılı kararına itirazı usul ve yasaya uygun olduğundan kabul edilmesi gerektiği düşüncesiyle karşı oy kullanılmıştır.
Full & Egal Universal Law Academy