MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki, ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davacılar vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacı asıllar, davalıların işleteni, sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın, yakınları olan ...'e çarpmasıyla ölümlü kaza meydana geldiğini, ölenin desteğinden yoksun kaldıklarını ve manevi zarara uğradıklarını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla, davacı ... ve ... için 1.000,00'er TL. destekten yoksun kalma tazminatının, davacı ... için 25.000,00 TL ve diğer davacılar için 12.000,00'er TL manevi tazminatın, kaza tarihinden işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş; 28.06.2013 tarihli ıslah dilekçesiyle, maddi tazminat taleplerini ... için 32.669,80 TL'ye ve ... için 2.890,49 TL'ye yükseltmiştir.
Davalı ... ve ... vekili ile davalı ... şirketi vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davacıların maddi tazminata ilişkin taleplerinin konusuz kalması nedeniyle, bu talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına; davacı ... için 25.000,00 TL ile davacı ... ve ... için 12.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müteselsilen tahsiline dair verilen hükmün, davalı ... ve ... vekili tarafından temyizi üzerine, Dairemizin 13.03.2017 tarih, 2014/20371 Esas ve 2017/2626 Karar sayılı ilamı ile "kazanın meydana geldiği tarih ve paranın alım gücü, kazada davacılar murisinin asli kusurlu olması ve davalı sürücünün kusur oranı göz önünde bulundurularak, davacılar için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir miktar daha düşük manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, yüksek miktarda manevi tazminata hükmedilmesinin uygun görülmediği" gerekçesiyle karar bozulmuştur.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; davacıların maddi tazminata ilişkin taleplerinin konusuz kalması nedeniyle bu talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına; davacıların manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile davacı ... için 5.000,00 TL ve diğer davacılar için 3.000,00'er TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılmış olmasına; daha önce temyize konu edilmediği için kesinleşen yönlerin, yeniden incelenmesinin mümkün olmamasına göre; davacılar vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle, ölenin yakınlarının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar, dava konusu kaza sonucu eş/ babalarının ölümünden duyulan üzüntü nedeniyle, toplam 49.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; mahkemece talebin kısmen kabulüne karar verilerek hükümde belirtilen miktarlarda manevi tazminata karar verilmiştir.
6098 sayılı TBK'nun 56. (BK'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Mahkemece hükmedilen manevi tazminatların bir miktar yüksek olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasından sonra, davacılar için manevi tazminatın takdiri esnasında, Dairemizin bozma ilamının kapsamı, davacıların ölene olan yakınlıkları nedeniyle duyacakları elemin derinliği; olay tarihi ve paranın alım gücü gibi somut olayın özellikleri yeterince dikkate alınmadan tazminatlar belirlenmiştir. Somut olayın özellikleri ile hak ve nasafet kuralları gereği, bir miktar daha yüksek manevi tazminata karar verilmeyişi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.
3-Davaya konu edilen maddi ve manevi tazminatlar için hesaplanan bakiye karar ve ilam harcından, davanın reddedilen kısımlarına denk gelen 2.219,45 TL'lik bölümün davacılardan tahsiline karar verildiği görülmektedir. 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümleri gereği, davanın reddi halinde alınacak harcın maktu harç olduğu; davacı tarafın dava açarken ve davanın ıslahı anında yatırdığı harç miktarları dikkate alındığında, maktu red harcını aşan miktarda harcı ödediği gözetilerek davacı yana bakiye karar harcı yükletilmemesi gerektiği dikkate alınmadan hüküm tesisi de hatalıdır.
4-Davaya konu edilen maddi tazminatların, davanın devamı sırasında davalı ... şirketince yapılan ödeme nedeniyle konusuz kaldığı ve davacıların dava açmada haklı olduğu hususları ile 6100 sayılı HMK'nun 331. maddesi gözetilerek davanın kabul ve red oranının belirlenmesi suretiyle, hesaplanan yargılama giderleri için hüküm tesisi gerekirken, sadece hüküm altına alınan manevi tazminata ilişkin kabul-red oranına göre giderlerin belirlenmesi doğru olmamıştır.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE; (2), (3) ve (4) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA;
peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine 16/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy