(3402 S. K. m. 14)
Dava: Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz edenlerden Zeynep ve Hazine vekili geldiler. Aleyhine temyiz istenilen taraftan gelen olmadı. Gelenlerin yüzüne karşı duruşmaya başlandı. Sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Karar: Kadastro sırasında dava konusu 4, 12, 16, 21, 39, 46, 53, 65, 68, 76, 104, 148, 154, 167, 172, 198, 199, 226, 259, 263, 270, 280, 286, 290 ve 305 parsel sayılı taşınmazların bir bölümü tapu kaydı, harici satın alma, bir kısmı ise vergi kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle Ali oğlu Osman adına tespit edilmiştir. Tespite karşı Nazife itiraz etmiştir. Komisyonca itiraz reddedilmekle beraber tespit değiştirilerek Suriye uyruklu Mehmet'in hisse satışının geçerli olmadığından bahisle taşınmazların 5/8 hissesinin Osman, 3/8 hissesinin Mehmet adına tesciline karar verilince davacılardan Nazife, vergi kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine, davacı Osman ise, harici satış, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmışlardır. Yargılama sırasında Mehmet, noter senediyle pay satın aldığı iddiasına dayanarak davaya katılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; çekişmeli taşınmazların Osman mirasçıları adına ve payları oranında tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Nazife mirasçıları Sabiha, Zeynep ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece çekişmeli taşınmazların tarım arazisi niteliğinde bulunduğu, adına tespit yapılan Mehmet'in T.C. vatandaşı olup, satışların geçerli olduğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Çekişmeli taşınmazlar tapu kaydı, vergi kaydı, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve Suriye uyruklu olduğu iddia edilen Mehmet'ten satın almaya dayanarak Osman adına tespit edilmiş, komisyonca maliklerde değişme yapılması üzerine davacılar, tapu kaydı, vergi kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmışlardır.
Mahkemece tespite esas olan tapu ve vergi kayıtları getirtildiği halde mahalline yeterli şekilde uygulanıp kapsamları belirlenmemiş, tüm komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilmediği için uygulamada bu kayıtlardan yararlanılmamış, komisyon tahkikatı sırasında davacı Nazife, Mehmet'in Suriye uyruklu olduğunu ifade edip ikamet adresi hakkında bilgi verdiği halde Mehmet'in tabiiyeti hususu istenilen şekilde araştırılmadan hüküm kurulmuştur. Bu tür eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemez.
Doğru sonuca varılabilmesi için; tarafların bildirdikleri ve bildirecekleri tüm delillerle, tespite esas olan tapu ve vergi kayıtları, davalı parsellere komşu bütün taşınmazların onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yerel ve uzman bilirkişiler aracılığıyla keşif icra olunmalıdır. Her parsel başında ayrı ayrı icra edilecek keşif sırasında dayanılan tapu ve vergi kayıtları uygulanıp kapsamı belirlenmeli, uygulamada ve denetlemede komşu parsel kayıtlarından yararlanılmalı, dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup saptanmalı, davacı Nazife'nin komisyon çalışmaları sırasında verdiği bilgilerle, Mehmet'in halen Türkiye'de ikamet eden yakınlarından zabıta aracılığı ile alınacak bilgilerden istifade ile Mehmet'in Suriye uyruklu olup olmadığı araştırılmalı, belirlenecek duruma göre Mehmet tarafından yapılan satışların muvazaaya dayalı olup olmadığı araştırılmalı, beraberde götürülecek teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.
Sonuç: Eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen 400.00 YTL. avukatlık ücretinin aleyhine temyiz istenilen taraftan alınarak duruşmada kendisini vekille temsil ettiren davalı Hazineye verilmesini 11.10.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy