MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı ..., ... İlçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan ve 1976 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, ... İli ... İlçesi ... Mahallesinde kain tescil harici alan iken toplulaştırma projesi kapsamında 1516 parsel sayılı taşınmaz içerisinde davalı ... adına tapuya tescil edilen ekli krokili bilirkişi raporunda (A) harfi ile ifade edilen 5.741,92 metrekare yüzölçümü büyüklüğündeki taşınmazın, (C) harfi ile ifade edilen 16.415,02 metrekare yüzölçümü büyüklüğündeki taşınmazın, (E) harfi ile ifade edilen 1.882,56 metrekare yüzölçümü büyüklüğündeki taşınmazın, (L) harfi ile ifade edilen 10.196,57 metrekare yüzölçümü büyüklüğündeki taşınmazın ve (N) harfi ile ifade edilen 4.970,77 metrekare yüzölçümü büyüklüğündeki taşınmazın davalı ... adına olan tapu kaydının iptaline, tarım arazisi vasfı ile tapu sicilindeki sıradaki en son parsel numaraları verilmek suretiyle davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ve Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Hükmü temyiz yetkisi, temyizde hukuki yararı bulunmak kaydıyla davanın taraflarına ve aleyhine hüküm kurulan üçüncü kişilere aittir. Somut olayda; hükmü temyiz eden Büyükşehir Belediye Başkanlığı çekişmeli taşınmazların kayıt maliki olmayıp bağımsız hak talebi ile çekişmeli taşınmazlar hakkında açılmış bir davası ya da yargılama sırasında eldeki davaya katılma talebi bulunmadığı gibi, hükümle aleyhine bir hukuki durum da yaratılmamıştır. Bu durum karşısında, hükmü temyizde hukuki yararı bulunmayan ... vekilinin temyiz inceleme isteminin REDDİNE, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz eden davalı Belediyeye iadesine,
2- Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Mahkemece, tescil harici taşınmaz niteliğinde iken toplulaştırma çalışmaları neticesinde Hazine adına tescil edilen 1516 parsel sayılı taşınmaz içerisinde teknik bilirkişi raporunda (A), (C), (E), (L), (N) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümleri üzerinde davacı yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Şöyle ki, dava konusu taşınmaz bölümlerinin niteliğinin belirlenmesinde esaslı unsur olan hava fotoğraflarından yöntemince yararlanılmamış, hava fotoğrafı incelemesinin harita mühendisi bilirkişi tarafından detaylı bir şekilde yapılması gerekirken harita mühendisi bilirkişi raporunda soyut ve ayrıntılı olmayan görüş belirtilmesi ile yetinilmiş, hava fotoğrafları üzerindeki inceleme bu konuda uzman olmayan jeoloji mühendisi ve ziraat mühendisi bilirkişiler aracılığıyla yapılmıştır. Ayrıca ziraatçi bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmaz bölümleri üzerinde imar-ihya tarihinden dava tarihine kadarki zilyetlik durumu belirlenmemiş ve mahalli bilirkişiler tarafından, taşınmaz üzerinde 21 yıl önce imar-ihya faaliyetlerine başlandığı belirtilmesine rağmen ziraatçi bilirkişi raporunda 35 yaş üzerinde fıstık ağaçları bulunduğu belirtilmek suretiyle mahalli bilirkişi beyanları ile ziraatçi bilirkişi raporu arasında çelişki yaratıldığı halde, mahkemece bu çelişki giderilmemiş, harita mühendisi bilirkişisinin yetersiz ve hüküm için elverişli olmayan raporuna ve yerel bilirkişi ve tanıkların soyut beyanlarına dayanılarak hüküm kurulması cihetine gidilmiştir. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.
Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle, dava konusu 1516 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına tesciline esas alınan dayanak belgeler ile dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait en az üç ayrı zaman dilimine ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları getirtilmeli, dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra mahallinde, taşınmazların bulunduğu köy ile komşu köylerden yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen ve davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile ziraat mühendisi bilirkişisi, jeolog bilirkişi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte dinlenilecek mahalli bilirkişi ve tanıklardan, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin önceki niteliklerinin ne olduğu, imar-ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadıkları, böyle yerlerden iseler imar-ihyaya konu edilip edilmedikleri, edilmişlerse imar-ihyalarına ne zaman başlandığı ve hangi tarihte tamamlandığı, taşınmaz bölümleri üzerinde ekonomik amaçlarına uygun olarak sürdürülen zilyetliğin mevcut olup olmadığı, mevcut ise zilyetliğin hangi tasarruflarla ve ne kadar zamandır sürdürüldüğü hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, beyanlar arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli; ziraatçı bilirkişiden, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin niteliğiyle ilgili önceki tarihli ziraat bilirkişi raporunu da irdeleyen ve tarımsal niteliklerini taşınmazların diğer bölümleri ve komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde açıklayan, taşınmaz bölümlerinin toprak yapılarını, eğimlerini, bitki desenlerini ve zirai durumları ile üzerlerinde sürdürülen zilyetlik mevcut ise zilyetliğin şeklini ve süresini bildiren, taşınmaz bölümlerinin değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; jeolog bilirkişisinden, taşınmaz bölümlerinin dere yatağı olup olmadıklarına ya da dereden kazanılıp kazanılmadıklarına ilişkin rapor alınmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisinden, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak, çekişme konusu taşınmaz bölümlerinin hava fotoğraflarında gösterilmeleri istenilmeli ve taşınmaz bölümlerinin önceki ve şimdiki niteliğinin, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığının, imar-ihyaya muhtaç olup olmadıklarının, imar-ihyaya muhtaç yerlerden iseler imar-ihyalarına ne zaman başlanıldığının ve hangi tarihte tamamlandığının belirlenmesine çalışılmalı; fen bilirkişisine, keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli; bundan sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır. Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek, eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, davalı ... vekilinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle hükmün BOZULMASINA, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 19.02.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy