(2510 S. K. m. 1)
Dava: Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, gereği düşüldü:
Karar: Yargıtay bozma ilamında özetle; Davacı Mehmet Veyis Ö. ile katılan İsmail Ö. ve paydaşlarının tapu kayıtlarına dayandığı, bu kayıtlardan 18 nolu tapu kaydını niza dışı 3646 ve 3647 sayılı parsellere revizyon gördüğünün anlaşıldığı, anılan iskan tapu kayıtlarının dayanağı olan iskan kayıtları ve defterlerinin getirtilmediği, iskan haritasının bulunup bulunmadığının saptanması, davacıların tutunduğu iskan tapu kayıtları ile iskanen dağıtılan diğer kişilere ait izleyen numaralı dayanak iskan kayıtları ve tapu kayıtlarının getirtilmesi, kayıtların birbirlerine de sınır olduğu göz önünde tutulmak suretiyle yapılacak keşifte tüm iskan kayıtlarının kapsamlarının belli edilmesi, Sungurlu Asliye Hukuk Hakimliğinin 1969/982 esas 772 karar sayılı yüzölçümü tashihini içeren Hazine'nin hasım olduğu karar, 1969/982 esas 1982/402 karar sayılı köyün de hasım bulunduğu men'i müdahale ilamının ve krokinin gereği gibi yerine uygulanması, bu kararların yanlar arasında kesin hüküm teşkil edip etmeyeceğinin kararda tartışılması, İdarenin mer'anın türünü değiştirmek suretiyle tapu kaydı ihdas edip bilahare dağıtıldığının da maddi bir olgu olduğunun düşünülmesi gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya yapılan yargılama sonunda; tüm davacıların davasının reddine, çekişmeli 1862 parsel sayılı taşınmazın mer'a niteliği ile orta malı olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline yazılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı Mehmet Veyis Ö. mirasçıları, davacı Nuri Ö. mirasçıları ve davacı Mustafa Ö. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Mahkemenin 9.1.2001 tarih 1999/9 esas, 2001/1 sayılı kararı ile davacı Mustafa Ö.'ün 1862 nolu parsele ilişkin davası red edilmiş ve red kararı Mustafa Ö.'e usulüne uygun olarak tebliğ edildiği halde karar Mustafa Ö. tarafından temyiz edilmediği için O'nun yönünden kesinleşmiştir. İncelemeye konu olan yerel mahkeme kararı ile Mustafa Ö. ile ilgili olarak yeni bir hüküm kurulmadığından Mustafa Ö.'ün temyiz itirazlarının REDDİNE,
2- Davacı Nuri Ö. mirasçılarının temyizine gelince; Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, Nuri Ö. mirasçılarının dayanağını oluşturan tapu kaydının davaya konu parsel içerisinde herhangi bir arazi bölümünü kapsamadığı mahallinde yapılan keşif, uygulama, yerel bilirkişi anlatımı, teknik bilirkişi tarafından düzenlenen kroki ve raporla belirlendiğine göre Nuri Ö. mirasçılarının yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,
3- Davacı Mehmet Veyis Özsöyler mirasçılarının temyizine gelince: Mahkemece davaya konu 1862 nolu parselin kamu orta malı niteliğinde mer'a olduğu ve davacıların dayanağını oluşturan tapu kayıtlarının davaya konu parselin tamamını veya bir bölümünü kapsamadığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli kazanılmış hak doğar. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir. Hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamında da işaret edildiği üzere davacı Mehmet Veyisözsoylar 2510 sayılı İskan Yasası hükümleri uyarınca oluşturan 17.12.1951 tarih 71, 17.12.951 tarih 76, 17.12.951 tarih 146, 17.12.951 tarih 105 numaralı sicilden gelen tapu kayıtları ile taraflar arasında Asliye Hukuk Mahkemesinde cereyan eden miktar artırımı ile ilgili dava dosyasına ve bu dosyadaki krokilere dayanmışlardır. Mahkemece bütün araştırmalara rağmen davacıların dayanağını oluşturan iskan kayıtları ve kayıtlara ekli krokiler temin edilememiştir. Ancak, iskan kayıtları ve krokilerin temin edilememiş olması bu kayıtlara dayanılarak oluşturulan tapu kayıtlarını hükümsüz hale getirmez. Bu nedenle mahkemece mahallinde yeniden yaşlı, tarafsız ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi ve teknik bilirkişiler huzuru ile keşif icra edilmelidir. Keşif sırasında adı geçen davacının dayandığı tapu kayıtları, Asliye Hukuk Mahkemesi kararı ve bu kararın eki olan haritalar tek tek uygulanıp kapsamları belirlenmeli, taraflar arasında daha önce cereyan eden davanın kesin hüküm teşkil edip etmeyeceği araştırılıp tartışılmalı, teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.
Sonuç: Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri yerine getirilmeden yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz, Mehmet Veyis Ö. mirasçılarının temyiz itirazları bu nedenle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 12.05.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy