MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki kasko sigorta poliçesinden doğan rücuen tazminat alacağına dayalı itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
- K A R A R -
Davacı vekili; davalıların maliki ve kiralayanı oldukları aracın davacı şirket nezdinde kasko sigortalı olan araca çarpmak suretiyle trafik kazasına sebebiyet verdiğini, tespit edilen hasar için 8.650,00 TL ödeme yapıldığını, davalıların ödenen bu bedelden sorumluluklarının söz konusu olduğunu, . İcra Müdürlüğünün 2013/ 3610 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, söz konusu takibe her iki borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek davalıların itirazlarının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...; duruşmada davayı kabul etmediğini, olayda mağdur olanın kendisi olduğunu, aracını ...'ya kiraladığını, onun da aracı başka bir şahsa kiraladığını ve kazanın meydana geldiğini, kendisinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu aracı...'tan aldığını ve kendi adına trafikte tescil ettirdiğini belirtmiştir.
Davalı ...; usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile ....İcra Müdürlüğü'nün 2013/3610 sayılı takip dosyasında asıl alacağın 6.378,53 TL'lik kısmı ve takip tarihine kadar işlemiş yasal faizi yönünden davalıların itirazlarının iptaline, takibin devamına karar verilmiş; hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kasko sigorta poliçesinden doğan rücuen tazminat alacağına dayalı itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli değildir.
2918 sayılı KTK.nun hükümlerine göre trafik kaydı, işleteni kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü de yoktur. Aynı yasanın 3. maddesinde "işleten, araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görünen veya aracın uzun süreli kiralama ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin olan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse bu kimse işleten sayılır" şeklinde tanımlanmıştır. Aynı kanunun 85. maddesinde ise "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir.
Bu yasal düzenlemeler karşısında kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir.
Gerek doktrinde gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir.
Somut olayda, aracın davalı ... tarafından diğer davalı ...'a 6 ay süre ile kiralandığı anlaşılmıştır. Bu nedenlerle işletenlik sıfatının kaza tarihi itibarı ile tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu husus üzerinde durulmadan karar verilmiş olması doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda davalı ...'in sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...'in temyiz isteminin kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'e geri verilmesine 30/05/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy