(3402 S. K. m. 11, 14) (3621 S. K. m. 5)
Dava: Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, gereği görüşüldü:
Karar: Kadastro sırasında 3 ada 7 parsel sayılı 18366.70 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı (A...) A... Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına tespit edilmiş, mülkiyeti Asliye Hukuk Mahkemesinde davalı olduğundan kesinleştirilmemiştir. Davacı Hazine tarafından davalı aleyhine tespitten önce Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davalı tapusunun iptaliyle müdahalesinin men'i ile tesislerin kal i davası sonunda verilen kararlar Yargıtay'ca bozulmuş, Birinci Hukuk Dairesinin 1997/4088-4536 sayılı ilamı ile özetle: "Valiliklerce oluşturulacak en az beş kişilik komisyonca yapılmış bir kıyı kenar çizgisi tespiti var ise uyuşmazlığın belirlenen duruma göre çözülmesi, belirleme yapılmamış ise Hazine'ye Valiliğe müracaat için önel verilmesi, ortaya çıkacak belirleme doğrultusunda bir hüküm kurulması" gereği ile mahkemenin davanın kabulü yönündeki kararı bozulmuştur.
Asliye Hukuk Mahkemesi Birinci Hukuk Dairesi'nin daha sonraki bozmasına uyarak yapılan yargılama sonunda; tutanağın mülkiyet yönünden kesinleşmemesi nedeniyle yıkım isteği yönünden tefrik kararı vererek Hazine'nin diğer talepleri yönünden davanın kadastro mahkemesine aktarılmasına karar vermiştir. Kadastro Mahkemesinde dava dosyası ile çekişmeli parsel tutanağı birleştirilerek yapılan yargılama sonunda; davanın kabulü ile dava konusu 3 ada 7 parselin kumsal sahanın kıyı kenar çizgisi içinde kalması nedeniyle kadastro harici bırakılmasına karar verilmiş; hüküm, davalı A... Motel adına A... Turizm ve Sanayi Ticaret A.Ş.vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece taşınmazın İdarece belirlenen kıyı kenar çizgisi içerisinde kalmış olması nedeniyle tespit dışı bırakılmasına karar verilmiş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Dava tarihi itibariyle taşınmazın bulunduğu bölge ile ilgili olarak İdare tarafından yapılmış olmakla beraber taraflara (ilgililere) tebliğ edilmek suretiyle kesinleştirilmiş bir kıyı kenar çizgisi çalışmasının bulunmadığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Yargılama sırasında ve 28.11.1997 tarih 1996/5 esas 1997/3 karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı kabul edilmiş ve bu kararda kıyı kenar çizgisinin saptanmasına ilişkin ilke ve kurallar belirlenmiştir. 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 45/5. maddesi gereğince İçtihadı Birleştirme Kararları adli yargı yönünden bağlayıcı olup görülmekte olan davalara da uygulanması zorunludur. Dava konusu taşınmazın da bulunduğu bölgede İdare tarafından düzenlenmiş kıyı kenar çizgisinin bulunduğu, bu kararın ilgililere tebliğ olunmadığı ve kıyı kenar çizgisinin belirlenmesine ilişkin kesinleşmiş bir idari yargı kararı da bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda kıyı kenar çizgisinin İçtihadı Birleştirme Kararında öngörülen biçimde belirlenmesi gerekmektedir.
Sonuç: Hal böyle olunca; İdare tarafından yapılan ancak, kesinleşmemiş olan kıyı kenar çizgisi çalışmaları ile taşınmazın bulunduğu bölgeyle ilgili en eski tarihli askeri haritalar, hava fotoğrafları, memleket haritaları ve ilgili tüm belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde uzman bilirkişiler kurulu aracılığı ile keşif icra olunmalı, bilirkişiler aracılığı ile ilgili tüm kayıtlar uygulanmalı, gerektiğinde değişik kotlardan toprak örnekleri alınarak tahliller yaptırılmalı ve uzman bilirkişilerden taşınmazın bulunduğu bölge ile ilgili olarak kıyı kenar çizgisini belirtir krokili rapor alınmalı, uzman bilirkişi raporuna göre taşınmazın konumu saptanmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde karar verilmesi isabetsiz temyiz itirazları bu nedenle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 19.11.2001 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy