(743 S. K. m. 15) (3402 S. K. m. 14) (4721 S. K. m. 15)
Dava: Taraflar arasındaki tespite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine ilişkin verilen hüküm davacılar tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Kadastro sırasında 1255 parsel sayılı 9680 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz satın alma ve zilyetliğe dayalı olarak davalı H. Saydam adına tespit edilmiştir. Asliye Hukuk Mahkemesinde davacılar M. Polat ve arkadaşları tarafından davalı H. Saydam aleyhine açılmış olan dava tapulama mahkemesine devir edilmiştir. Mahkemece, çekişmeli 1255 sayılı parselin davalı H. Saydam adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.
Dava hukuki ehliyetsizlik sebebiyle açılan tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece tapuda resmi şekilde yapılan satış işleminin aksi yazılı delille kanıtlanamadığından bahisle davanın reddine karar verilmiştir. Kadastro tespitinden önce dava konusu taşınmaz davacıların miras bırakanı 1311 doğumlu İ. Polat tarafından tapuda 26.2.1972 tarihinde davalıya satılmıştır. Davacılar murisleri İ. Polatın tapuda satışın yapıldığı 26.2.1972 tarihinde hukuki ehliyetten yoksun olduğunu ileri sürerek murisin vesayet altına alınmasına ilişkin Islahiye Sulh Hukuk Mahkemesinden aldıkları 22.8.1972 gün ve 74/46 karar sayılı vasi ilamına dayanarak Asliye Hukuk Mahkemesine tapu iptali ve tescil isteği ile dava açmışlardır. Muris İ. Polat tapudaki işlem sırasında kandırıldığını ihtiyarlığından ve hukuki ehliyetsizliğinden yararlanmak suretiyle satış işleminin sağlandığını, Islahiye Noterliğinin 12.7.1972 tarihli ihtarnamesi ile davalıya bildirmiştir. Tespitten önce Asliye Hukuk Mahkemesine açılan davalar görevsizlik nedeniyle kadastro mahkemesine aktarılmıştır. Hukuki ehliyetsizlik iddiası doktor raporu ve diğer delillerle kanıtlanması gerekir.
Türk Medeni Yasasının 15. maddesi hükmüne göre "mümeyyiz olmayan kişinin tasarrufu bir hüküm ifade etmez". Mahkemece, ileri sürülen ehliyetsizlik iddiası ile ilgili herhangi bir araştırma ve soruşturma yapılmadığı gibi vasi tayinine ait dava dosyası arasında bulunan deliller dışında davacıların başka delilleri bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmamıştır.
Hal böyle olunca vasi tayinine ilişkin dava dosyası arasında bulunan deliller dışında murise ait doktor raporları hastalığını belirleyen film ve doktor reçeteleri bulunup bulunmadığı davacılardan sorulmalı, varlığı halinde mahkemeye vermeleri kendilerinden istenmeli, ondan sonra ibraz edilecek delillerle dava dosyası vasi tayinine ait dosya ile murisin vesayet altına alınmasına ilişkin doktor raporlarıyla dosyadaki diğer delillerle birlikte Adli Tıp Kurumu Başkanlığına gönderilerek davacıların murisi İ. Polatın tapuda resmi şekilde 26.2.1972 tarihinde yaptığı satış gününde hukuki ehliyetinin bulunup bulunmadığının tespiti için rapor alınmalıdır. Ayrıca kadastro tespitinden önce Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan dava bulunduğundan komisyonca alınan Hazine itirazının reddine dair olan kararı yok hükmünde olduğundan Hazineye gerekli tebligat yapılmalı, bildirdiği takdirde delilleri toplanmalı ondan sonra ortaya çıkacak duruma göre bir karar verilmelidir.
Sonuç: Davacıların temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene geri verilmesine 12.3.1996 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy