(3402 S. K. m. 20, 21, 40) (1086 S. K. m. 7, 27) (743 S. K. m. 644, 645) (766 S. K. m. 37, 40)
Dava: Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. Gereği görüşüldü:
Karar: Yargıtay bozma ilamında özetle; "Haritasında F harfi ile gösterilen bölüm yönünden davacılardan zilyetlik delilleri istenerek usulen zilyetlik araştırma ve incelemesi yapılması, ayrıca bu kısım yönünden davacı ve tespit malikleri yararına 766 sayılı Tapulama Kanunu'nun 37 ve 40. maddeleri hükümlerinin uygulanması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, taşınmazın bir kısım bölümleri hakkındaki davaların tefrikine karar verilmiş; hüküm, müdahillerden Sadi, Necati, Mehmet, Muhteşem, Mustafa ve davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.
Dosya içeriğine, toplanan delillere ve kararda yazılı gerektirici nedenlere göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak, davacı tarafın dayandığı tapu kayıtları ile 872 tahrir numaralı vergi kaydı değişebilir sınırlıdır. Değişebilir sınırlı kayıtların kapsamının miktarına değer verilerek belirlenmesi zorunludur. Davacı tarafın dayandığı iki tapu kaydının toplam miktarı 142.449 metrekare, vergi kaydının miktarı ise 150.000 metrekaredir. Tapu kayıtları ve vergi kaydının dava konusu parselle birlikte 1 sayılı parsele revizyon gördüğü anlaşılmaktadır. Dava dışı olan ve kesinleşen, kayıtların revizyon gördüğü 1 sayılı parselin miktarı ise 75.400 metrekaredir. Tapu ve vergi kayıtları nedeniyle davacı tarafın iktisab edebileceği arazi miktarı vergi kaydı miktarı fazla olduğundan ona itibar edilmesi gerektiği nedeniyle 150.000 metrekaredir. Kadastro tespit tarihine göre zilyetlikle iktisap olunabilecek miktar ise 100.000 metrekaredir. Bu durumda tapu kaydı, vergi kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle iktisab olunabilecek azami miktar 250.000 metrekaredir. Kayıt kapsamına giren bir kısım arazinin yol nedeniyle kamulaştırıldığı anlaşılmaktadır. Kamulaştırılan alanın da zilyetlikle kazanılabilecek alandan düşülmesi gerekmektedir. Hükmüne uyulan bozma kararında Hazine tarafından temyiz edilmemesi nedeniyle 6.4.1985 tarihli keşif uyarınca düzenlenen krokide B harfi ile gösterilen 91.900 metrekare miktarındaki bölümün kesinleştiği belirlenmiştir. Bu nedenle kayıt kapsamı saptanırken bu yön de dikkate alınarak taşınmazın sözü edilen krokide F harfi ile gösterilen bölümünden eksikliğin tamamlanması suretiyle ifrazen hüküm kurulması zorunlu bulunmaktadır. Hal böyle olunca; kayıt kapsamı ile zilyetlikle iktisap edilebilecek alan belirlenerek kayıt malikleri adına, taşınmazın geri kalan bölümünün ise Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir. Öte yandan, Kadastro Hakiminin görevi dava konusu taşınmazın tespit günündeki geometrik ve hukuki durumunu belirlemektir. Taşınmazın tespitten sonraki doğacak geometrik ve hukuki değişiklikler Kadastro Mahkemesinin görevine girmemektedir. Kadastro Hakimi tarafından kayıt kapsamı belirlenirken tespitten sonra yapılan tapu dışı ifraz durumlarının dikkate alınması isabetsizdir. Ayrıca, davaya katılan tüm kişilerin tespitten sonra harici senetle satın almak suretiyle müdahale isteminde bulundukları anlaşılmaktadır. 3402 sayılı Tapulama Kanunu'nun 40. maddesi uyarınca ancak tapu ile satın alma durumunda müdahillerin istemlerinin Kadastro Mahkemesinde değerlendirilmesi mümkündür. Davaya müdahil olarak katılan kişiler tapu dışı satıma dayanmışlardır. Dayandıkları senetlerin tanzim tarihleri tespit tarihinden sonra olduğuna göre davaya bakmak görevi genel mahkemelere ait bulunmaktadır. Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup, Hakimin bu yöne re'sen gözetmesi gerekir. Müdahillerin istemleri yönünden görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, aynı parsel hakkında hem tefrik, hem tescil kararı verilmesi de doğru değildir. Temyiz itirazlarının bu nedenlerle kabulü ile hükmün (BOZULMASINA), Yargıtay duruşması için belirlenen 20.000.000 TL. vekalet ücretinin aleyhlerine temyiz edilen taraftan alınarak, duruşmada kendilerini vekille temsil ettiren davalı Hazine ile Müdahil Necati ve arkadaşlarına verilmesine, 14.9.1999 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy