(3402 S. K. m. 13, 15) (743 S. K. m. 623, 624, 625, 627, 629, 630, 639) (766 S. K. m. 32)
Dava: Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle, süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. Gereği görüşüldü:
Karar: Yargıtay bozma ilamında özetle; "Ahmet'in, tapu dışı satışı, bölgede kadastro başlamadan önce bozduğundan taşınmazdaki Ali oğlu Mehmet payı yönünden, tapu dışı satışın geçersiz olduğu dikkate alınarak 1/3 payın Ali oğlu Mehmet varisleri adına, Ali oğlu Molla İbrahim ve İsmail kızı Emine payları yönünden davacının Ahmet'den devraldığı eklemeli zilyetlik yoluyla Mustafa yararına 3402 sayılı kanunun 13/B-c koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi, gerçekleşmiş ise taşınmazın 2/3 payının davacı adına tesciline karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne, çekişmeli parselin 1/3 payının davacı, 1/3 payının Hazine, 1/3 payının ali oğlu Mehmet mirasçıları adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ve Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Hükmüne uyulan bozma ilamında çekişmeli parselin 24.12.1952 tarihli senetle tapu kaydı maliki Ali oğlu Mehmet mirasçısı ve taşınmazın tümünün zilyedi olan Ahmet tarafından davacıya satılarak zilyetliğin davacı Mustafa'ya geçtiği belirtilerek tescil davasına karşı itiraz davası açılması nedeniyle tapu dışı satımın oluşmasının mümkün bulunmadığı vurgulanarak tapu kayıt malikleri Emine ve İbrahim'in paylarının da satıma konu olduğu, bu paylar yönünden 766 sayılı Tapulama Kanunu'nun 32/D ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 13/B-c maddesinde öngörülen iktisap şartlarının oluşup oluşmadığının araştırılması gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulmuş ise de delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek yanlış sonuca varılmıştır.
Bozma kararında işaret edildiği gibi dava konusu taşınmazın öncesinin Ali oğlu Mehmet, Ali oğlu (Molla) İbrahim ve İzmail kızı Emine adlarına kayıtlı olduğu, davalı Ahmet'in kaydın paydaş olarak maliki Ali oğlu Mehmet'in tek mirasçısı olduğu ve taşınmaza dava tarihine kadar 20 yılı aşkın süre çekişmesiz, aralıksız ve malik sıfatıyla zilyet bulunduğu yargılama sırasında dinlenen bilirkişi ve tanıkların birbirini doğrulayan tutarlı beyanlarından anlaşılmaktadır. Kayıt maliklerinden İbrahim ve Emine'nin taşınmazda zilyet olduklarına dair dosyada hiçbir belge ve bilgi bulunmamaktadır. Tapu kayıt malikleri taşınmaza müştereken maliktirler. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 15/2. maddesi gereğince müşterek maliklerin şayi paylarının zilyetlik yoluyla kazanılması mümkündür. İbrahim ve Emine'ye ait pay tapuları tedavül görmemiş ve bu kişilerin ölümlerinden itibaren dava tarihine kadar 20 yıldan fazla süre geçmiştir. Açıklanan bu olgular karşısında 766 sayılı Tapulama Kanunu'nun 32/D ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 13/B-c maddeleri uyarınca paydaş İbrahim ve Emine'ye ait tapu kayıtları hukuki değerini yitirmiş ve bunlara ait paylar zilyet olan Ahmet tarafından iktisap edilmiş ve satıma konu olmuştur. Tapulu paya yönelik satım tescile itiraz davası nedeniyle bozulmuş ise de davalının İbrahim ve Emine paylarını zilyetlikle iktisap etmesi nedeniyle bu satışlara ilişkin sözleşme geçcerliliğini korumaktadır. Bu nedenle dava konusu taşınmazın 3 pay itibarıyla 1 payının davalı Ahmet, 2 payının davacı Mustafa adına tesciline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.
Sonuç: Temyiz itirazlarının bu nedenlerle kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen 65.000.000.- TL vekalet ücretinin davalı Ahmet'den alınarak, duruşmada kendisini vekille temsil ettiren Mustafa'ya verilmesine, 14.11.2000 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy