MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ...Ş vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacılar vekili, 13.03.2005 tarihinde, müvekkili ...'ın yolcu olarak bulunduğu motosikletle davalıların sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu otobüsün karıştığı çok taraflı kaza sonucu müvekkilinin yaralandığını ve sağ kolunun koptuğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 1.000,00 TL maddi ve 75.000,00 TL manevi, diğer müvekkili anne Fatma için 100,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş; 03.06.0215 tarihli ıslah dilekçesi ile Kamil için talebini toplamda 332.595,00 TL'ye (182.325,00 TL iş göremezlik tazminatı, 143.040,00 TL protez gideri, 6.930,00 TL tedavi gideri), anne Fatma için maddi talebini 10.000,00 TL'ye artırmıştır.
Davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ...Ş vekili, davanın reddini savunmuş; diğer davalı, cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davacı ...'ın maddi ve manevi tazminat davasının reddine; davacı ...'ın davasının kısmen kabulü ile 20.825,00 TL miyoelektrik kontrollü 4 kanallı protez bedeli, 2.118,17 TL geçici ve 130.207,73 TL sürekli işgöremezlik tazminatı olmak üzere toplam 132.325,90 TL maddi tazminat ile 7.030,00 TL tedavi giderinin davalı ... şirketinden dava, diğer davalılardan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen; 50.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar Eshot Genel Müdürlüğü ve ...'dan müştereken ve müteselsilen, tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ...Ş vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Mahkemece, kararı temyiz eden davalı ...Ş vekiline eksik nispi temyiz harcının ikmali için verilen kesin sürede davalı tarafça nispi harç yatırılmasına karşın sehven görülmeyerek davalı vekilinin temyiz isteminin reddine dair ek karar verilmiş, davalı vekilince bu ek karar süresinde temyiz edilmiş olmakla ve davalı vekilinin süresinde eksik nispi temyiz harcını yatırdığı anlaşılmakla ek kararın kaldırılarak temyiz incelemesine geçilmesine karar vermek gerekmiştir.
2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde ve özellikle, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporundaki kusur dağılımının oluşa uygun olması sebebiyle benimsenmesinde ve uzman bilirkişice düzenlenen maddi tazminata ilişkin raporun hükme esas alınmasında, manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin ve davalı ...Ş vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
3-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat, tedavi ve protez gideri istemine ilişkindir.
818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 41. maddesinde haksız fiil tanımlanmış, 60. maddesinde de haksız fiilden zarar görenin bundan kaynaklanan zararın tazmini istemi ile açacağı davaların, zararı ve faili öğrendiği tarihten itibaren 1 ve herhalde haksız fiil tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi bulunduğu belirtilmiştir.
Buna karşılık, 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar." hükmüne, yine aynı kanunun 109/2 maddesinde ise, "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmüne yer verilmiştir.
2918 sayılı Kanunun anılan madde hükmünde, gözden kaçırılmaması gereken husus, ceza kanununda öngörülen daha uzun zamanaşımı süresinin, tazminat talebi ile açılacak davalar için de geçerli olabilmesinin, sadece eylemin Ceza Kanununa göre suç sayılması koşuluna bağlanmış bulunmasıdır. Bu düzenlemenin iki ayrı sonucu bulunmaktadır. Söz konusu yasa hükmü, ceza zamanaşımının uygulanabilmesi için sadece eylemin aynı zamanda bir suç oluşturmasını yeterli görmekte; bunun dışında, fail hakkında mahkumiyet kararıyla sonuçlanmış bir ceza davasının varlığı, hatta böyle bir ceza davasının açılması ya da zarar görenin o davada tazminat yönünden bir talepte bulunmuş olması koşulu aranmamaktadır. Dahası, söz konusu hükümde, ceza zamanaşımının uygulanması bakımından sürücü ve diğer sorumlulular (örneğin işleten) arasında bir ayrım da yapılmamış, böylece kuralın bunların tümü için geçerli olduğu, hepsi için aynı zamanaşımı süresinin uygulanacağı öngörülmüştür. Ayrıca, ceza davasında şahsi hak talebinde bulunmak şartıyla davaya müdahil olarak katılma halinde de dava zamanaşımı süresinin kesileceği gözardı edilmemelidir. (Hukuk Genel Kurulu'nun 10.10.2001 gün 2001/19-652-705, 16.04.2008 gün 2008/4-326-325, 09.10.2013 gün 2013/4-36-1457 sayılı kararları)
Açıklanan ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında; davacılar vekili, 03.06.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile talep ettikleri maddi tazminat miktarını 1.000,00 TL'den 342.595,00 TL'ye yükselttiklerini bildirmiş, davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekili, ıslah edilen kısım yönünden süresinde zamanaşımı def'inde bulunmuştur. Davaya konu kaza, 13.03.2005 tarihinde gerçekleşmiştir. Kaza sonucunda davacı yaralanmış olup eylem için kaza tarihinde yürürlükte bulunan 765 Sayılı TCK'nın 102/4. maddesinde öngörülen ceza zamanaşımı süresi 5 yıldır. Davaya konu kaza nedeniyle açılan ceza davası ise 08.10.2015 tarihinde kesinleşmiştir. Bu durumda mahkemece, davacıların ceza dosyasında şahsi hak talebi ile birlikte davaya müdahil olarak katılıp katılmadıkları, zamanışımını kesen sebeplerin mevcut olup olmadığı, ıslah tarihi itibariyle 5 yıllık uzamış ceza zamanaşımı süresinin dolup dolmadığı hususlarının karar yerinde tartışılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken açıklanan hususlar üzerinde durulmadan yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
4-Kaza 13.03.2005 tarihinde gerçekleşmiş olup dava 10.02.2010 tarihinde açılmıştır. Yargılamanın devamı sırasında 25.02.2011 tarihinde yürürlüğe giren ve 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, "trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı" düzenlemesine; Kanun'un geçici 1. maddesinde de "Bu Kanun'un yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı, söz konusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanun'un 59. maddesine göre belirlenen tutarın %20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve Güvence Hesabı'nın yükümlülüklerinin sona ereceği" düzenlemesine yer verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1 maddesinde; sigortacının, poliçede belirtilen aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği, düzenlenmiştir. KTK'na göre, zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmak zorunludur.
Sigorta poliçesinde belirtilen, motorlu aracın işletilmesinden kaynaklanan kaza nedeniyle sigorta şirketi zarar görenlerin tedavisi için ödenen giderleri zorunlu olarak teminat altına alır. Sigorta şirketinin ve prim ödeyen işletenin ve sürücüsünün yasadan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü (belgeli tedavi giderleri), 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeyle sona erdirilmiş bulunmaktadır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, Sosyal Güvenlik Kurumu, 6111 sayılı Yasa ile değiştirilen 2918 sayılı Yasanın 98. maddesi kapsamında tüm tedavi giderlerinden değil, ancak söz konusu madde kapsamında kalan tedavi giderlerinden sorumludur. Belgeye dayanmayan tedavi giderleri, 6111 sayılı yasa kapsamında değildir. Belgeli olmayan tedavi giderlerinden SGK sorumlu olmayıp, sigorta şirketi sorumludur.
Somut olayda, davacı trafik kazası sonucu yaralanmış, 9 Eylül Üniversitesi Hastanesinde tedavi görmüştür. Davacı tarafça tedavi giderine yönelik belge ise ibraz edilmemiştir. Mahkemece, tedavi gideri talebi nedeniyle ortopedi uzmanı bilirkişinin bulunduğu heyetten alınan kök ve ek raporlarda, davacının kaza sonrası 9 Eylül Üniversitesinde geçirdiği operasyonlara ilişkin olarak olası tedavi giderleri belirlenmiş, mahkemece de ıslah edilen miktardaki taleple bağlı kalınarak tedavi giderlerinden davalıların sorumluluğuna karar verilmiş; davacı tarafın tedavi giderlerinin SGK'ca ödenip ödenmediği hususunda araştırma yapılmamıştır. Eksik inceleme ile hüküm tesisi doğru değildir. Bu durumda mahkemece, öncelikle SGK'dan ve 9 Eylül Üniversitesi Hastanesinden davacının kaza sonrası 9 Eylül Üniversitesinde gördüğü tedaviler için tedavi gideri ödemesi yapılıp yapılmadığının sorulması; davacı vekilinden varsa tedavi giderlerine yönelik belgelerin temin edilmesi, sonucuna göre yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre yargılamanın devamı sırasında yürürlüğe giren 6111 sayılı Kanun'un 59. ve geçici 1. maddesi gereği Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sorumluluğuna geçen tedavi giderleri için, SGK'nın davaya dahil edilip edilmeyeceğinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı olduğu biçimde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
5-Somut olayda, davalı ... şirketince 27.08.2005 tarihinde davacının maluliyeti nedeniyle poliçe limitinin tamamı olan 50.000,00 TL davacı yana ödenmiş, mahkemece bu miktar hesaplanan tazminattan yanılgılı şekilde güncelleme yapılmadan düşülmüştür. O halde mahkemece, davalı ... şirketince davacıya dava öncesi yapılan ödemenin güncellenerek mahsubu için ek rapor alınarak hüküm tesisi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
6-Kabule göre, davalı ...Ş tarafından davacı yana, dava öncesinde sakatlık poliçe limitinin tamamı olan 50.000,00 TL'nin 27.08.2005 tarihinde ödenmesi nedeniyle davalı ... şirketinin maluliyet tazminatı ve buna ilişkin vekalet ücreti ile yargılama giderlerinden diğer davalılarla birlikte sorumlu tutulması doğru olmamıştır.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş vekilinin ek kararı temyiz talebinin kabulü ile 14.05.2019 tarihli ek kararın kaldırılmasına; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin ve davalı ...Ş vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; (3) ve (5) nolu benlerde açıklanan nedenlerle davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin, (4) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Eshot Genel Müdürlüğü vekilinin ve davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin, (6) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...Ş ile davalı Eshot Genel Müdürlüğü'ne geri verilmesine, 17/12/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.