MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalılar Türk Telekom A.Ş., .... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacılar vekili, davalıların kusurlu hareketi ile gerçekleşen kazada desteğin öldüğünü açıklayıp destekten yoksun kalma tazminatı ile desteğin eşi için 100.000,00 TL, diğer davacılar için 50.000,00'er TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...İnşaat Taah. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti. vekili, kazanın meydana gelmesinde müvekkili şirkete atfedilebilecek bir kusur olmadığını, talep edilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı .... vekili; davanın öncelikle zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, kaza yerindeki çalışmanın yüklenici tarafından yapıldığını, müvekkili şirketin denetim görevini ihmal etmediğini ve yerine getirdiğini, ölenin tam kusurlu olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlara ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 21.511,00 TL, davacı ... için 1.898,00 TL, davacı ... için 5.354,00 TL, davacı .....için 7.606,00 TL maddi tazminatın tahsiline, davacı ...'ın açtığı davanın reddine, desteğin eşi için 30.000,00 TL, diğer davacılar için 20.000,00'er TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ...
A.Ş. vekili ile davalı ...İnşaat Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı .... vekili ile davalı ...İnşaat Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Davacılar, ölüm nedenine dayalı olarak destekten yoksun kalma tazminatı talep etmişlerdir. Somut olayda kazanın 23.09.2006 tarihinde, ölüm olayının ise 12.11.2006 tarihinde gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Destekten yoksun kalma zararın, ölüm olayı ile ortaya çıktığı gözetilmeksizin ölüm tarihi yerine kaza tarihinden itibaren destekten yoksun tazminat hesaplanması doğru bulunmamıştır.
3-Mahkemece hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda davacı eşin rapor tarihindeki yaşı esas alınarak evlenme şansı tespiti yapılmış olup, anılan hesaplama yöntemi usulüne uygun değildir. Mahkemece, Dairemizin yerleşmiş uygulamasına göre eşin evlenme ihtimalinin olay tarihi itibarıyla değerlendirilmesi suretiyle tazminatın hesaplanarak sonucuna göre karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.
4-Çalışma hayatının sona erdiği pasif dönemde elde edeceği gelir düzeyinin yalnızca çalışan kişiler için öngörülen Asgari Geçim İndirimi uygulanmaksızın Asgari Geçim İndirimsiz asgari ücret düzeyinde gelir sağladığının kabul edilerek buna göre hesaplanma yapılması gerekirken açıklanan yöntem dışında hesaplama tarzı uygulanan bilirkişi raporunun hükme esas alınması da doğru görülmemiştir.
5- Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı ... İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında,
Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.
Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, takdir olunan manevi tazminatların fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekili ile davalı ...İnşaat Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2), (3) ve (4) nolu bentte açıklanan nedenlerle Türk Telekom A.Ş. vekilinin, (5) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı .... vekili ile davalı ...İnşaat Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün (2), (3), (4) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı .... yararına, (5) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün her iki davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar Türk Telekom A.Ş. ile davalı ...İnşaat Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.'ne geri verilmesine 1.3.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.