(1086 S. K. m. 363)
Dava: Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, Gereği görüşüldü:
Karar: Kadastro sırasında 40 parsel sayılı 931000 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, toprak komisyonunca oluşturulmuş tapu kaydı nedeniyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. İtirazı Kadastro Komisyonunda reddedilen davacı E. Ç., vergi kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Yargılama sırasında C. İ., M. İ., B. İ., H. İ., A.İ. İ., O. İ., H. Ç., M. S. Ç., Ş. D., N. D., H. D., A. D. vergi kaydı ve kazandırıcı zaman aşımı zilyetliğine dayanarak davaya katılmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda çekişmeli taşınmazın davalı Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı E. Ç., müdahil C. İ., M. İ., B. İ., H. İ., A. İ. İ., O. İ., H. Ç. vekili, müdahil M. S. Ç., C. İ. ve arkadaşları vekili, müdahil Ş. D., N. D., H. D., A. D. vekili ile müdahil M. S. Ç. tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece, davacı ve müdahillerin dayanağı olan vergi kaydının çekişmeli taşınmazı kapsadığı ancak başka taşınmazlara revizyon gördüğü, davalı Hazinenin dayanağı tapu kaydının ihdas tarihine kadar davacı ve müdahiller yararına zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleşmediği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Mahkemece; çekişmeli taşınmaz üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi yöntemince araştırılmamış, davacı ve müdahillerin dayanağı vergi kayıtlarının revizyon durumu açıklığa kavuşturulmamış, tespit bilirkişileri ve sağ olmaları durumunda belirtmelik bilirkişileri dinlenilmemiştir. Davacı ve müdahillerin dayanağı vergi kayıtlarından 8 tahrir numaralı vergi kaydının 41, 42 ve 43 parsel sayılı taşınmazlara revizyon gördüğü ve anılan taşınmazların tespitlerinin kesinleştiği; 7 tahrir numaralı vergi kaydının ise 49 parsel sayılı taşınmaza revizyon gördüğünün bildirildiği ancak 49 parsel numaralı taşınmazın tutanak örneğinin incelenmesinden, bu taşınmaza uygulanmadığı anlaşılmaktadır. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmaza komşu parsellerin onaylı tutanak suretleriyle dayanağı olan belgeler ile çekişmeli taşınmaza ait toprak komisyonunca düzenlenen komisyon haritası, belirtmelik krokisi ve ekleri getirtilip dosya tamamlandıktan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, aynı yönteme göre tespit edilecek taraf ve zilyetlik tanıkları, sağ olmaları durumunda belirtmelik bilirkişileri, önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri, taraf tanıkları katılımı ile keşif yapılmalıdır. Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar ve ihyaya konu edilip edilmediği, imar ve ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, taşınmaz üzerindeki zilyetliğin hangi tarihte başladığı hususu tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirlenmeli, davacı ve müdahiller dayanağı vergi kayıtlarından 8 tahrir numaralı vergi kaydının 41, 42 ve 43 parsel sayılı taşınmazlara revizyon gördüğü ve bu taşınmazların tespitlerinin kesinleştiği gözetilmeli 49 parsel sayılı taşınmazın onaylı tutanak örneği yeniden getirtilmeli, 7 tahrir numaralı vergi kaydının 49 parsel sayılı taşınmaza ya da başka bir taşınmaza revizyon görüp görmediği hususu açıklığa kavuşturulmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, alınan beyanlar ile önceki keşiflerde dinlenen mahalli bilirkişi ve tespit bilirkişilerin beyanları arasında çelişki ortaya çıktığı takdirde giderilmeye çalışılmalı, sağ olması durumunda belirtmelik bilirkişilerinden, çekişmeli taşınmazın toprak komisyonu sırasında neye istinaden devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer olarak bırakıldığı hususu sorulmalı, fen bilirkişiden toprak komisyonunca düzenlenen harita ile kadastro paftasının yöntemince çakıştırılması istenilmeli, teknik bilirkişiye keşfi takibe imkan verir ve denetime elverişli kroki ve ayrıntılı rapor düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.
Sonuç: Eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, 22.06.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy