(743 S. K. m. 639, 641)
Dava: Taraflar arasındaki tespite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda, davanın kabulüne ilişkin verilen hüküm davalı mirasçıları tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Kadastro sırasında 114 ada 1 parsel sayılı 5001.47 metrekare yüz ölçümündeki taşınmaz 1937 tarih 677 tahrir nolu vergi kaydı, satın alma, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı Haydar ... adına tespit edilmiştir. Askı ilan süresi içinde Hazine taşınmazın kayıt miktar fazlasının Hazine adına tescili için dava açmıştır. Mahkemece, davanın kabulüne ve dava konusu parselin davacı Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm, davalı mirasçıları tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece, taşınmazın öncesinin kaçak ve yitik kişilere ait olup davalının bu yeri mübadil kişilerden satın aldığına ilişkin iddialarını kanıtlayacak herhangi bir kayıt ve belge ibraz edemediği, kaçak ve yitik kişilerden kalan taşınmazların da zilyetlik yoluyla kazanılamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli değildir. Kadastroca taşınmaz 1937 tarih 677 tahrir nolu vergi kaydına, satın almaya ve zilyetliğe dayanılarak davalı adına tespit edilmiş, Hazine vergi kaydı miktar fazlasıyla ilgili olarak dava açmış, yargılama sırasında taşınmazın öncesinin kaçak ve yitik kişilere ait olduğu iddiasında bulunmamıştır. Davalı keşif sırasında taşınmazı Ağustos mübadili olan Muharrem adlı kişi ile onun babası Cemaliden satın aldığını, tapu kaydı ve tespite esas alınan vergi haricinde başka vergi kaydı bulunduğunu bildirmiştir. Davalı tapu ve iskan kaydı ibraz edememiş, mahkeme ise taşınmazın öncesinin değerlendirilmesi bakımından yaşları yetersiz olan yerel bilirkişilerin bilgisine başvurarak buna göre hüküm tesisi yoluna gitmiştir. Diğer yandan davalının bu savunması karşısında mahkemece herhangi bir araştırma yapılmadığı gibi iskan defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi de yaptırılmamıştır.
Eksik inceleme ile hüküm verilemez. O halde davalı tarafın iddiaları doğrultusunda taşınmazın öncesinin mübadil kişilere ait olup olmadığı, davalı tarafın satın aldığını söylediği kişilere iskanen verilip verilmediği ilgili yerlerden sorulmalı, gerektiğinde iskan defterleri ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmalı, iskan kayıtları mevcut ise getirtilmeli, yaşlı ve yansız yerel bilirkişi ve tanıklar ile önceden dinlenen tanık, bilirkişi ve tespit bilirkişileri huzurunda yerinde yeniden keşif yapılarak varsa iskan kayıtları ile vergi kayıtları uygulanmalı, komşu parsellere ait kayıt ve belgeler ile yerel bilirkişi ve tanık sözleri denetlenmeli, bilirkişi ve tanık sözleri aykırılık doğduğu takdirde giderilmeli, keşfi izlemeye olanak verecek şekilde teknik bilirkişiye kroki çizdirilmeli, bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Sonuç: Davalı Haydar ... mirasçılarının temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA, 13.11.1997 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy