MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ
DAVA TÜRÜ : KADASTRO TESPİTİNE İTİRAZ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Yargıtay bozma ilamında özetle; “yapılan araştırma ve incelemenin yetersiz olduğu belirtilerek, 28 parsel sayılı taşınmazın tespit malikleri davaya dahil edilmek suretiyle taraf teşkilinin sağlanması, 46 parsel sayılı taşınmazın tespitine ait belgelerin komisyondan istenilmesi, mera olarak tespiti yapıldığından ziraat bilirkişisinden ayrıntılı rapor alınması, komşu parsel tutanakları ile denetlenmesi, iktisaba elverişli yer olup olmadığının ve tapu kapsamında kalıp kalmadığının kesin olarak belirlenmesi” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli 428 ada 28 parsel sayılı taşınmazın davacılar ... ve ... mirasçıları adına kararda yazılı olduğu şekilde tapuya kayıt ve tesciline, 428 ada 46 parsel sayılı taşınmazın mera olarak sınırlandırılmak suretiyle özel siciline kaydına karar verilmiş; hüküm, dahili davacı ... vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Davalı Hazinenin temyiz talebi, hakkında kabul kararı verilen dava konusu 428 ada 28 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hükme yönelik olup, davacılar ... ve ..., çekişmeli 428 ada 28 parsel sayılı taşınmaza ilişkin tespitin iptali ile 1/2 paylarla adlarına tescili istemiyle dava açmışlardır. Davalı Hazine, bu taşınmazın tespit maliki olmadığı gibi, taşınmazın tespit malikleri aleyhine açılmış bir davası ya da davacılar ... ve ... tarafından açılan davaya yöntemine uygun şekilde katılımı da bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davada taraf olmayan ve kararı temyiz etmekte hukuki yararı da bulunmayan Hazine vekilinin temyiz talebinin REDDİNE,
2- Dahili davacı ... vekilinin dava konusu 428 ada 46 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hükme yönelik temyiz talebinin incelemesine gelince; Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına oluşan usuli müktesep hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmesi ve o doğrultuda işlem yapılması zorunlu hale gelir. Hükmüne uyulan bozma ilamında, çekişmeli 428 ada 46 parsel sayılı taşınmazın tespitine ait belgelerin komisyondan istenilmesi, taşınmaz mera olarak tespit edildiğine göre ziraat bilirkişisinden taşınmazın niteliğinin belirlenmesi amacıyla ayrıntılı rapor alınması, taşınmazın sınırlarının komşu parsel tutanakları ile denetlenmesi, zilyetlik yoluyla iktisaba elverişli yer olup olmadığının ve 428 ada 28 parsel sayılı taşınmazın tespitine esas tapu kaydının kapsamında kalıp kalmadığının kesin olarak belirlenmesi gereğine değinilmiştir. Bozma ilamı sonrası yapılan keşif neticesinde dosyaya sunulan ziraat bilirkişi raporunda, çekişmeli parsel üzerinde mera etkisine rastlanılmadığı ve 50-60 yıldan beri tarım arazisi olarak kullanıldığı belirtilmiş olmasına rağmen, mahkemece dava konusu taşınmazla komşu mera parselleri arasında ayırıcı sınır bulunmadığı, bu nedenle taşınmazın komşu mera parsellerine tecavüz edilerek oluştuğu kanaatine varıldığı gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ne var ki, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece, çekişmeli taşınmazların sınırında bulunan 428 ada 32, 45 ve 47 sayılı mera parsellerinin kadim ya da tahsisli mera olup olmadığı araştırılmamış, dava konusu taşınmazın evvelinin mera olup olmadığı yönünde yöntemince mera araştırması yapılmamış, taşınmaz üzerinde yapılar bulunmasına rağmen inşaat bilirkişisinden rapor alınmamış ve bir arazinin niteliğini ve kullanım durumunu en iyi belirleme yöntemi hava fotoğrafları olduğu halde hava fotoğraflarından yararlanılmamıştır.
Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle, taşınmazların bulunduğu yerde varsa mera tahsis kararı, ekleri ve haritaları ile çekişmeli taşınmazlara komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ve dayanağı olan belgeler, tespit tarihinden önceki 15-20-25 yılı kapsayacak şekilde üç ayrı tarihte çekilmiş hava fotoğrafları ile temin edilebilen en eski ve yeni tarihli uydu fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen komşu köylerde ikamet edip davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları ile tüm tespit bilirkişileri, üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu, inşaat bilirkişisi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif icra edilmeli ve bu keşifte varsa mera tahsis kararı ve haritaları uygulanıp kapsamları belirlenmeli, mera tahsisi yoksa, komşu 428 ada 32, 45 ve 47 parsel sayılı mera parsellerinin öncesinin geleneksel biçimde kullanılan kadim mera olup olmadığı, çekişmeli taşınmazlar ile komşu mera parselleri arasında ayırıcı nitelikte unsur bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mahkemece yapılacak gözlem tutanağa geçirilmeli, taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldığı, taşınmazların öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar ve ihyaya konu edilip edilmediği, imar ve ihyaya konu edilmiş ise, ihyanın hangi tarihte başlayıp, ne zaman bitirildiği, zaman içinde sınırlarında mera yönünden genişleme olup olmadığı hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin tutanaktaki beyanlara aykırı düşmesi halinde tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek beyanlar arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli; ziraat mühendisi bilirkişi kurulundan, komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde çekişmeli taşınmazların toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve diğer yönlerden komşu mera parselinden nasıl ayrıldığını açıklayıp, tarımsal niteliğini belirten, taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi tarafından, eski tarihli uydu ve hava fotoğrafları bilimsel yöntemlerle incelenerek taşınmazların nitelikleri ve kullanım durumları belirlenmeli; inşaat bilirkişisinden, taşınmaz üzerindeki yapıları nitelik, yaş ve diğer yönleriyle değerlendiren rapor alınmalı; fen bilirkişisine, keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli rapor ve harita düzenlettirilmeli ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece, bu hususlar yerine getirilmeksizin eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, dahili davacı ... vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden davacıya iadesine, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14.05.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy