(3402 S. K. m. 19)
Dava: Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Karar: Yargıtay bozma ilamında özetle; "tespite esas tapu kayıtlarının tesisinden itibaren tüm tedavüllerinin yerel Tapu Müdürlüğünden, çıkarılamaması halinde Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Arşiv Dairesi Başkanlığından getirtilmesi, bu arada taşınmaza kuzey yönden sınır teşkil eden Dağyolu Köyü sınırları içerisinde kalan komşu taşınmazların parsel numaraları belirlenip kadastro tutanakları ile tespitlerine esas kayıtların aynı şekilde tesisinden itibaren tüm tedavüllerinin getirtilmesi, taraflardan yöreyi ve taşınmazın öncesini iyi bilen yaşlı tanıklar göstermelerinin istenmesi, bu hususların yerine getirilmesinden sonra önceki keşifte dinlenen yerel bilirkişi ile tüm tespit bilirkişileri ve tarafların gösterecekleri tanıklar huzurunda taşınmaz başında yeniden keşif icra olunarak tespite esas alınan tapu kayıtlarının taşınmazı ve öncesini bilen yaşlı ve yansız kişilerden oluşturulacak üç kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla gereği gibi yerlerine uygulanarak aidiyet ve kapsamlarının kesin olarak saptanması, bilirkişilere kayıtlarda yazılı sınırlar arazi üzerinde göstertilip düzenlenecek krokiye yerlerinin işaret ettirilmesi, bilirkişilerce bilinmeyen sınırlar olduğunda tanıkların bilgisine başvurulması, kayıtların uyması halinde içerdikleri değişebilir ve genişletilmeye elverişli sınırları itibariyle kapsamlarının yüzölçümleriyle geçerli olacağının düşünülmesi, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin mer’a yada devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olup olmadığı, değilse, kim yada kimlerden kaldığı, davalıların ve satıcılarının zilyetliklerinin başlangıç tarihi, süresi ve sürdürülüş biçiminin olaylara dayalı olarak ayrı ayrı sorulup saptanması, komşu parsele revizyon gören kayıtların uygulaması yapılarak taşınmaz yönünü ne şekilde sınır okuduklarına bakılması, yine komşu parseller hakkında açılmış dava olup olmadığının araştırılıp olduğunda verilen kararların kesinleşme şerhini içeren birer örneğinin getirtilip dosyaya konularak delillerin değerlendirilmesinde dikkate alınması, ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmazın öncesinin mer’a ya da devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olup olmadığı, toprak yapısı, bitki örtüsü, işleniş tarzı ve süresi konularını içeren, geniş kapsamlı ve de teknik verilere dayalı gerekçeli rapor alınması, fen bilirkişisine yapılan keşif ve uygulamayı, kayıtlarda yazılı sınır yerlerini taşınmaz içerisinde ziraat edilmeyen yerler olduğunda bu yerlerin miktar ve taşınmaz içerisindeki konumlarını izlemeye olanak verecek biçimde geniş kapsamlı raporlu kroki düzenlettirilmesi" gereğine değinilmiştir. Bozma ilamı sonrası yargılama sırasında müdahiller ... ve ..., satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, davalı ...’e ait hissede kendilerinin de eşit oranda hak sahibi oldukları iddiasıyla davaya katılmışlardır. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davacı Hazine tarafından açılan davanın kısmen kabulüne, müdahiller tarafından açılan davanın kabulüne, çekişmeli 189 ada 24 parsel sayılı taşınmazın 09.06.2015 tarihli bilirkişi raporunda mavi ile taralı 20.218,00 metrekarelik kısmı ile (D) harfi ile gösterilen 14.003,30 metrekarelik kısmının adanın son parsel numarası verilmek suretiyle 36/15360 payın ..., 3831/15360 payın ..., 3831/15360 payın ..., 3831/15360 payın ..., 3831/15360 payın ... adına tesciline, taşınmazın geriye kalan 125850.22 metrekarelik kısmının ise ham toprak vasfı ile davacı Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine temsilcisi ve davacı Hazine lehine verilen karar yönünden davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı Hazine temsilcisi ve davalı ... vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak, mahkemece davalı ve müdahiller lehine zilyetlikle edinme koşullarının oluştuğu kabul edilen çekişmeli 189 ada 24 parsel sayılı taşınmazın (D) bölümü yönünden; 04.06.2015 tarihli keşifte dinlenen mahalli bilirkişiler genel olarak, bu yerin davalı ...’nin taşınmazı satın aldığı Niyazi Öztürk ve Çinkılıç ailesi tarafından ekildiğini, ancak 1989-1990’da .... tarafından satın alındıktan sonra ekildiğini görmediklerini, üzerindeki evi davalı ...’nin yaptığını beyan etmişlerdir. Ziraat bilirkişisinin 16.06.2015 tarihli raporunda, çekişmeli taşınmazın tamamının işlenmemiş yabancı otlarla kaplı olduğu, (D) bölümünün de ekilmediği ancak %10-15 civarında eğimi itibariyle modern tarım araçlarıyla olmasa da ekilebilir nitelikte olduğu, içerisinde 8 adet dut ağacı ile söğüt ağaçlarının bulunduğu belirtilmiştir. Orman bilirkişi raporunda yer alan çekişmeli taşınmaza ait fotoğraflardan, (D) bölümünün işlenmediği ve üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu haliyle, taşınmazın (D) bölümü yönünden zilyetlikle edinme koşullarının oluştuğundan söz edilemez.
Sonuç: Hal böyle olunca; Mahkemece, dava konusu 189 ada 24 parsel sayılı taşınmazın (D) bölümü yönünden de davacı Hazine’nin davasının kabulüne, 3402 sayılı Yasa’nın 19. maddesi gereğince taşınmaz üzerinde bulunan evin davalı ...’e ait olduğu beyanlar hanesinde gösterilmek suretiyle taşınmazın Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme ile bu bölüm yönünden davacı Hazine’nin davasının reddine karar verilmesi isabetsiz olup, davacı Hazine temsilcisinin temyiz itirazları açıklanan nedenle yerinde bulunduğundan kabulüyle hükmün BOZULMASINA, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 18.06.2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)