(4721 S. K. m. 713) (3402 S. K. m. 14, 17)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı ..., ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan ve 2006 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmazın, adına kayıtlı olan 198 ada 1 parsel sayılı taşınmazın devamı niteliğinde olduğunu ileri sürerek ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, adına tescili istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında ... davaya dahil edilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne; 28.10.2015 tarihli bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 534,91 metrekare ve (B) harfi ile gösterilen 148,08 metrekarelik kadastro çalışmaları sırasında yol boşluğu olarak bırakılan yerlerin davacıya ait 198 ada 1 parsel sayılı taşınmaza birleştirmek suretiyle davacı adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik, davalı Hazine temsilcisi tarafından esasa yönelik temyiz edilmiştir.
Dava, TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerine dayalı tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, teknik bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümleri üzerinde zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olup, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir. Somut olayda davada Hazine hasım gösterilerek açılmış; hüküm tarihinden önce yürürlüğe giren 6360 sayılı Yasa gereğince yalnızca Kildere Köyü'nün bağlı olduğu "... Belediyesi" tüzel kişiliğinin davaya dahil edilmesi ile yetinilmiş olup, ... Büyükşehir Belediyesi davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlanmadığı gibi; taşınmazın niteliğinin ve üzerinde sürdürülen zilyetliğin belirlenmesi bakımından çevre taşınmazları da gösterecek şekilde dava tarihine en yakın ve en uzak tarihli uydu fotoğrafı ve ortofoto incelemesinden yararlanılmamış, zilyetliğin terk iradesini yansıtacak biçimde kesintiye uğrayıp uğramadığı; uzun süreli kullanmamanın terk iradesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususları üzerinde durulmadan hüküm kurulmuştur. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile karar verilemez.
Hal böyle olunca, mahkemece, öncelikle davacıya, davasını ilgili kamu tüzel kişisi olarak ... Büyükşehir Belediye Başkanlığına yöneltmesi, bu yolla taraf teşkilinin sağlanması hususunda süre ve imkan tanınmalı; bu şekilde husumet yaygınlaştırılmak suretiyle taraf teşkilinin sağlanmasından sonra, çekişmeli taşınmaz bölümlerini gösteren dava tarihine en yakın ve en uzak tarihli uydu fotoğrafı ve ortofoto temin edilerek, komşu taşınmazların kadastro tutanak ve dayanakları ilgili yerlerden getirtilip dosya arasına konulmalı; dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişisi, 1 jeodezi ve fotogrametri mühendisi ve fen bilirkişisinin katılımı ile mahallinde yeniden keşif yapılmalı, yapılacak keşifte taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, zilyetlik var ise terk edilip edilmediği, şayet zilyetlik terk edilmiş ise; terkin süresi ve sebepleri hususlarında mahalli bilirkişiler ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, davacının zilyetliğini terk iradesi bulunup bulunmadığı sorulup saptanmalı; beyanlar arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeli; üç kişilik ziraat bilirkişi kurulundan, önceki raporu ve dosya içinde yer alan dava konusu taşınmaza ait fotoğrafları da irdeler şekilde, çekişmeli taşınmazın niteliği, toprak yapısı, zirai faaliyete konu olup olmadığı, zilyetliğin hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü hususlarını ve çekişmeli taşınmazın kullanım durumunu kesin olarak belirleyen, bilimsel verilere dayalı ayrıntılı rapor alınmalı, dava konusu taşınmazın tüm yönlerinden çekilmiş fotoğrafları dosya arasına konulmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisinden belirtilen tarihlere ait uydu fotoğrafları ve ortofoto üzerinde inceleme yaptırılmak sureti ile, çekişmeli taşınmazın niteliğini, taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini, taşınmaz üzerinde davacının zilyetliğinin bulunmadığını belirtir şekilde rapor alınmalı; fen bilirkişisine, keşfi takibe imkan verir ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmeli; bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır.
Mahkemece bu hususlar göz ardı edilerek eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06.07.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)