MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Yargıtay bozma ilamında özetle; "dava konusu taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında ham toprak niteliğinde adına tespit edildiği dikkate alınarak 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 17. maddesinde belirtilen imar ve ihyaya ilişkin olumlu ve olumsuz koşulların araştırılması ve kazanma koşullarının kanıtlanması, gereğine işaret edilerek; ziraat mühendisi, kadastro fen bilirkişisi, jeodezi ve fotoğrametri mühendisinden oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu marifetiyle tespit tarihine göre 20 – 25 yıl öncesine ait (1975-1980 yılları) iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafları bulunup-bulunmadığının usulüne uygun olarak Harita Genel Komutanlığı’ndan sorulması, bu tarihlere ait hava fotoğraflarının varlığının belirlenmesi halinde getirtilmesi, keşifte uygulanması, hava fotoğrafları üzerinde yöntemince inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliği, kullanım süresinin, ne zaman kullanılmaya başlandığının belirlenmesine çalışılması, tanık ve yerel bilirkişi sözlerinin, bilimsel esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmesi, taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetlik başlangıç tarihinin ayrı ayrı tespit edilerek, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonuca göre bir hüküm kurulması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Dava dosyası içerisine alınan hava fotoğrafları konusunda uzman olan ve bozma ilamında değinildiği üzere jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi tarafından değil, konusunda uzman olmayan jeoloji mühendisi bilirkişi tarafından incelenmiş ve jeoloji mühendisi tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınarak hüküm kurulmuştur. Bu haliyle yapılan inceleme araştırma ve uygulama hüküm vermeye elverişli değildir. Yine 6100 sayılı HMK'nın 281. maddesine göre “Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler”. Somut olayda; 24.6.2014 tarihli celsede davacı vekilince raporları inceleyip beyanda bulunmak üzere süre talep edildiği halde mahkemece “raporun daha önce uyaptan taranarak sisteme aktarıldığından, talep edilen sürenin reddine” şeklindeki kanuna uygun düşmeyen gerekçe ile bu talebinin reddi de savunma hakkını kısıtlar nitelikte olup doğru değildir. O halde; dava konusu taşınmazların tespit tarihi olan 1998 tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait (1983-1978-1973 tarihli) en az üç ayrı zamana ilişkin hava fotoğrafları bulunup bulunmadığı Harita Genel Komutanlığından sorularak varsa getirtilmeli, mahallinde fen, ziraat ve jeodezi ve fotogrametri uzmanı, yerel bilirkişi ve tanıklar eşliğinde yeniden keşif yapılmalı; çekişme konusu taşınmaz bölümlerinin hava fotoğrafları örnekleri üzerinde gösterilmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılmalı, çekişme konusu taşınmaz bölümlerinin, önceki ve şimdiki niteliği, arazinin ekonomik amaca uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığı ve kullanımın hangi tarihten itibaren olduğu, evveliyatında tarım arazisi olarak kullanılıp kullanılmadığı konusunda rapor düzenlettirilmeli, ziraat bilirkişiden dava konusu taşınmaz bölümlerinin niteliği, kullanım durumu, vasfı ve çevredeki tarım arazileri ile karşılaştırmalı olarak değerlendirme yapan ayrıntılı rapor düzenlemesi istenmeli; raporlar arasında çelişki doğması durumunda bu çelişki ek rapor alınmak suretiyle giderilmeli, davacı yararına 3402 sayılı Kanun'un 14. maddede öngörülen koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda, toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Davacı vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görülmekle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden davacılara iadesine, 25.04.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy